16 oktober 1939. De directie van het Marktwezen (VP/HG), Jan van Galenstraat 14, Amsterdam (W). MARKTWEZEN AMSTERDAM VP/HG.
TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN

No. 96/12/3 M.
BIJLAGE n 2
ONDERWERP: Opslag van hout voor luchtbeschermingsdienst op Centrale Markt

AMSTERDAM (W.) 16 October 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Onder terugzending van de met Uw kantbrief d.d. 13 dezer om advies ontvangen stukken no. 347 L.M.1939 heb ik de eer in herinnering te brengen, dat dezerzijds aanvankelijk voor den opslag van hout in een pakhuisafdeeling der Centrale Markt geen huur aan den luchtbeschermingsdienst in rekening is gebracht, doch dat dit later juist op een wenk van de afdeeling Financiën heeft plaatsgevonden (vide mijn rapport d.d. 6 September jl. No. 96/4/2 M.).

In mijn rapport d.d. 2 October jl. (No. 66/21/3 M.) deelde ik U mede, dat de luchtbeschermingsdienst thans twee pakhuisafdeelingen op de Centrale Markt in gebruik heeft en ik verzocht machtiging hiervoor f 10,- per afdeeling per week in rekening te brengen.

Zou het standpunt van Uw Ambtgenoot voor de Financiën worden aanvaard, dat in gevallen als deze slechts huur in rekening moet worden gebracht indien door de Gemeente uitgaven moeten worden gedaan of ontvangsten worden gederfd, dan rijst de vraag, of behalve de terreinstrook, waarop mijn rapport d.d. 18 September jl. (No. 96/12/1 M.) betrekking heeft, ook de pakhuisafdeelingen kosteloos beschikbaar moeten worden gesteld. Mij lijkt dit ongewenscht: het is trouwens steeds mogelijk, dat hetzij voor de ter-

(Handgeschreven in de linker marge:)
F--- blijkt dat deze beschikbaarstelling geen waarschijnlijke geruime tijd zal duren —

(Voetnoot:)
A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1633. Deze ambtelijke correspondentie betreft een financieel geschil tussen verschillende afdelingen van de gemeente Amsterdam. De kern van de zaak is of de Luchtbeschermingsdienst (LBD) huur moet betalen voor het gebruik van opslagruimte op het terrein van de Centrale Markt.

• Financieel beleid: Oorspronkelijk werd de ruimte gratis ter beschikking gesteld, maar op aandringen van de afdeling Financiën is men huur gaan vragen (10 gulden per week per afdeling). De schrijver van de brief (namens het Marktwezen) verzet zich tegen het nieuwe voorstel van de Wethouder van Financiën om alleen huur te rekenen bij direct inkomstenverlies of extra uitgaven.
• Efficiëntie en beheer: Het Marktwezen beschouwt het kosteloos afstaan van commerciële pakhuisruimte als "ongewenst", waarschijnlijk omdat dit de eigen begroting of de beheersbaarheid van de panden beïnvloedt.

• Handgeschreven toevoeging: De opmerking in de marge suggereert dat de situatie tijdelijk van aard is, wat invloed kan hebben op de besluitvorming over de huurprijs. De brief is gedateerd op 16 oktober 1939. Dit is een cruciale periode: de Tweede Wereldoorlog is anderhalve maand eerder uitgebroken met de inval in Polen. Hoewel Nederland op dit moment nog neutraal is, heerst er een staat van mobilisatie.

• Luchtbeschermingsdienst (LBD): In heel Nederland werden in 1939 de voorbereidingen voor mogelijke luchtaanvallen opgevoerd. Het hout waarover in de brief wordt gesproken, was waarschijnlijk bestemd voor het stutten van schuilplaatsen of andere defensieve constructies.

• Locatie: De Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat (geopend in 1934) vormden een logistiek knooppunt in Amsterdam. Vanwege de beschikbare ruimte en de centrale ligging was het een logische plek voor de LBD om materiaal op te slaan.
• Bureaucratie in oorlogstijd: Het document laat zien dat, ondanks de dreigende oorlogssituatie, de gemeentelijke bureaucratie en het interne verrekenstelsel tussen diensten gewoon doorgingen. Men discussieerde over relatief kleine bedragen (10 gulden), zelfs terwijl de nationale veiligheid in het geding was.