Getypte ambtelijke mededeling of circulair schrijven. Het land wordt verdeeld in consumptiegebieden en pro-
ductiegebieden. Het vervoer in de productiegebieden zal vrij
zijn, dus niet worden gebonden aan vervoersbewijzen. De telers
mogen aan handelaren alleen afleveren op koopbriefjes, waarvan
de Provinciale Voedselcommissaris een copie ontvangt, zoodat deze
steeds van den stand der voorraden bij de telers op de hoogte
blijft.
Het vervoer van aardappelen in de consumptiegebieden
wordt eveneens zonder vervoerbewijs toegelaten; maar het mag uit-
sluitend geschieden door groot- of kleinhandelaren, die als zoo-
danig zijn erkend. Vervoer van aardappelen over de grens van een
productie- of consumptiegebied mag alleen, mits het gedekt wordt
door een bewijs, dat het vervoer plaats vindt in opdracht van den
Provincialen Voedselcommissaris.
Van het Gemeentebestuur wordt verwacht, dat het ten deze
zal medewerker, door toezicht te doen houden op het vervoer van
aardappelen, zoowel aan de grens der gemeente, als binnen de
gemeente. Dit toezicht kan zoowel door de politie, als door
ambtenaren van het Marktwezen worden uitgeoefend. Voorts moet de
gemeente zooveel mogelijk zorg dragen, dat de regeling niet wordt
ondergraven door handelaren, die zich aan ontduikingen schuldig
maken; eventueele ontduikingen dienen derhalve aan de Akkerbouw-
Centrale te worden bericht.
Wat de regeling van den handel betreft, diene nog, dat de
groothandelaren zullen moeten voortgaan in combinatie te werken,
zooals zij ook het vorige jaar hebben gedaan. De bedoelde combi-
natie is, zooals U weet, steeds blijven bestaan, zij het dat
sommige grossiers haar inmiddels hebben verlaten en weer geheel
voor eigen rekening zijn gaan handelen. De bedoelde grossiers
worden thans door de Centrale verplicht zich opnieuw bij de
organisatie aan te sluiten. Ook de kleinhandelaren moeten, voor
zoo ver zij aardappelen zullen verkoopen, allen lid zijn van een
organisatie, die hen als zoodanig moet erkennen. Eventueele ge-
schillen over erkenning zullen worden beslist door een commissie,
welke waarschijnlijk door den Secretaris-Generaal voor Econo-
mische Zaken zal worden benoemd.
Voor Amsterdam is nog speciaal van belang de mededeeling,
dat de voorraden aardappelen in den Haarlemmermeerpolder en in
de IJpolders worden gereserveerd voor perioden, waarin het vervoer
door de vorst of om andere redenen ten zeerste zou zijn bemoei-
lijkt. In dat geval kan uit deze polders, zoo noodig met paard en
wagen, voor de aardappelvoorziening van Amsterdam worden gezorgd.
Bovendien zal in de groote steden - onder andere ook in Amsterdam
- evenals het vorige jaar een zekere hoeveelheid aardappelen
worden opgeslagen, teneinde althans voor eenigen tijd een reserve
te hebben. Dienaangaande zal nog nader advies van het Gemeente-
bestuur worden gevraagd.
Het is de bedoeling, dat de hierboven aangegeven rege-
ling uiterlijk begin October a.s. in werking treedt.

                                      De Directeur,

                                      Z.O.Z. *   **Inhoud:** Het document beschrijft een streng gecontroleerd distributiesysteem voor aardappelen. Het land wordt opgedeeld in zones om de stroom van goederen te beheersen. Er is sprake van een verplichte organisatiegraad: groothandelaren moeten in "combinaties" werken en ook kleinhandelaren moeten aangesloten zijn bij erkende organisaties om te mogen handelen.

• Handhaving: De lokale overheid (het Gemeentebestuur) krijgt een actieve rol in de handhaving via de politie en marktmeesters. Er wordt expliciet gewaarschuwd tegen ontduiking van de regels (zwarte handel).
• Logistiek: Er is specifieke aandacht voor de voedselvoorziening van Amsterdam. De nabijgelegen polders dienen als noodreserve die zelfs bij bevroren waterwegen (per paard en wagen) de stad kunnen bereiken. Dit duidt op een centrale planning om hongersnood of tekorten in de grote steden te voorkomen.
• Stijl: De toon is dwingend en bureaucratisch, typerend voor overheidscommunicatie in tijden van schaarste en crisis. Dit document past in de context van de voedselvoorziening tijdens de Tweede Wereldoorlog in Nederland. Direct na de inval in 1940 werd de distributie van basisbehoeften zoals aardappelen strak aangestuurd door de bezetter en de Nederlandse bureaucratie.

De genoemde Akkerbouw-Centrale was een van de crisisinstellingen die toezagen op de productie en distributie. Het feit dat er gesproken wordt over "het vorige jaar" en een nieuwe regeling die in oktober ingaat, wijst op een continu proces van aanscherping van de distributieregels. De nadruk op Amsterdam en de polders laat zien hoe kwetsbaar de grote steden werden geacht in de wintermaanden, een angst die later in de oorlog (de Hongerwinter van 1944-1945) bittere realiteit zou worden. De afkorting Z.O.Z. suggereert dat dit document onderdeel is van een langere circulaire met meer instructies op de achterzijde.