Gedrukt jaarverslag of administratief rapport (twee pagina's, genummerd 4 en 5).
Origineel
Gedrukt jaarverslag of administratief rapport (twee pagina's, genummerd 4 en 5). [Pagina 4]
Personeel.
Het personeel bestond op 1 Januari uit 75 ambtenaren, 3 reservisten als ambtenaar dienstdoende, 7 werklieden en 1 reservist. Op 31 December waren in dienst 71 ambtenaren, 3 reservisten als ambtenaar dienstdoende en 8 werklieden.
II. Dagmarkten.
Centrale Markt.
Het gewone onderhoudswerk aan de gebouwen en bestratingen geschiedde regelmatig. In het Oostelijke havencomplex werd het nieuw gebouwde pakhuis op pier D met 25 afdeelingen op 1 Juli in gebruik genomen ; in het westelijke havencomplex geschiedde dit op 1 October met een nieuw gebouwd aardappelpakhuis op pier P met 8 afdeelingen.
Op 23 April werd een bijenmarkt gehouden, die georganiseerd werd door de afdeeling Amsterdam (Ring Acht) van de Vereeniging tot Bevordering van de Bijenteelt in Nederland. Aangevoerd werden : 157 volken, hetgeen een belangrijke vooruitgang beteekent bij de eerste markt, die in 1937 werd gehouden.
De totale hoeveelheid groenten, in 1938 aangevoerd op de Centrale Markt, wordt geschat op 63.048 ton, met een waarde van ƒ 4.916.322 (voor 1937 : 61.007 ton en ƒ 4.412.771).
Van deze groenten was de herkomst in procenten uitgedrukt als volgt : Amsterdam en omstreken 41,1 (v.j. 39,9) ; Westland 13,2 (v.j. 13,9) ; Langendijk 9,4 (v.j. 11) ; De Streek 8,6 (v.j. 7,3); Bollenstreek 6,8, (v.j. 6,7); Kennemerland 4,9 (v.j. 5,7); Delftland 3,4 (v.j. 3,7); Purmerend 3,8 (v.j. 3,4); Roelofarendsveen 2,8 (v.j. 2,7); Friesland 1,7 (v.j. 1,9); Utrecht 1,2 (v.j. 0,8) ; diverse plaatsen binnenland 1,6 (v.j. 1,7) ; diverse plaatsen buitenland 1,5 (v.j. 1,3).
De aanvoeren uit het buitenland bestonden uit : andijvie (Frankrijk) ; asperges (België) ; spercieboonen (Frankrijk en Italië) ; Brusselsch lof (België) ; bloemkool (België, Frankrijk en Italië) ; kropsla (Frankrijk) ; tomaten (Canarische eilanden) ; uien (Egypte en Argentinië).
In onderstaanden staat is aangegeven de opbrengst van pakhuis- en kantoorhuren, benevens van de heffingen van het plaatsgeld, entréegeld en zg. kadegeld over 1937 en 1938.
| Opbrengst | ||
|---|---|---|
| 1937 | 1938 | |
| Pakhuizen A, B, C, D en E ................................. | ||
| Pakhuizen in de hal ........................................ | f 100.572,98 | f 111.228,94 |
| Pakhuizen aardappelen ...................................... | ||
| Kantoren in de hal ......................................... | „ 900.— | „ 850,01 |
| Plaatsen in de hal ......................................... | ||
| Plaatsen tuinders .......................................... | „ 83.840,13 | „ 70.570,02 |
| Plaatsen bloemen ........................................... | ||
| Plaatsen buiten de hal ..................................... | ||
| Kadegelden.................................................. | „ 10.418,58 | „ 8.603,08 |
| Opbrengst toegangskaarten koopers-verkoopers-expediteurs ... | „ 39.820,25 | „ 38.380,75 |
| Opbrengst toegangskaarten personeel ........................ | „ 3.382.— | „ 3.453.— |
4
[Pagina 5]
De totale hoeveelheid fruit, in 1938 aangevoerd op de Centrale Markt, wordt geschat op 32.396 ton, met een waarde van f 6.902.845 (voor 1937 : 39.809 ton en f 6.407.470). Hiervan was 45 (v.j. 57)% uit eigen land afkomstig en 55 (v.j. 43)% uit het buitenland.
De binnenlandsche aanvoeren waren voor 27 (v.j. 37,2)% afkomstig uit Gelderland, voor 12,9 (v.j. 19,7)% uit Utrecht; voor 26,9 (v.j. 16,3)% uit Noordholland; voor 17,2 (v.j. 10)% [handgeschreven invoeging:] Uit het Westland; voor 5 (v.j. 6,9)% uit Zuidholland; voor 7,5 (v.j. 5)% uit Zeeland; voor 2,2 (v .j. 3,5)% uit Noord-Brabant; voor 1,3 (v.j. 1,4)% uit Limburg.
De buitenlandsche aanvoeren waren voor 0,7 (v.j. 34,7)% afkomstig uit Spanje; voor 19,1 (v .j. 25,8)% uit Palestina; voor 29,3 (v.j. 13,4)% uit Brazilië; voor 34,6 (v.j. 12,5)% uit Noord-[handgeschreven invoeging:] To A merika en voor 16,3 (v.j. 13,6)% uit diverse landen.
Wat het buitenlandsche fruit betreft, werden ananas aangevoerd uit West-Indië en Zuid-Afrika, appelen uit Noord-Amerika, en Australië, bananen uit Jamaica, Santos, West-Indië en de Canarische eilanden, citroenen uit Italië, Spanje, Noord-Amerika en Brazilië, dadels uit Tunis, druiven uit Frankrijk, Zuid-Afrika en Australië, kastanjes uit Frankrijk en Italië, kersen uit Frankrijk, Italië en België, kokosnoten uit West Indië en Ceylon, mandarijnen uit Italië, Egypte, Palestina, Brazilië en Japan, noten uit Frankrijk, Italië en Noord-Amerika, peren uit Italië, Noord-Amerika, Australië, Argentinië en Tsjecho-Slowakije, perziken uit Italië en Zuid-Afrika, pompelmoezen uit Palestina, Noord-Amerika en Brazilië, pruimen uit Italië, Zuid-Afrika, Hongarije en Joego-Slavië, sinaasappelen uit Egypte, Palestina, Zuid-Afrika, Noord-Amerika, Brazilië en Spanje.
De omzet op de veilingen van de N.V. Nederlandsche Veiling van Land en Tuinbouwproducten „Amsterdam” in de veilinggebouwen van de Centrale Markt, in vergelijking met dien van 1937, is aangegeven in den volgenden staat.
| | Opbrengst in guldens over de jaren | | |
| :--- | :---: | :---: | :---: | :---: |
| Maanden | 1937 | | 1938 | |
| | Aardappelen, groenten en fruit | Bloemen | Aardappelen, groenten en fruit | Bloemen |
| Januari ................. | 24.164,32 | 35.770,20 | 33.584,21 | 35.482,37 |
| Februari................ | 19.277,16 | 44.816,22 | 29.786,82 | 39.296,25 |
| Maart ................... | 24.819,78 | 53.263,74 | 31.412,36 | 49.182,90 |
| April ................... | 25.389,92 | 47.947,42 | 28.714,97 | 46.376,59 |
| Mei...................... | 37.230,32 | 37.359,31 | 41.433,28 | 39.272,94 |
| Juni..................... | 62.682,03 | 26.623,59 | 57.241,97 | 28.574,99 |
| Juli .................... | 86.176,79 | 17.865,53 | 91.971,05 | 16.683,80 |
| Augustus................. | 83.313,52 | 14.328,84 | 78.416,85 | 15.737,15 |
| September................ | 79.364,82 | 16.131,80 | 76.374,35 | 15.403,09 |
| October ................. | 63.420,44 | 18.844,66 | 53.805,95 | 17.126,18 |
| November ................ | 45.253,70 | 15.628,49 | 39.474,46 | 17.890,37 |
| December................. | 44.175,84 | 31.941,71 | 34.957.— | 28.891,72 |
| | ———— | ———— | ———— | ———— |
| | 695.268,64 | 360.521,51 | 597.173,27 | 349.918,35 |
| Totaal................... | \2 \0. 955.790,15 | | \2 \0. 947.091,62 | |
5 * Economische indicatoren: Het document toont een gedetailleerd beeld van de Amsterdamse voedselvoorziening en handel vlak voor de Tweede Wereldoorlog. Hoewel het volume aan fruit daalde (van 39.809 ton naar 32.396 ton), steeg de totale geldwaarde ervan. Bij de groenten was zowel een stijging in volume als in waarde te zien.
* Logistieke uitbreiding: De ingebruikname van nieuwe pakhuizen op pier D en pier P wijst op een actieve uitbreiding en modernisering van de havenfaciliteiten van de markt in 1938.
* Globalisering van de handel: De lijst van herkomstlanden voor fruit is opmerkelijk breed voor die tijd, met import uit alle werelddelen (o.a. Brazilië, Palestina, Japan, Zuid-Afrika en de VS). Dit onderstreept de functie van Amsterdam als internationale handelsnaaf.
* Seizoensinvloeden: De tabel op pagina 5 laat duidelijke seizoenspieken zien; de omzet van aardappelen, groenten en fruit piekt in de zomermaanden (juni-september), terwijl de bloemenomzet het hoogst is in het voorjaar (februari-april). Dit verslag is geschreven in een periode van relatieve economische stabiliteit in Nederland, kort voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De Centrale Markt van Amsterdam (geopend in 1934 aan de Jan van Galenstraat) verving de oude, verspreide markten in de stad om de voedseldistributie efficiënter te maken.
De handgeschreven correcties in de tekst (zoals de toevoeging van "Uit het Westland" en de correctie bij "Noord-Amerika") suggereren dat dit exemplaar is gebruikt door een corrector of een ambtenaar voor de definitieve redactie van een jaarverslag. De vermelding van de "bijenmarkt" toont aan dat de Centrale Markt niet alleen voor voedsel werd gebruikt, maar ook een bredere agrarische en sociale functie had.