Brief / Formele klacht. 29 juli 1940. E. Kroon, bloemkoopman. De Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. № 26/50/1 M. 1940 30/7

Amsterdam 29 Juli '40

Aan den Heer Direkteur van Marktwezen
Te Amsterdam.

Mijnheer,
Hierbij deel ik u mede, als bloemkoopman van de Markt Dapperstraat alhier hoe het kan voorkomen dat bij eene algemeene bepaling aangaande een Verbod van Verkoop na 9 uur Zaterdags er nog kooplui met goedvinden van politie tot 10 uur aanwezig zijn en nog verkoopen.
Volgens regel is de zaterdag verkoop voor allen hetzelfde. Het is dan ook gewenscht dat hier ter plaatse een betere regel voor komt, u begrijpt natuurlijk wel dat mijn anderen Collega’s bij herhaling hiervan een zelfde houding zullen aannemen.
U begrijpt Concurrentie speelt hier een voorname rol Mocht er evenwel een voorrecht voor anderen bestaan dan verzoek ik u beleefd mij hieromtrent te willen inlichten.

Hoogachtend,
E. Kroon.
Gouverneurstraat 5 III
Amsterdam O. * Kern van de klacht: De afzender, E. Kroon, klaagt over de ongelijke handhaving van de sluitingstijden op de Dappermarkt in Amsterdam. Terwijl er een algemeen verbod geldt om op zaterdag na 21:00 uur te verkopen, merkt hij op dat sommige collega-kooplieden met toestemming van de politie tot 22:00 uur doorgaan.
* Argumentatie: Kroon beroept zich op het gelijkheidsbeginsel ("voor allen hetzelfde") en wijst op de economische gevolgen. Hij stelt dat concurrentie een grote rol speelt en dat als deze situatie aanhoudt, andere kooplieden ook de regels zullen gaan overtreden ("een zelfde houding zullen aannemen").
* Toon: De brief is geschreven in een formele, beleefde maar besliste toon. Kroon vraagt indirect of er sprake is van willekeur of dat er officiële "voorrechten" (ontheffingen) zijn verleend waar hij niet van weet.
* Handschrift en Stijl: Het document is geschreven in een verzorgd cursief handschrift, typerend voor de vroege 20e eeuw. De spelling is deels verouderd (bijv. "verkoopen", "eene", "Direkteur"). * Tijdsgeest: De brief is gedateerd 29 juli 1940, slechts enkele maanden na de Nederlandse capitulatie en het begin van de Duitse bezetting. Ondanks de oorlogssituatie bleven de gemeentelijke organen, zoals de Dienst van het Marktwezen, in eerste instantie functioneren volgens de bestaande bureaucratische kaders.
* Dappermarkt: Dit is een van de oudste en drukst bezochte markten van Amsterdam (gelegen in Amsterdam-Oost). Handhaving van regels was daar essentieel om de orde te bewaren en de onderlinge concurrentie tussen de vele kleine zelfstandigen in goede banen te leiden.
* De Politie: De opmerking dat kooplieden doorverkochten "met goedvinden van politie" suggereert dat de handhaving op straatniveau inconsistent was, wat in een tijd van toenemende regeldruk en schaarste (begin van de distributie) voor veel frictie zorgde onder de marktbevolking. E. Kroon Marktwezen Politie