Ambtsbrief / Officiële kennisgeving van een marktstraf.
Origineel
Ambtsbrief / Officiële kennisgeving van een marktstraf. 7 augustus 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). Den Heer A. Hagenaar, Tugelaweg 108, Amsterdam-Oost. [Linksboven, handgeschreven:] Verzonden 7/8
[Rechtsboven, handgeschreven:] Zo m. b. de Leer [?]
[Rechtsboven, getypt:] HG.
den Heer A. Hagenaar,
Tugelaweg 108,
Amsterdam-Oost.
Wijk 20.
27/51/2 M.
7 Augustus 1940.
Mij is gerapporteerd, dat U op Maandag 5 Augustus jl. op de markt Ten Katestraat van een ondeugdelijk weegwerktuig gebruiktheeft gemaakt.
In verband met dit feit, heb ik U, overeenkomstig artikel 39 lid 1 van het Reglement op de Markten gestraft met ontneming van het recht om op de markten hier ter stede een plaats te bezetten en wel voor den tijd van twee dagen, namelijk op Vrijdag 9 en Zaterdag 10 Augustus a.s.
De Directeur, Deze brief is een formeel besluit tot een tuchtrechtelijke maatregel tegen een marktkoopman, de heer A. Hagenaar. De reden voor de straf is het gebruik van een "ondeugdelijk weegwerktuig" (een onnauwkeurige of niet-geijkte weegschaal) op de Ten Katemarkt op 5 augustus 1940.
De sanctie is gebaseerd op het geldende 'Reglement op de Markten' (artikel 39, lid 1) en houdt in dat de koopman voor twee opeenvolgende marktdagen (vrijdag en zaterdag) zijn recht op een standplaats in de gehele stad Amsterdam verliest. Dit was een zware straf, aangezien de zaterdag doorgaans de drukste en meest winstgevende dag van de week was. De toon van de brief is strikt zakelijk en autoritair, kenmerkend voor de gemeentelijke administratie van die tijd. Het document dateert van augustus 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de bezetting al een feit was, bleven veel gemeentelijke diensten, zoals de Dienst van het Marktwezen, in eerste instantie volgens hun bestaande reglementen en protocollen functioneren. De handhaving van eerlijke handel door middel van controle op maten en gewichten was een kerntaak van deze dienst.
Het adres van de ontvanger, Tugelaweg 108, ligt in de Transvaalbuurt in Amsterdam-Oost. Dit was in 1940 een buurt met een zeer grote Joodse populatie. Hoewel uit dit specifieke document niet direct blijkt of de heer Hagenaar Joods was of dat de straf een discriminerende achtergrond had, vonden dergelijke administratieve handelingen plaats in een periode waarin de vrijheden van Joodse burgers en ondernemers door de bezetter steeds verder werden ingeperkt. De Ten Katemarkt zelf, gelegen in Amsterdam-West, was en is een van de belangrijkste dagmarkten van de stad. A. Hagenaar Marktwezen