Getypte brief op officieel briefpapier met bijbehorend logo. 2 april 1940. Marine-Rampenfonds, Afdeeling Amsterdam (Rozengracht 226). [Logo linksboven: afbeelding van een roepende man]
STEUNT HET NU!
MARINE RAMPENFONDS

Afdeeling Amsterdam
Rozengracht 226
Postgiro No. 367115
Telefoon 46448

Nº 37/52/1 M.1940 3/4
Marine-Rampenfonds
Beschermvrouwe H.M. de Koningin

Den Heer Directeur
van het Marktwezen. [Handgeschreven in marge: v. d. Broese (?)]
Jan van Galenstraat 14
Amsterdam-W.

Amsterdam, 2 April 1940.

WelEd. Geboren Heer,

Beleefd verzoeken wij U ons toestemming te willen verleenen, dat, tijdens de per Zaterdag 20 dezer uitgeschreven collecte, ten bate van de nagelaten betrekkingen der omgekomen zeemiliciëns, behoord hebbende tot de verongelukte mijnenvegers "Willem van Ewijk" en "Jan van Gelder", op de terreinen der Centrale Markt wordt gecollecteerd.

Hopende op een gunstige beslissing, teekenen inmiddels

Hoogachtend
Namens het "MARINE-RAMPENFONDS"
Afd. Amsterdam
[Handtekening]

[Rechtsonder handgeschreven getal: 37] In deze brief verzoekt de Amsterdamse afdeling van het Marine-Rampenfonds toestemming aan de directeur van het Marktwezen om te mogen collecteren op het terrein van de Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat).

De collecte is specifiek bedoeld voor de nabestaanden ("nagelaten betrekkingen") van omgekomen zeemiliciëns die dienden op de mijnenvegers Hr.Ms. Willem van Ewijk en Hr.Ms. Jan van Gelder. Het taalgebruik is formeel en hoffelijk ("Beleefd verzoeken wij U", "WelEd. Geboren Heer"), wat kenmerkend is voor de zakelijke correspondentie uit die tijd. De brief dateert van 2 april 1940, slechts vijf weken voor de Duitse inval in Nederland. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was, was de dreiging op zee groot door het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in september 1939.

• Hr.Ms. Willem van Ewijk: Dit schip liep op 8 september 1939 op een eigen Nederlandse mijn bij Terschelling, waarbij 30 bemanningsleden omkwamen. Dit was een enorme schok voor de Nederlandse samenleving.
• Hr.Ms. Jan van Gelder: Dit schip liep op 1 oktober 1939 op een mijn bij de rede van Terschelling. Hierbij vielen 6 doden.

Het Marine-Rampenfonds, met Koningin Wilhelmina als beschermvrouwe, zette zich in voor de financiële ondersteuning van de families van zeelieden die tijdens hun dienst voor het vaderland om het leven kwamen. De brief illustreert hoe de maatschappelijke nazorg voor militaire slachtoffers destijds deels afhankelijk was van private fondsenwerving en collectes. H.M. de Koningin W. Marktwezen