Archiefdocument
Origineel
Behoort bij brief no. 10/50/1 M.d.d. 4 November 1939 van den Directeur van het Marktwezen aan den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen.
Voordeelige en nadeelige saldi in de jaren:
| 1935 | 1936 | 1937 | 1938 | Begr. 1939 | Begr. 1940 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Centrale Markt verlies | 279.820,99 ✓ | 276.266,54 ✓ | 279.928,90 ✓ | 268.998,43 ✓ | 253.900,-- ✓ | 244.000,-- ✓ |
| Vischmarkt verlies | 5.879,94 ✓ | 4.158,90 ✓ | 4.821,67 ✓ | 8.236,46 ✓ | 5.050,-- ✓ | 8.030,-- ✓ |
| Totaal verlies | 285.700,93 ✓ | 280.425,44 ✓ | 284.750,57 ✓ | 277.234,89 ✓ | 258.950,-- ✓ | 252.030,-- ✓ |
| Dienst Marktwezen winst | 84.985,74 ✓ | 86.295,16 ✓ | 81.716,32 ✓ | 102.552,95 ✓ | 92.863,-- ✓ | 94.482,-- ✓ |
| Nadeelig verschil | 200.715,19 | 194.130,28 ✓ | 203.034,25 ✓ | 174.681,94 ✓ | 166.087,-- ✓ | 157.548,-- ✓ |
========================================================================================================
Geinvesteerd kapitaal op 31 December voor de jaren:
| 1935 | 1936 | 1937 | 1938 | 1939 | 1940 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Centrale Markt | 8.730.818,24 ✓ | 6.849.647,95 ✓ | 6.827.455,85 ✓ | 6.779.603,67 ✓ | 6.628.737,32 ✓ | 6.490.000,-- ✓ |
| Vischmarkt | 39.563,21 ✓ | 35.517,26 ✓ | 31.650,90 ✓ | 27.597,65 ✓ | 29.845,79 ✓ | 25.000,-- ✓ |
| 8.770.381,45 ✓ | 6.885.165,21 ✓ | 6.859.106,75 ✓ | 6.807.201,32 ✓ | 6.658.583,11 ✓ | 6.515.000,-- ✓ |
========================================================================================================
Rente en afschrijvingen
| 1935 | 1936 | 1937 | 1938 | 1939 | 1940 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Centrale Markt | 498.367,36 ✓ | 446.178,33 ✓ | 424.310,84 ✓ | 396.576,-- ✓ | 391.998,-- ✓ | 380.300,-- ✓ |
| Vischmarkt | 7.014,48 ✓ | 5.778,47 ✓ | 5.401,20 ✓ | 4.993,96 ✓ | 4.093,-- ✓ | 5.253,-- ✓ |
| 505.381,84 ✓ | 451.956,80 ✓ | 429.712,04 ✓ | 401.569,96 ✓ | 396.091,-- ✓ | 385.553,-- ✓ |
========================================================================================================
Personeelslasten: omvattende salarissen, loonen, sociale lasten vermeerderd met verhaal pensioen en betreffende de bedrijven Centrale Markt, Vischmarkt verhoogd met de bijdragen in het Pensioenfonds.
| 1935 | 1936 | 1937 | 1938 | 1939 | 1940 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Centrale Markt | 98.906,31 ✓ | 101.990,99 ✓ | 102.585,98 ✓ | 104.953,59 ✓ | 107.563,-- ✓ | 104.242,-- ✓ |
| Vischmarkt | 16.469,26 ✓ | 16.080,09 ✓ | 16.433,94 ✓ | 17.244,44 ✓ | 18.356,-- ✓ | 19.924,-- ✓ |
| Dienst Marktwezen | 73.309,58 ✓ | 76.446,82 ✓ | 78.010,67 ✓ | 74.771,06 ✓ | 78.213,-- ✓ | 78.513,-- ✓ |
| ~~188.685,15~~ | ~~194.517,90~~ | ~~197.030,59~~ | ~~196.969,09~~ | ~~204.132,--~~ | ~~202.679,--~~ | |
| [handgeschreven] | 169.775,39 | 172.600,51 | 174.663,92 | 174.910,38 | 179.906 | 178.434 |
========================================================================================================
Opbrengst Ventgelden | 36.512,30 ✓ | 32.243,70 ✓ | 28.225,50 ✓ | / 26.164,-- ✓ | 16.000,-- ✓ | 14.800,-- ✓
/ Opbrengst Jan.-Mei 1938 vermeerderd met de
in 1938 ontvangen ventgelden voor het boekjaar 1938/9.
--- * Financiële Prestaties: Het document toont dat zowel de Centrale Markt als de Vischmarkt in Amsterdam in de periode 1935-1940 structureel verlieslatend waren. De winst van de overkoepelende "Dienst Marktwezen" compenseert dit verlies slechts gedeeltelijk, wat resulteert in een aanzienlijk "nadeelig verschil" voor de gemeentebegroting.
* Trendanalyse: Er is een lichte daling te zien in het totale verlies en het nadelig verschil in de begrotingscijfers van 1939 en 1940 vergeleken met de jaren daarvoor. Ook het geïnvesteerd kapitaal en de post "rente en afschrijvingen" vertonen een dalende lijn.
* Opmerkelijke details:
* Er zijn handgeschreven correcties aangebracht bij de totalen van de personeelslasten. De gecorrigeerde bedragen zijn telkens lager dan de getypte bedragen, wat mogelijk duidt op een herberekening waarbij bepaalde lasten (zoals de pensioenbijdragen genoemd in de tekst) anders zijn verwerkt.
* De opbrengst van de "ventgelden" (belasting voor straatverkoop) laat een scherpe daling zien vanaf 1938/1939.
* De vinkjes (✓) suggereren dat deze cijfers zijn gecontroleerd of geaccordeerd door een accountant of archivaris.
--- Dit document is opgesteld in november 1939, aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog voor Nederland. Het dient als financiële verantwoording van de Directeur van het Marktwezen aan de verantwoordelijke wethouder. In deze periode waren de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat (geopend in 1934) het kloppend hart van de voedselvoorziening in Amsterdam. De cijfers laten de enorme kapitaalinvesteringen zien die de stad deed in deze infrastructuur, maar ook de operationele uitdagingen om dergelijke grootschalige markten rendabel te exploiteren. De daling in ventgelden zou kunnen wijzen op een verschuiving van straathandel naar vaste marktlocaties of winkels, of strengere regulering van straatverkopers in die tijd. Gemeente Amsterdam Marktwezen