Officieel rapport/proces-verbaal van het Marktwezen. Marktwezen
te
Amsterdam.

Nº 77 / 9 / M. 1940 ^25/4

Rapport.

Op Woensdag 10 April 1940, omstreeks 6.15 uur v.m., deelde de kooper J. Oudhof mij mede, dat er van zijn bakfiets, die op 't onbewaakte parkeerterrein had gestaan, tien ledige kisten ontvreemd waren.
Oudhof is daarna naar B v Dijk gegaan en heeft hem gevraagd op te willen letten, of iemand zijn kisten, waarvan er in één radijs afval zat, bij inlevering op zou willen houden.
Op 't zelfde moment kwam een persoon die ledige kisten voor zijn patroon (D v Klaveren) inleverde, waarvoor B v Dijk hem f 5.80 uitbetaalde.
Oudhof deelde deze persoon mede, dat het zijn kisten waren, waarna hij voornoemd bedrag f 5.80 aan Oudhof terhand stelde.
Omstreeks 6.45 uur v.m. kwam B v Dijk bij mij rapporteur en wees mij een persoon aan die bij hem ledige kisten had ingeleverd, vermoedelijk van diefstal afkomstig.
Deze persoon genaamd J. Wijtenboogaard (personeel D v Klaveren) deelde mij mede, dat [doorgehaald] Dit handgeschreven rapport is een ambtelijk verslag van een kleine diefstal op een Amsterdamse markt in het voorjaar van 1940. De kern van de zaak is de diefstal van tien lege fustkisten van de bakfiets van de heer J. Oudhof.

De tekst is zeer feitelijk en chronologisch opgebouwd:
1. De diefstal: Oudhof merkt om 6:15 uur dat er kisten missen.
2. De preventie: Hij waarschuwt de persoon die verantwoordelijk is voor de inname van kisten (B. v. Dijk) en geeft een specifiek kenmerk op: één kist bevat radijsafval.
3. De ontknoping: Toevallig komt op dat moment J. Wijtenboogaard de kisten inleveren voor statiegeld (f 5,80). Oudhof confronteert hem direct.
4. De afwikkeling: De verdachte geeft het geld aan het slachtoffer. De rapporteur (de ambtenaar die dit verslag schrijft) wordt later ingeschakeld door B. v. Dijk om de situatie officieel vast te leggen.

De taal is formeel ("ontvreemd", "terhand stelde", "voornoemd") en representatief voor de ambtelijke stijl van die tijd. De tekst breekt af onderaan de pagina, wat suggereert dat er een vervolgblad was waarin de verklaring van Wijtenboogaard verder werd uitgewerkt. Het document biedt een interessant inkijkje in de dagelijkse gang van zaken op de Amsterdamse markten (zoals de Centrale Markthal aan de Jan van Galenstraat) vlak voor de uitbraak van de Tweede Wereldoorlog in Nederland (10 mei 1940).

• Economische waarde: Het bedrag van f 5,80 voor tien kisten was in 1940 aanzienlijk (vergelijkbaar met ongeveer €50,- tot €60,- nu), wat verklaart waarom er officieel rapport van werd opgemaakt.
• Logistiek: Het gebruik van bakfietsen en het systeem van statiegeld op houten kisten (fust) was de standaard in de groothandel van groenten en fruit.
• Toezicht: Het document benadrukt dat het parkeerterrein "onbewaakt" was, wat een risicofactor vormde voor de marktkooplieden. Het "Marktwezen" trad hierbij op als een soort marktpolitie of toezichthoudende instantie van de gemeente Amsterdam. J. Oudhof J. Wijtenboogaard Gemeente Amsterdam Marktwezen