[Linksboven handgeschreven:] HaK. 77/38/4 M. 40.

PRO JUSTITIA
MARKTWEZEN TE AMSTERDAM
Artikel 461 Wetboek van Strafrecht.

No. Politie * Feitencomplex: De 22-jarige chauffeur Erich Hertz is het afgesloten terrein van de Centrale Markt in Amsterdam binnengegaan zonder geldige vergunning. Hij deed dit op een inventieve wijze: door zich te verstoppen in de bakfiets van een legale handelaar (H. Polak).
* Juridische kwalificatie: Overtreding van Artikel 461 van het Wetboek van Strafrecht. Dit artikel verbiedt het zich bevinden op terrein van een ander dat op duidelijke wijze (door borden of omheining) als verboden toegang is gemarkeerd.
* Controle: De aanhouding vond plaats door een ambtenaar van het Marktwezen die tevens de status van onbezoldigd veldwachter had, wat hem opsporingsbevoegdheid gaf.
* Opmerkelijk: De verdachte is een Duits staatsburger (geboren in Lünen) die woonachtig is in de Amsterdamse Albert Cuypbuurt. Het document is een officieel gedrukt formulier ("Model C.M."), wat wijst op een gestandaardiseerde administratieve afhandeling van dit type overtredingen door de gemeente Amsterdam.

--- * Tijdsgeest: Het proces-verbaal is opgesteld in september/oktober 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De dagelijkse rechtshandhaving ging in deze fase grotendeels door volgens de bestaande Nederlandse wetgeving.
* Voedseldistributie: De Centrale Markt (nu het Food Center Amsterdam) aan de Jan van Galenstraat was van cruciaal belang voor de voedselvoorziening van de stad. In oorlogstijd werd de toegang tot dergelijke locaties extra streng bewaakt om illegale handel en diefstal te voorkomen, zeker naarmate schaarste toenam.
* H. Polak: De vermelding van groentenhandelaar H. Polak is interessant. Gezien de naam en de locatie (omgeving Albert Cuyp) is het aannemelijk dat dit een Joodse handelaar betrof. In september 1940 mochten Joodse ondernemers nog werken, maar de eerste beperkende maatregelen van de bezetter waren reeds in gang gezet.
* Erich Hertz: Het feit dat een "Reichsdeutscher" (Hertz) door een Nederlandse ambtenaar wordt geverbaliseerd voor een klein vergrijp toont aan dat de Nederlandse politie en marktmeesters in 1940 nog een zekere mate van autoriteit behielden over alle burgers, ongeacht hun nationaliteit. H. Polak Marktwezen (Ambtenaar) P.C. Postema Gemeente Amsterdam Marktwezen Politie