Getypte officiële brief op briefpapier van de belastingdienst. 14 Juli 1925. Kantoor Amsterdam-ACC (Accijnzen). Den Heer S. van Kleef, Rapenburgerstraat 35, Amsterdam. KANTOOR
AMSTERDAM-ACC.
No.360.

Amsterdam, 14 Juli 1925.

den Heer S.van Kleef
te AMSTERDAM,
Rapenburgerstraat 35.

Onderwerp:
Maatregelen ten behoeve
van kleinfabrikanten.

In opdracht van den Minister van Financiën deel ik U mede, dat Uwe ontheffing ex artikel 88a binnenkort als vervallen zal worden aangemerkt, aangezien U in gebreke zijt gebleven de gevorderde waarborgsom ad f.100.- geheel aan te storten.

Teneinde U de voortzetting van Uw bedrijf als fabrikant in eene aan de Tabakswet voldoende lokaliteit mogelijk te maken is genoemde Minister bereid U een werklokaal te verhuren in een als "centrale werkplaats" in te richten gebouw, staande op de Marinewerf te Amsterdam, ingang Groote Kattenburgerstraat. Van bedoelde werkplaatsen heeft een gedeelte een breedte van pl.m. 1.50 meter en eene diepte van pl.m. 4.- meter en een ander gedeelte een breedte van pl.m. 3 meter en eene diepte van pl.m. 2 meter. Enkele werkplaatsen zijn eenigszins kleiner. Elke werkplaats is van andere soortgelijke lokaliteiten gescheiden door schotten, gedeeltelijk uit hout, gedeeltelijk uit metalen vlechtwerk bestaande.

De toegang tot de door U te huren lokaliteit wordt verkregen door een deur, waarvan de sleutel in Uw bezit is; de toegang tot het gebouw door eene deur, waarvan de sleutel in het bezit is van den met de contrôle belasten ambtenaar der accijnzen. In elke lokaliteit treedt het daglicht zeer voldoende in. Het meerendeel der lokaliteiten ligt op het Noorden. De kunstverlichting geschiedt door electrische gloeilampen, het gebouw wordt centraal verwarmd.

In elke lokaliteit bevindt zich een kastje tot het bergen van grondstof (ruwe tabak); grootere hoeveelheden ruwe tabak kunnen plaats vinden op den zolder van het gebouw. Sigaren kunnen worden gedroogd in eene daarvoor bestemde centrale drooginrichting, waarin zoo mogelijk aan elken huurder eene afzonderlijke ruimte zal worden afgestaan. Voor het vochtig maken van de te verwerken tabak zal eene ruimte beschikbaar worden gesteld.

Aangezien elke lokaliteit aan de eischen der Tabakswet voldoet, staat het den fabrikant vrij zijne sigaren hetzij stuksgewijs, hetzij op de verpakkingen te banderolleeren.

Overwogen wordt in het gebouw gelegenheid te bieden tot het koopen en de dadelijke aflevering van de meest voorkomende zegels.

De huur en verhuur geschiedt onder de volgende voorwaarden en bepalingen:
1. Voor het gebruik van eene lokaliteit ter grootte van pl.m. 6 m2, met inbegrip van verwarming en verlichting en het medegebruik van de drooginrichting is eene huur verschuldigd van twee gulden vijf en twintig cent per week. Deze huur moet wekelijks worden afgedragen aan den door den ondergetekende daarvoor aangewezen ambtenaar, die deswege eene quitantie afgeeft. In de huur is niet begrepen de kosten van aanschaffing en vervanging van gloeilampen. Voorts zal voor den opslag van tabak op den hiervoorbedoelden zolder boven eene zekere door den Minister te bepalen hoeveelheid eene vergoeding moeten worden betaald. Deze brief vormt een formeel aanzegging aan een kleine sigarenfabrikant (kleinfabrikant) dat hij niet langer mag produceren in zijn huidige ruimte omdat hij de vereiste waarborgsom van 100 gulden niet heeft betaald. Om te voorkomen dat de man zijn broodwinning verliest, biedt de overheid (Ministerie van Financiën) een alternatief: het huren van een gestandaardiseerde werkruimte in een "centrale werkplaats" op de Marinewerf in Amsterdam. De brief is zeer gedetailleerd over de inrichting (afmetingen van ca. 6 m2, lichtinval, verwarming) en de strikte controle door accijnsambtenaren. De huurprijs is vastgesteld op ƒ 2,25 per week. In de jaren '20 van de vorige eeuw werd de Tabakswet aangescherpt. Veel kleine zelfstandigen werkten vanuit huis of in kleine, onhygiënische kelders die niet aan de nieuwe wettelijke eisen voldeden. Bovendien was controle op de afdracht van accijnzen (via banderollen) lastig bij thuiswerkers. De overheid stimuleerde daarom de centralisatie van deze "kleinfabrikanten" in collectieve werkgebouwen. Dit document illustreert de overgang van ambachtelijke huisvlijt naar gereguleerde, centraal gecontroleerde productie. De locatie (Marinewerf/Kattenburg) en het adres van de ontvanger (Rapenburgerstraat) plaatsen dit midden in het hart van de toenmalige Amsterdamse Joodse buurt, waar de tabaksnijverheid een zeer belangrijke bron van inkomsten was.