Archief 745
Inventaris 745-272
Pagina 319
Dossier 92
Jaar 1939
Stadsarchief

Getypt verslag of briefdeel.

2 januari (jaartal onvolledig, mogelijk 1919 of 1929 gezien de context en spelling). Van: De Directeur (vermoedelijk van een gemeentelijke gezondheidsdienst of marktwezen).

Origineel

Getypt verslag of briefdeel. 2 januari (jaartal onvolledig, mogelijk 1919 of 1929 gezien de context en spelling). De Directeur (vermoedelijk van een gemeentelijke gezondheidsdienst of marktwezen). 1 2 Januari 9.
17/1/1 den Heer Wethouder voor de
Levensmiddelen, alhier.

contrôle op de markten belangrijk te verscherpen. Maar ook
dan blijft voor vleeschwaren een ongeregelde en zeer onbe-
vredigende toestand bestaan.
In verband met de opmerking (op pagina 12 der nota)
dat ik niet heb aangegeven, dat van onhygiënische toestanden
op de markten, wat betreft de behandeling en bewaring van
geringe eetwaren kan worden gesproken, diene nog het volgende.
Herhaaldelijk wordt geconstateerd, dat:
kaaskooplieden doorgesneden kaas op hun kraam heb-
ben, welke kaas niet of niet voldoende is beschermd tegen
verontreiniging door stof en door marktbezoekers;
kooplieden met suikerwerken, chocolade, koek en
gebak
hun waren niet of niet voldoende beschermd hebben tegen
verontreiniging door stof en door marktbezoekers;
kooplieden met haring, zuurwaren en gerookte visch
hun waren, voor zoo ver die gereed zijn om ter plaatse te
worden gebruikt, onafgedekt voorhanden hebben;
kooplieden met fruit, stukken meloen, dadels, enz.
niet of niet voldoende afgedekt hebben;
kooplieden met dranken (koffie en chocolade) hun
waren aanbieden in koppen, die reeds te voren werden ge-
bruikt en die ter plaatse onmogelijk voldoende kunnen worden
gereinigd;
kooplieden met vleeschwaren hun waren zonder of
met onvoldoende afdekking voorhanden hebben.

De Directeur, Dit document is een ambtelijke rapportage over de gebrekkige hygiëne op de lokale markten. De auteur (de Directeur) reageert op een eerdere opmerking dat hij onhygiënische toestanden onvoldoende zou hebben aangetoond. Hij somt hier puntsgewijs concrete misstanden op die hij heeft geconstateerd:

  1. Open blootstelling: Kaas, suikerwaren, vis, fruit en vleeswaren liggen onafgedekt op de kramen, waardoor ze blootstaan aan stof en aanraking door publiek.
  2. Hergebruik van servies: Koffie- en chocoladekoppen worden onvoldoende gereinigd voordat ze opnieuw aan klanten worden verstrekt.
  3. Specifieke risico's: Er wordt expliciet gewezen op producten die direct ter plaatse geconsumeerd worden (haring, dranken), waarbij het risico op besmetting groter is.

De toon is zakelijk en dwingend, gericht op het onderbouwen van de noodzaak voor strengere handhaving en regelgeving (verscherping van de controle). Het document dateert uit een periode (begin 20e eeuw) waarin de publieke gezondheidszorg in Nederlandse steden volop in ontwikkeling was. Na de invoering van de Gezondheidswet (1901) en de Warenwet (1919) kwam er meer aandacht voor de kwaliteit en hygiëne van voedsel.

Markten waren van oudsher plekken waar regelgeving lastig te handhaven was. De overgang van "vrije handel" naar gereguleerde, hygiënische voedselverkoop stuitte vaak op weerstand van kooplieden vanwege de extra kosten en moeite (zoals het aanschaffen van vitrines of afdekmaterialen). De vermelding van een "Wethouder voor de Levensmiddelen" suggereert een tijd waarin de voedselvoorziening een cruciaal politiek dossier was, vaak in tijden van schaarste of naoorlogse opbouw.

Samenvatting

Dit document is een ambtelijke rapportage over de gebrekkige hygiëne op de lokale markten. De auteur (de Directeur) reageert op een eerdere opmerking dat hij onhygiënische toestanden onvoldoende zou hebben aangetoond. Hij somt hier puntsgewijs concrete misstanden op die hij heeft geconstateerd:

  1. Open blootstelling: Kaas, suikerwaren, vis, fruit en vleeswaren liggen onafgedekt op de kramen, waardoor ze blootstaan aan stof en aanraking door publiek.
  2. Hergebruik van servies: Koffie- en chocoladekoppen worden onvoldoende gereinigd voordat ze opnieuw aan klanten worden verstrekt.
  3. Specifieke risico's: Er wordt expliciet gewezen op producten die direct ter plaatse geconsumeerd worden (haring, dranken), waarbij het risico op besmetting groter is.

De toon is zakelijk en dwingend, gericht op het onderbouwen van de noodzaak voor strengere handhaving en regelgeving (verscherping van de controle).

Historische Context

Het document dateert uit een periode (begin 20e eeuw) waarin de publieke gezondheidszorg in Nederlandse steden volop in ontwikkeling was. Na de invoering van de Gezondheidswet (1901) en de Warenwet (1919) kwam er meer aandacht voor de kwaliteit en hygiëne van voedsel.

Markten waren van oudsher plekken waar regelgeving lastig te handhaven was. De overgang van "vrije handel" naar gereguleerde, hygiënische voedselverkoop stuitte vaak op weerstand van kooplieden vanwege de extra kosten en moeite (zoals het aanschaffen van vitrines of afdekmaterialen). De vermelding van een "Wethouder voor de Levensmiddelen" suggereert een tijd waarin de voedselvoorziening een cruciaal politiek dossier was, vaak in tijden van schaarste of naoorlogse opbouw.

Kooplieden in dit dossier 72

A. Brander Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Brander Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
R. Boeyen Zwanenburgwal Ziet voorloopig van marktplaats af.
R. Boeyen Zwanenburgwal Ziet voorloopig van marktplaats af.
T. van Dalen Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
T. van Dalen Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Vogel meerdere Kan op markten geen cent meer verdienen.
A. Vogel meerdere Kan op markten geen cent meer verdienen.
B.F. Reinen Uilenburg Kan wegens hooge prijzen der artikelen niet beginnen.
B.F. Reinen Uilenburg Kan wegens hooge prijzen der artikelen niet beginnen.
D.A. Mortel Waterlooplein Kan op de markt zyn brood niet verdienen.
D.A. Mortel Waterlooplein Kan op de markt zyn brood niet verdienen
D. de Rijke Waterlooplein Kan op de markt zijn brood niet verdienen.
D. de Rijke Waterlooplein Kan op de markt zijn brood niet verdienen.
David Overste Uilenburg Blijft voorlopig in steun.
D. Overste Uilenburg Blijft voorlopig in steun.
A. Hoogstraat Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Hoogstraat Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
E. v.d. Bijl Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
E. v.d. Bijl Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
C.P.F. Lemke Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven-
G. Lemke ✓ Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven-
H. Brilleman Uilenburg Kan in verband met gezondheidstoestand geen plaats meer op de markt innemen.
H. Brilleman Uilenburg Kan in verband met gezondheidstoestand geen plaats meer op de markt innemen.
H. Cosman Waterlooplein Kan op markten zijn brood niet verdienen.
H. Cosman Waterlooplein Kan op markten zijn brood niet verdienen.
H.F. van Dongen Zwanenburgwal Ziet geen kans op de markt zijn brood te verdienen.
H.F. van Dongen Zwanenburgwal Ziet geen kans op de markt zijn brood te verdienen.
H.J. Vieyra Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
H.J. Vieyra Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
Alle 72 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 2