Handgeschreven ambtelijke brief/notitie. 20 augustus 1941. A’dam, 20/8 1941

den heer Districtscom-
voor de Prijzen
Emmastr. 35
Alhier

Ingevolge telefonische afspraak
[doorgehaald: te aansluiten bij]
telefonisch gesprek d.d. dezen
[doorgehaald: met een ambtenaar van uw]
Bureau, heb ik de eer u de
volgende klacht door te geven,
die welke door den heer Groeneveld,
Zocherstr. 51, alhier, Chef van de Cantine
Coenhaven van de Fokkerfabrieken, bij
mij is ingediend.
De groentewinkelier Wortel,
gevestigd in de „Nieuwe Hal”, Oost-
Zaanstraat hoek Hembrugstraat
vraagt prijzen voor zijn groenten,
welke liggen boven de door den
Gemachtigde voor de Prijzen vastgestelde
maximumprijzen voor kleinhandelaren.

[onleesbaar initiaal/paraaf, mogelijk AD] Het document is een formele melding van een overtreding van de prijsvoorschriften tijdens de Duitse bezetting.

Kernpunten uit de tekst:
1. De aangever: De heer Groeneveld, woonachtig aan de Zocherstraat 51. Hij is saillant genoeg de chef van de kantine van de Fokkerfabrieken (Coenhaven). Dit was een strategisch belangrijk bedrijf tijdens de oorlog.
2. De beklaagde: Een groentewinkelier met de toepasselijke naam "Wortel", gevestigd in de "Nieuwe Hal" op de hoek van de Oostzaanstraat en de Hembrugstraat (Amsterdam-West/Spaandammerbuurt).
3. De overtreding: Het verkopen van groenten boven de officieel vastgestelde maximumprijzen.
4. Correcties: In de tekst zijn enkele wijzigingen aangebracht ("te aansluiten bij" en "met een ambtenaar van uw" zijn doorgehaald), wat duidt op een concept dat ter plekke is aangepast voor administratieve correctheid. Dit document stamt uit de zomer van 1941, een periode waarin de schaarste in bezet Nederland toenam. Om inflatie en zwarte handel tegen te gaan, stelde de bezetter via de "Gemachtigde voor de Prijzen" strikte maximumprijzen vast voor levensmiddelen.

Toezicht op deze prijzen was streng. Burgers en functionarissen werden aangemoedigd om "prijsopdrijvers" aan te geven. Dat de klacht afkomstig is van de kantinechef van de Fokkerfabrieken is relevant: Fokker stond in die tijd onder Duits beheer (als Rüstungsbetrieb) en de voedselvoorziening voor de arbeiders daar had een hoge prioriteit om de productie voor de Luftwaffe niet in gevaar te brengen. Een winkelier die te hoge prijzen vroeg, werd in deze context gezien als een economisch saboteur. Groeneveld (De heer)