Officiële brief (getypt met handgeschreven kanttekeningen en stempels). 7 april 1939. Gemeentelijk Bureau voor Maatschappelijken Steun, Amsterdam (Reguliersdwarsstraat 65-71). Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam. Model No. 408

GEMEENTELIJK BUREAU VOOR
MAATSCHAPPELIJKEN STEUN

CA/LH
Gelieve bij beantwoording aan te halen:
Afd. C. No. 492
BIJLAGEN: 1

No 20/12/1. M. 1339 8/4 (stempel/handschrift)

AMSTERDAM, 7 April 1939.
Reguliersdwarsstraat 65—71

Attentie Mr. van Praag.

[Handgeschreven: ni. Dit v/e Insp.]
[Stempel: Spoed]

Aan den heer Directeur van het
Marktwezen,
Jan van Galenstraat 14,
A l h i e r (W).

Naar aanleiding van een onderzoek, dat bij Maatschappelijken Steun is ingesteld naar de Kleinfabrikanten in de sigarenindustrie, zou ik het op prijs stellen te vernemen, of van deze categorie menschen, degenen die een marktplaats hebben, daar uitsluitend eigen gefabriceerde sigaren verkoopen.

Gaarne had ik, dat U mij binnen niet te langen tijd (b.v. 10 dagen) een indruk zoudt kunnen geven over de navolgende punten:
1. Verkoopt men op zijn marktplaats in het algemeen alleen handwerksigaren.
2. Hoeveel sigaren worden naar schatting verkocht.

Te Uwer oriënteering voeg ik hierbij een lijst van 37 personen, die een marktplaats hebben en over wie zich bovengemeld onderzoek heeft uitgestrekt.

De Directeur voor Maatschappelijken Steun,
[Signatuur: W. Reichert (?)]
w. d. Deze brief is een formeel verzoek om informatie tussen twee Amsterdamse gemeentelijke instanties. Het Bureau voor Maatschappelijken Steun (de toenmalige sociale dienst) voert een onderzoek uit naar kleine zelfstandigen in de sigarensector.

De kernvraag is of deze "kleinfabrikanten" op de markt enkel hun eigen handgemaakte producten verkopen of dat er sprake is van andere handel. Dit is relevant voor het bepalen van hun economische positie en mogelijk hun recht op (aanvullende) sociale steun. De brief getuigt van een strikte administratieve controle; er wordt gevraagd om een snelle reactie (binnen 10 dagen) en er is een specifieke lijst van 37 individuen bijgevoegd (hoewel de lijst zelf niet in deze afbeelding zit).

De handgeschreven kanttekening "ni. Dit v/e Insp." (mogelijk: notitie Dienst van de Inspectie) en de stempel "Spoed" wijzen erop dat dit dossier binnen de ambtelijke molen met prioriteit werd behandeld. De datum, april 1939, plaatst dit document in de late periode van de crisisjaren 30, vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. In deze tijd was de sigarenmakerij een omvangrijke ambachtelijke sector in Nederland, maar veel kleine zelfstandigen leefden op de rand van de armoede.

Het Gemeentelijk Bureau voor Maatschappelijken Steun hield nauwgezet toezicht op de inkomsten van steuntrekkers en kleine ondernemers om fraude te voorkomen en de effectiviteit van de steunverlening te waarborgen. De Jan van Galenstraat 14 was destijds de locatie van de Centrale Markt in Amsterdam, waar het kantoor van de Directeur van het Marktwezen gevestigd was. Dit was het logische aanspreekpunt voor informatie over marktkooplieden en hun handelswaar. C. No W. Reichert Marktwezen