J. Stodel

Grootboekblad / Financiële overzichtsstaat.

* **Rekenkundige controle:** De totalen onderaan de kolommen zijn correct opgeteld. Het saldo per regel is steeds het verschil tussen Debet en Credit. Het totaalsaldo (4270,21) is tevens het verschil tussen het totale Debet (5384,64) en het totale Credit (1114,43). * **Handschrift:** Het betreft een zeer verzorgd kantoorshandschrift. Let op de 'ƒ' die op de eerste en laatste regel van de kolommen is geplaatst. * **Afkortingen:** "Transp:" staat voor "Transport", wat betekent dat het saldo van de vorige pagina is overgebracht. De "v" in "Winter & v Leeuwen" is een gebruikelijke afkorting voor "van".

Document

* **Administratieve correcties:** Het document toont een nauwgezet controleproces. De getypte som van de linkerpagina (7133,62) bevat een klein rekenverschil met de handgeschreven som (7134,52). Dit verschil van 0,90 gulden wordt rechts verklaard met de aantekening "af 2 x 45". Gezien J.v. Dijk exact 0,45 gulden verschuldigd is, lijkt het te gaan om een dubbele boeking of een specifieke correctie op dat bedrag. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Italiaander, Moffie, Mok, Polak). Veel van deze personen en firma's waren actief in de handel op de Amsterdamse markten of in de fruitimport (zoals de 'Am. Fruit My.' en 'Fa. Koopman'). * **Status van vorderingen:** De vinkjes suggereren dat de posten zijn gecontroleerd tegen de boekhouding. De rode kruisjes bij B. Moffie en Posener wijzen mogelijk op oninbare vorderingen of posten die extra aandacht behoefden bij de jaarafsluiting.

Handgeschreven lijst op ongelinieerd, vergeeld papier.

* **Structuur:** De lijst is systematisch opgebouwd: [Naam] ; [Adres] ; [Referentienummer/Code] ; [Bedrag]. * **Geografie:** Alle adressen bevinden zich in Amsterdam (Oost en Centrum). De Reitzstraat, Meerhuizenstraat en 1e Oosterparkstraat wijzen op een concentratie in wijken met een vanouds grote Joodse populatie. * **Correcties:** Er zijn duidelijke administratieve wijzigingen aangebracht. Bij de eerste regel is "Rijn" (waarschijnlijk Rijnstraat) vervangen door "Reitzstr.". De vierde regel (M. van Praag) is volledig doorgestreept, wat kan duiden op een uitschrijving, verhuizing of overlijden. * **Numerieke gegevens:** De bedragen zijn klein (ƒ 2,25 en ƒ 2,75), wat consistent is met wekelijkse of maandelijkse contributies voor een vereniging of verzekering. De codes (zoals 126^a) verwijzen waarschijnlijk naar een bijbehorend kaartsysteem of grootboek.

Document

De titel "GEZONDEN AAN:" geeft aan dat dit een distributielijst is, mogelijk voor post, pakketten of officiële mededelingen. De lijst bevat namen van personen, gevolgd door codes die bestaan uit de letter 'H', een getal en een kleine letter (bijv. H 141 c). De namen op de lijst zijn overwegend Joods-Nederlandse achternamen (zoals Beugeltas, Verdoner, Nordheim, Salomons, Flesschedrager en Stodel). De codes verwijzen zeer waarschijnlijk naar baraknummers in een kampomgeving, waarbij de 'H' staat voor 'Hout' of 'Hütte' (barak) en de kleine letter naar een specifieke afdeling of kamer binnen die barak. De lijst is systematisch geordend van barak 141 teruglopend naar barak 123.

Handgeschreven lijst op gelinieerd papier.

* **Handschrift:** Een vlot, enigszins onregelmatig cursiuuhandschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. De leesbaarheid is goed, hoewel sommige afkortingen ("hulpkr.", "pr.") contextuele interpretatie vereisen. * **Terminologie:** "Handwerk" wordt hier waarschijnlijk gebruikt in de zin van handel in handgemaakte goederen of textielwaren (manifacturen), in tegenstelling tot "Fabriekswerk". * **Financiële gegevens:** Er worden bedragen genoemd in guldens (f), vaak per dag of specifiek voor de zondag. De getallen "1000 - 1200" bij locaties als de Dapperstraat kunnen slaan op omzet in centen, aantallen stuks (zoals sigaren) of kraamnummers, hoewel de context van "Ontvangst f 9.-" suggereert dat de grotere getallen mogelijk een andere eenheid betreffen. * **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, wat wijst op een administratief register. De rode strepen zijn waarschijnlijk afvinktekens van een controleur of administrateur.

Getypte lijst op papier met handgeschreven kantekeningen in potlood.

* **Doel van de lijst:** Dit lijkt een administratieve controlelijst te zijn van werknemers in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De lijst koppelt woonadressen aan werklocaties (fabrieken en werkplaatsen). * **Demografie:** Veel namen op de lijst (zoals Izaaks, Vieijra, Visjager, Vigevano, Stodel, van Praag, Salomons) zijn herkenbaar als Joodse namen. De woonadressen (o.a. Transvaalbuurt, Jodenbuurt) bevestigen dit beeld. * **Handgeschreven annotaties:** * De termen "Lindenman", "Lindenman eigen werk" en "Lin aanw" (waarschijnlijk 'Lindenman aanwezig') verwijzen vermoedelijk naar een controleur of een specifieke administratieve onderverdeling genaamd 'Lindenman'. * De onderste aantekening "laatste week niet gezien" is veelzeggend en onheilspellend in de context van de Jodenvervolging; het suggereert dat de betreffende personen (mogelijk de gehele groep bij de Marinewerf) niet meer op hun werk zijn verschenen, wat vaak duidde op onderduik of deportatie. * **Werkgevers:** De adressen variëren van kleine straatwerkplaatsen tot de grote "Centrale Werkplaats Marinewerf".

Getypte lijst met handgeschreven annotaties.

Het document is een administratieve lijst van personen, waarschijnlijk werklieden of ambachtslieden, ingedeeld op basis van hun woon- en werklocaties in Amsterdam. De lijst is getypt, maar bevat significante handgeschreven toevoegingen die duiden op een controleproces of status-update. Opvallende elementen zijn: 1. **De Marinewerf:** Een grote groep onderaan is gezamenlijk gekoppeld aan de "Centrale Werkplaats Marinewerf". Dit was een belangrijke werklocatie in Amsterdam (Oostenburg). 2. **Annotaties:** De afkorting "H." komt vaak voor, wat mogelijk staat voor 'Huis' (thuis aangetroffen) of een paraaf van een controleur. Woorden als "uit" wijzen erop dat personen niet langer op het adres aanwezig waren. 3. **Samenstelling:** De namenlijst bevat een groot aantal Joodse namen (o.a. Izaaks, Lisser, Pach, Visjager, Vigevano, Stodel, van Praag, Salomons). De combinatie van deze namen met de specifieke adressen en de aard van de administratie suggereert een oorlogsgerelateerde context.

Getypte financiële lijst (debiteurenoverzicht).

Dit document is een debiteurenlijst van een koelhuis, gedateerd op 31 januari 1940. Het geeft een overzicht van openstaande saldi van zowel individuen als bedrijven. Het koelhuis faciliteerde waarschijnlijk de opslag van bederfelijke waren zoals vlees of fruit (gezien de vermelding van de "Wyksche fruitmy."). De bedragen variëren sterk, van enkele centen (F.J. Beugel, f. 0.05) tot aanzienlijke bedragen voor die tijd (Wyksche fruitmy., f. 1412.82). De lijst is deels alfabetisch geordend. Onderaan de eerste kolom staat een subtotal ("Transporteeren"), dat bovenaan de tweede kolom wordt voortgezet ("Transport") om tot een eindtotaal van 5669,93 gulden te komen.

Boekhoudkundig overzicht / Saldi-lijst.

Dit document is een financiële balans van uitstaande vorderingen (debiteuren) van een koelhuis, gedateerd april 1941. De lijst is opgebouwd uit een reeks individuele posten die samen het "Transport"-bedrag vormen, aangevuld met enkele grotere posten aan de rechterzijde om tot een eindtotaal te komen. * **Creditposten (CR):** Verschillende bedragen zijn gemarkeerd met "CR" (Credit). In een debiteurenlijst betekent dit dat deze klanten een tegoed hadden bij het koelhuis (bijvoorbeeld door een overbetaling of retourzending), in plaats van een schuld. * **Rekenkundige controle:** De optelstrook onderaan laat de controle zien. Het brutototaal van alle debet-posten bedroeg f 5817,99. De som van alle credit-posten (0,06 + 0,16 + 0,18 + 0,11 + 4,18 + 0,52 + 0,02 + 0,10 + 2,60) bedraagt f 7,93. Het netto totaal onderaan de streep is f 5817,99 - f 7,93 = **f 5810,06**. Dit komt exact overeen met het handgeschreven rode getal en het getypte totaal. * **Bedrijfsactiviteit:** De namen van bedrijven zoals "N.V. Walg's fruith." en "Wyksche Fruitmy." (Wijkse Fruitmaatschappij) bevestigen dat het koelhuis voornamelijk werd gebruikt voor de opslag van fruit.

Getypte debiteurenlijst (boekhoudkundig overzicht).

* **Inhoud:** Het document is een financiële momentopname van openstaande posten bij een koelhuis. Het overgrote deel van de posten betreft kleine bedragen, wat duidt op kleinschalige opslag of restposten. * **Boekhoudkundige termen:** De afkorting "CR." staat voor Credit. Deze klanten hadden een tegoed bij het koelhuis (bijvoorbeeld door overbetaling of retourzendingen), wat in mindering wordt gebracht op het totaal van de debiteuren (debetstand). * **Sleutelposten:** Twee bedrijven domineren de lijst qua omvang: N.V. P.v. Hoeckel & Zn. (f 3437,23) en N.V. A.J. de Graaf (f 1388,66). Samen zijn zij verantwoordelijk voor meer dan 80% van het totale uitstaande bedrag. * **Opvallende namen:** Er staan diverse namen op de lijst die veelvoorkomend waren binnen de Joodse gemeenschap in de handel (zoals Agsteribbe, Hakker, Mok, Ossedrijver, Posner en Stodel). Ook bekende bedrijven zoals Polak & Schwarz (essencefabriek) en landgoed De Olmenhorst worden vermeld.

Document

* **Inhoud:** Het document betreft een balansstaat van debiteuren (klanten die nog geld verschuldigd zijn of tegoeden hebben) van de koelfaciliteiten van de Amsterdamse veiling. * **Financiële details:** Bedragen gemarkeerd met "CR." (Credit) staan in cirkels, wat duidt op een voorschot of overbetaling door de klant. Grote posten zijn gemarkeerd met een handgeschreven plusteken (+), waarschijnlijk om prioriteit bij incasso aan te geven. * **Marginalia:** Handgeschreven berekeningen en opmerkingen in de kantlijn en onderaan tonen de actieve administratieve opvolging in juni 1941, kort na de peildatum van 31 mei. Er is sprake van telefonisch contact met een zekere J. Kleeff en het versturen van aanmaningen. * **Organisatie:** De stempel bevestigt dat de N.V. Nederlandsche Veiling de exploitant was van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam. ---

Financiële staat / Lijst van debiteuren (openstaande posten).

* **Inhoud:** Het document is een debiteurenlijst van de koelhuisafdeling van de Amsterdamse Groenten- en Fruitveiling. Het toont bedragen die derden nog verschuldigd waren voor het koelen van producten. * **Annotaties:** De toevoeging "C." bij diverse kleine bedragen (die bovendien handmatig zijn omcirkeld) duidt zeer waarschijnlijk op een 'Credit'-saldo (vooruitbetalingen of te verrekenen bedragen). * **Opvallende posten:** * **Wehrmacht:** De Duitse bezettingsmacht staat op de lijst voor een substantieel bedrag van ƒ 519,54. * **Cr. Contr. Dienst:** De Crisis Controle Dienst, belast met de handhaving van prijs- en distributievoorschriften tijdens de oorlog. * **Grote debiteuren:** A.J. de Graaf is met ƒ 1350,33 de grootste schuldenaar. * **Correcties:** De naam "M. Tabak" is handmatig doorgehaald en vervangen door "P.G. Tabak" in de regel eronder.

Financieel overzicht (debiteurenlijst).

* **Doel:** Het document is een financiële verantwoording van openstaande posten (debiteuren) van het koelhuis van de Centrale Markt in Amsterdam per het einde van het eerste kwartaal in 1941. * **Structuur:** De lijst is opgebouwd uit een transportbedrag (overdracht van een vorige pagina), gevolgd door specifieke posten van individuen en bedrijven. * **Boekhoudkundige verwerking:** Er is een duidelijk onderscheid gemaakt tussen debet- en creditposten. De creditposten (gemarkeerd met "CR.") zijn omcirkeld en apart opgeteld (totaal f 5,15). Dit bedrag is vervolgens in mindering gebracht op het brutototaal (f 6531,36) om tot het definitieve saldo van f 6526,21 te komen. * **Rekenfouten/Correcties:** De linker kolom fungeert als een soort controle-optelling (met subtotalen) van alle losse bedragen in de middelste en rechter kolom.

Saldi-staat (overzicht van openstaande posten/debiteuren).

Dit document is een financiële administratie van het koelhuis van de Centrale Markt in Amsterdam, gedateerd bijna een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Het overzicht toont de openstaande saldi van diverse handelaren en instanties. Enkele opvallende zaken: 1. **Grootte van de schulden:** De grootste debiteuren zijn N.V. P.v. Hoeckel & Zn. (ƒ 3437.23) en N.V. A.J. de Graaf (ƒ 1383.39), wat wijst op grote groothandelsactiviteiten. 2. **Creditposten (CR.):** Verschillende namen hebben een klein creditsaldo (teveel betaald of retour), wat met blauwe inkt is geaccentueerd. 3. **Aanwezigheid Wehrmacht:** De Duitse Wehrmacht staat genoteerd als debiteur voor een aanzienlijk bedrag van ƒ 595.57, wat aantoont dat de bezetter direct gebruikmaakte van de faciliteiten van de Centrale Markt voor de opslag en levering van levensmiddelen. 4. **Joodse namen:** In de lijst komen veel namen voor die historisch geassocieerd worden met de Joodse handelsgemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Hakker, Mok, Moffie, Polak, Stodel, Velmans). In maart 1941 waren veel van deze handelaren nog actief, hoewel de anti-Joodse maatregelen van de bezetter reeds in volle gang waren.

Handgeschreven register/lijst.

* **Structuur:** Het document is een inventarisatie van zelfstandige sigarenmakers ("Patroons") en hun werknemers ("Personeel"). De indeling per kamernummer (123 t/m 139) suggereert dat deze mensen werkzaam waren in een specifiek gebouw of ateliercomplex, mogelijk een verzamelwerkplaats ingericht door de Joodse Raad. * **Namen en Nummers:** De viercijferige nummers achter de namen (bijv. 0488, 0477) verwijzen hoogstwaarschijnlijk naar de registratienummers van de Joodsche Raad. De namen zijn overwegend Sefardisch en Asjkenazisch Joods (Stodel, Kinschraper, Ephraim, Flessekrager, Nordheim). * **Bijzonderheden:** * Er wordt onderscheid gemaakt tussen de "Patroon" (de eigenaar/meester-sigarenmaker) en het personeel dat bij hem hoort. De accolades geven aan welke personeelsleden bij welke patroon horen. * De opmerking "geen kaart" bij J. v Beem Sr. duidt op het ontbreken van een officiële registratie- of stamkaart op dat moment. * Het adres bij M. Root ("Rietstraat 36 F") is een zeldzame toevoeging van een woonlocatie op deze lijst. * De uitroeptekens bij A.J. Rodermond suggereren een onregelmatigheid of een aandachtspunt voor de administrateur.

Document

* **Structuur:** Het document is een inventarisatie van werkplaatsen (kamers), eigenaren (patroon) en werknemers (personeel) in de sigarenindustrie. De kamernummers (bijv. 123 t/m 139) suggereren dat deze mensen werkzaam waren in een groot verzamelgebouw of fabriekspand. * **Terminologie:** * **Patroon:** De werkgever of meester-sigarenmaker die de kamer/werkplaats huurt. * **Stripper:** Een specifieke functie in de sigarenmakerij; iemand die de hoofdnerf uit het tabaksblad verwijdert. Uit de aantekeningen blijkt dat strippers soms voor meerdere patroons werkten. * **Annotaties:** De groene nummering (1-20) en de groene onderstrepingen wijzen op een latere controle of verwerking van de gegevens. Rode toevoegingen (zoals "stripper" en "zie boven") zijn verduidelijkingen bij specifieke personen. * **Personeelsbezetting:** Er is een duidelijke hiërarchie en organisatie zichtbaar. Sommige patroons werken alleen, anderen hebben één of meerdere personeelsleden. ---

Getypte verklaring op gelinieerd papier met handgeschreven ondertekening.

* **Vorm:** Het document is een zakelijke verklaring, getypt op een klein vel gelinieerd papier. Het gebruik van paarse inkt voor de getypte tekst was destijds gangbaar. De naam "S t o d e l" is opvallend gespatieerd weergegeven. * **Inhoud:** De brief dient als bewijs dat J. Stodel werkzaamheden verricht (als vaste inkoper van fruit) voor een specifiek filiaal van een levensmiddelenzaak ("Commestibles") aan de Prinsengracht. * **Taal en spelling:** De tekst bevat de samentrekking/schrijffout "inkoopervoor", wat waarschijnlijk "inkoper voor" moest zijn. "L.S." staat voor *Lectori Salutem* (Aan de lezer heil), een algemene aanhef. "Alhier" bevestigt dat de genoemde straat in Amsterdam ligt.

½ C | 20-1-09 | Lange Houtstr. 24 A II - | x M.W. 9/11 42 [p. post] | | 25 | 56 Stodel S. | ½ Z | 30-9-84 | Rapenburgerstr. 79 I - - | x J.R. | [Linksonder handgeschreven:] *Gmt*

| Achternaam | Voornaam | Geb. datum | Geboorteplaats | Nationaliteit | Adres | | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | | Segal | Abraham | 2.2.20 | Amsterdam | Nederlander | G. v. Slinckstr. 243 Ⅲ | | Slagter | Emanuel | 3.4.10 | // | // | Mauritsstr. 25 Ⅱ | | Slagter | Salomon | 11.9.14 | // | // | 3^e Oosterparkstr. 83 hs | | Slag | Levie | 7.10.04 | // | // | Retiefstr. 67 Ⅱ | | Sher | Rap...

# TRANSCRIPTIE Zwaan 100 pond schol f 2.09 <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> ||| 9/12 1/3 [Paraaf/Handtekening, mogelijk 'JB']

| Lepelstr.70 II | 14.2.23 | | J 041223 | Ph.Slier | Vrolikstr.128 III | 4.12.23 | | J 061022 | S.E.v.d.Sluis | Z.Amstellaan 90 II | 6.10.22 | | J 230620 | W.Sluyter | Miquelstr.36 II | 23.6.20 | * = geb.datum

J 030910 D.Zilverberg 's Gravesandestr.24 hs [v] 3.9.10 J 140517 H.Zurel Nw. Prinsengr.110 III [v] 14.5.17 J 260117 S.Wamp Mauritsstr.6 III [v] 26.1.17 J 011215 J.Kalf Lepelstr.72 hs [v] 1.12.15 J 151214 S. v Uitvover Rechtboomssloot 32 II [v] 15.12.14 a = geb. datum (Handgeschreven in rood, rechtsonder:) V-78