Archiefdocument
Origineel
27 mei 1941 (genoteerd als 27.5.41.) Opname Sigarenmakers en personeel 27.5.41.
| Naam | Kamer | Patroon / personeel | Bijzonderheden. |
|---|---|---|---|
| 1 J. Stodel | 123 ª | Patroon | niet aanwezig. |
| L. Turk | - | personeel | |
| 2 B. Visschraper | 123 ᵇ. | Patroon | |
| 3 M. Worms | 123 ᶜ | Patroon | niet aanwezig. |
| L. Eentema | - | personeel | |
| 4 J. Mullen | 124 ª. | Patroon | |
| M. Mullens. Kool | - | ||
| 5 E. G. ter Weijden | 124 ᵇ. | Patroon | |
| 6 J. Stouwer. | 124 ᶜ. | Patroon | |
| M. Schoolmeester. | - | personeel | 3 man personeel. |
| J. Hillesum x stripper | - | is stripper die bij alle sigarenmakers kan werken | |
| P. van Aalderen | - | ||
| 7 S. van Kleef | 125 ª. | Patroon | |
| H. Staintje | - | personeel. | |
| 8 B. Ephraim | 125 ᵇ. | Patroon. | |
| B. Halberstadt | - | personeel. | 2 man personeel. |
| J. Bak [werkt 3 d. bij Beem / 2 d. v/d Auf] | - | personeel. | werkt 3 d. bij Beem / 2 d. v/d Auf |
| 9 J. van Beem Jr. | 125 ᶜ. | Patroon | |
| J. van Beem Sr. [stripper] | - | personeel. | heeft geen kaart. is stripper zie boven. |
| 10 M. Koot | 126 ª. | Patroon | |
| L. Koot | - | personeel. | |
| 11 S. Belia. | 126 ᵇ. | Patroon. | |
| A. J. Roermond [stripper] | - | personeel. | 2 man personeel stripper zie boven |
| J. Schonenberg | - | personeel. | |
| 12 A. F. Leerschdraager. | 126 ᶜ. | Patroon | |
| G. Craane | - | personeel. | |
| 13 J. Salomon. | 127 ª. | Patroon | |
| L. v. Dam | - | personeel. | niet aanwezig; ziek. |
| 14 J. G. Donker | 127 ᵇ. | Patroon | |
| 15 C. S. Vaas | 127 ᶜ. | Patroon. | |
| H. Kwaak | - | personeel. | |
| 16 A. Coster. | 138 ª | Patroon | |
| 17 M. de Groot | 138 ᵇ | Patroon | |
| 18 M. Nordheim | 138 ᶜ. | Patroon | |
| 19 J. Verdoner. | 139 ª | Patroon. | |
| S. Kloos | - | personeel. | 2 man personeel. |
| H. Zwaap [stripper] | - | personeel stripper | werkt ± 2 dagen per week bij Verdoner. |
| 20 J. van Beem | 139 ᵇ. | Patroon. |
--- * Structuur: Het document is een inventarisatie van werkplaatsen (kamers), eigenaren (patroon) en werknemers (personeel) in de sigarenindustrie. De kamernummers (bijv. 123 t/m 139) suggereren dat deze mensen werkzaam waren in een groot verzamelgebouw of fabriekspand.
* Terminologie:
* Patroon: De werkgever of meester-sigarenmaker die de kamer/werkplaats huurt.
* Stripper: Een specifieke functie in de sigarenmakerij; iemand die de hoofdnerf uit het tabaksblad verwijdert. Uit de aantekeningen blijkt dat strippers soms voor meerdere patroons werkten.
* Annotaties: De groene nummering (1-20) en de groene onderstrepingen wijzen op een latere controle of verwerking van de gegevens. Rode toevoegingen (zoals "stripper" en "zie boven") zijn verduidelijkingen bij specifieke personen.
* Personeelsbezetting: Er is een duidelijke hiërarchie en organisatie zichtbaar. Sommige patroons werken alleen, anderen hebben één of meerdere personeelsleden.
--- Dit document dateert van mei 1941, een kritieke periode tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode intensiveerden de nazi's de registratie van Joodse burgers en hun bezittingen/bedrijven.
De namen op deze lijst (zoals Stodel, Visschraper, Worms, Ephraim, Salomon, Nordheim) zijn kenmerkend voor de Amsterdams-Joodse gemeenschap, die van oudsher sterk vertegenwoordigd was in de tabaksnijverheid. Veel van deze kleine zelfstandigen en arbeiders waren werkzaam in panden rondom het Waterlooplein en de Uilenburgerstraat.
Dergelijke registraties werden vaak uitgevoerd in opdracht van instanties zoals de Zentralstelle für jüdische Auswanderung of de Lippmann, Rosenthal & Co. (Liro-bank) om een overzicht te krijgen van Joodse arbeidskrachten en economische activiteit, dikwijls als opmaat naar onteigening of latere tewerkstelling/deportatie. De opmerkingen over het ontbreken van "kaarten" of afwezigheid door ziekte zijn typisch voor de bureaucratische controle van die tijd. A. Coster B. Ephraim B. Halberstadt B. Visschraper F. Leerschdraager G. Craane G. Donker G. ter Weijden H. Kwaak H. Staintje H. Zwaap J. Bak J. Hillesum J. Mullen J. Roermond J. Salomon J. Schonenberg J. Stodel J. Stouwer J. Verdoner J. van Beem L. Eentema L. Koot L. Turk M. Koot M. Mullens M. Nordheim M. Schoolmeester M. Worms M. de Groot P. van Aalderen S. Belia S. Kloos S. Vaas S. van Kleef Liro Zentralstelle