Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 17 januari 1941. J. Blits, Wagenaarstraat 20 H.V. (Huis Voor), Amsterdam-Oost. Nº 26/4/1 M. 1941 20/I | 17-1-’41.
Weled. Heer,
Bij deze vermeld ik u, de reden, waarom
ik in 3 weken geen marktgeld heb
betaald.
Ik ben ongeveer 14 dagen niet goed
geweest, en nu is er zeer weinig handel,
zoo dat ik steun heb aangevraagd.
Ik verzoek U dan ook beleefd, mij
zoo lang te ontheffen van mijn plicht
tot het betalen van marktgeld,
hopende dat U aan mijn verzoek
kan voldoen, en dat mijn plaats
niet word ingetrokken, teeken ik.
en met de meeste dank.
Uw dw.
J. Blits.
Wagenaarstraat 20. H.V.
Oost.
Standplaats nummer 152. In deze brief wendt marktkoopman J. Blits zich tot de autoriteiten (vermoedelijk de Directie van het Marktwezen in Amsterdam) om uitstel of ontheffing van betaling te vragen. Hij voert een combinatie van persoonlijke en economische redenen aan: een periode van ziekte ("niet goed geweest") en een schrijnend gebrek aan inkomsten door de slechte handel.
De ernst van zijn situatie blijkt uit het feit dat hij "steun" (sociale bijstand) heeft moeten aanvragen. De kern van zijn verzoek is niet alleen de financiële ontheffing, maar vooral het behoud van zijn standplaats (nummer 152). Het intrekken van de vergunning zou voor een marktkoopman in die tijd het definitieve verlies van zijn bestaansmiddelen betekenen. De brief is geschreven in een formele, nederige stijl die typerend was voor de communicatie tussen burgers en de overheid in de eerste helft van de 20e eeuw. De brief is gedateerd op 17 januari 1941, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De naam Blits was een zeer veelvoorkomende Joodse familienaam in Amsterdam; de Wagenaarstraat in Amsterdam-Oost lag in een buurt waar in die tijd veel Joodse gezinnen woonden.
In januari 1941 namen de beperkende maatregelen tegen de Joodse bevolking in Amsterdam snel toe, wat de economische positie van Joodse marktkooplieden extra precair maakte. Hoewel de brief geen expliciete melding maakt van de bezetting, weerspiegelt de tekst de algemene sfeer van armoede en onzekerheid. De archiveringstempels laten zien dat dit verzoek officieel in de gemeentelijke bureaucratie is opgenomen, waar duizenden van dit soort verzoeken om economische overleving werden behandeld.