Getypt officieel rapport met handgeschreven handtekeningen en aantekeningen. 6 maart 1941. Een Controleur (van de Centrale Markt). Den Heer Bedrijfschef van het Marktwezen. No 37/14/1 M.1941 1/3

R A P P O R T

Op Woensdag 5 Maart j.l. heeft kooper J. v.d. Bosch, op de verkoopplaats van grossier H. Verwoerd een partij aardappelen vanuit de zakken in, door Verwoerd verstrekte kisten overgestord en op diens verkoopplaats achtergelaten. Verwoerd zou deze aardappelen, met eenige kisten appelen welke laatste, Bosch bij hem gekocht had thuis bezorgen. Vermoed werd, dat Bosch de aardappelen had verkocht aan Verwoerd en deze ze voor eigen gebruik of anderzins zou menemen en zoodoende aan de consumptie van de stad onttrekken. Op dezelfden datum omstreeks 1,45 uur heeft Bosch echter de besproken partij aardappelen zelf weggehaald. Even te voren had hij aan de Veiling eenige ~~kx~~ kratten kool geladen. Desgevraagd verklaarde hij mij, dat aanvankelijk ~~vaxx~~ Verwoerd zijn aardappelen zou bezorgen doch daar hij toch aan de Veiling moest laden nam hij ze nu zelf maar mede. Bosch bevond zich in gezelschap van zijn zoon die eveneens als kooper toegang heeft tot de Centrale Markt. In dit verband moge ik er U nog op attent maken, dat niet alleen Bosch kleinhandel drijft in aardappelen em groente, maar ook zijn vrouw een vaste standplaats heeft voor de verkoop van deze artikelen op de dagmarkt in de Dapperstraat. Voorts verklaarde Verwoerd nog dat hij voor het verkrijgen van aardappelen Bosch niet noodig heeft.

Amsterdam 6 Maart 1941
Controleur,

[Handtekening: J. Felthuis (?) ]

Den Heer Bedrijfschef
v/h Marktwezen.

[Handtekening]

[Linksonder in rood/groen potlood geschreven:] opberg[en] * Taal en spelling: Het document is geschreven in een zakelijke, ambtelijke stijl die typerend is voor de vroege jaren '40. We zien verouderde spellingen zoals "kooper", "partij aardappelen" en "zoodoende". Er staan enkele typfouten in (zoals "em" voor "en") en zichtbare doorhalingen van foutieve letters.
* Observatie: De controleur houdt de gang van zaken op de markt nauwgezet in de gaten. Hij wantrouwt de transactie tussen Bosch en Verwoerd. Het overstorten van aardappelen uit zakken in kisten wordt gezien als een mogelijke poging om goederen buiten de officiële boeken om te verhandelen.
* Conclusie van de controleur: Hoewel Bosch een verklaring geeft voor zijn handelen, blijft de controleur achterdochtig. Hij benadrukt dat de familie Bosch meerdere verkoopkanalen heeft (waaronder de Dapperstraat), wat suggereert dat zij de middelen hebben om goederen 'zwart' te verhandelen.
* Verwoerds verdediging: Grossier Verwoerd distantieert zich aan het einde van het rapport van Bosch door te stellen dat hij hem "niet noodig heeft" voor zijn aardappelvoorraad, waarschijnlijk om elke suggestie van een illegale samenwerking de kop in te drukken. Dit rapport dateert uit maart 1941, de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze tijd was er sprake van toenemende schaarste en strenge distributieregels. De Centrale Markt van Amsterdam stond onder streng toezicht van de Crisis Controle Dienst (CCD) en de gemeentelijke marktautoriteiten om te voorkomen dat voedsel naar de zwarte markt vloeide ("aan de consumptie van de stad onttrekken"). De kleinhandel op markten zoals de Dappermarkt was een cruciaal onderdeel van de voedselvoorziening, maar ook een plek waar de overheid vreesde de controle op de distributie te verliezen.