Handgeschreven memo of telefoonnotitie.
Origineel
Handgeschreven memo of telefoonnotitie. 8 december 1941 (met een verwijzing bovenaan naar 2 december). Matthaei – Kils 2/12
8/12 '41 Telef. bericht.
inzake boeken met
Mr. Palstaan.
Er wordt nog geinventariseerd
speciale aandacht A’dam
(grootste afd. boeken)
in ’t bijzonder gelet op
belangen Amsterdam.
Zal ook zelf ons verder
op de hoogte houden, prachtig
voorloopig nog voorraad.
Zal in loop maand nader
doen hooren.
Niet ongerust maken.
[In de linkermarge, verticaal geschreven in blauw potlood:]
Boeken weder opgeborgen Het document betreft een verslag van een telefoongesprek over de inventarisatie van boekencollecties in Amsterdam onder het nazi-bewind. De kern van het bericht is dat het proces van inventariseren nog loopt en dat men in het bijzonder let op de "belangen van Amsterdam". De geruststellende toon ("Niet ongerust maken") suggereert dat er mogelijk zorgen waren bij de Nederlandse contactpersoon of instantie over het lot van de boeken.
De opmerking in de marge ("Boeken weder opgeborgen") is waarschijnlijk een latere toevoeging die aangeeft dat de fysieke handeling van het veiligstellen of opslaan van de boeken was voltooid. De naam "Palstaan" (mogelijk een verschrijving of een minder bekende functionaris) fungeert hier als tussenpersoon of informant voor Matthaei. Gezien de datum (december 1941) en de genoemde naam Matthaei, past dit document in de geschiedenis van de grootschalige boeken- en archiefroof in Nederland door de Einsatzstab Reichsleiter Rosenberg (ERR). De ERR hield zich systematisch bezig met het in kaart brengen en confisqueren van bibliotheken van joodse organisaties, vrijmetselaars en politieke tegenstanders.
De verwijzing naar de "grootste afd. boeken" in Amsterdam zou kunnen slaan op de Bibliotheca Rosenthaliana of de bibliotheek van de Portugees-Israëlietische Gemeente (Ets Haim), collecties die in deze periode intensief door de Duitse bezetter werden onderzocht en later grotendeels naar Duitsland werden afgevoerd. De notitie toont de bureaucratische nauwkeurigheid waarmee deze operaties werden gecoördineerd.