Officieel ministerieel schrijven / Besluit (afschrift). 17 augustus 1918. [Linksboven, handgeschreven:] 1440
[Midden boven, stempel:] № 4539 M. 1918. [Handgeschreven:] 23/8

MINISTERIE VAN LANDBOUW, NIJVERHEID EN HANDEL.

Nº. A. 1758.

AFDEELING CRISISZAKEN.
(BUREAU LANDBOUW).

'S-GRAVENHAGE, 17 Augustus 1918.

Betreffende vervoerverbod van
aardappelen.

Ik heb de eer U onderstaand te doen toekomen een afdruk mijner beschikking dd. heden, in de Nederlandsche Staatscourant geplaatst, betreffende vervoerverbod van aardappelen.

DE MINISTER VAN LANDBOUW, NIJVERHEID EN HANDEL,

Gelet op de wet van 3 Augustus 1914 (Staatsblad nº. 344), gelijk deze laatstelijk werd gewijzigd bij de wet van 3 Juni 1918 (Staatsblad nº. 326);

HEEFT GOEDGEVONDEN:

te bepalen:
het gestelde in de beschikking van 17 Juni 1918 La. B., Afdeeling Crisiszaken, Bureau Landbouw, ten aanzien van het vervoer van vroege aardappelen, is mede van toepassing op het vervoer van alle soorten aardappelen, oogst 1918.

De Minister van Landbouw, Nijverheid en Handel,
Voor den Minister,
De Secretaris-Generaal,
VERSTEEG.

Aan
de Gemeentebesturen. * Taal en Spelling: Het document is opgesteld in het Nederlands met de toenmalige spelling (bijv. "Afdeeling", "oogst 1918", "den Minister"). De toon is formeel en ambtelijk.
* Inhoudelijke Kern: De beschikking breidt een bestaand verbod uit. Waar het vervoerverbod van 17 juni 1918 alleen gold voor "vroege aardappelen", wordt dit per 17 augustus 1918 van kracht voor alle aardappelsoorten van de oogst van dat jaar.
* Juridische Grondslag: Er wordt verwezen naar de noodwetgeving die aan het begin van de Eerste Wereldoorlog is aangenomen (Wet van 3 augustus 1914) en recentelijk was geactualiseerd. Deze wetten gaven de regering vergaande bevoegdheden om in te grijpen in de economie en de voedseldistributie.
* Administratieve Kenmerken: De handgeschreven nummers en data (23/8) wijzen op de archivering en verwerking door het ontvangende gemeentebestuur, ongeveer een week na de dagtekening in Den Haag. * Eerste Wereldoorlog: Hoewel Nederland neutraal was tijdens de Eerste Wereldoorlog (1914-1918), had het land te maken met enorme schaarste door de internationale blokkades. Augustus 1918 was de laatste fase van de oorlog, waarin de voedselnood in Nederland een kookpunt bereikte.
* Crisisbeheersing: De "Afdeeling Crisiszaken" was verantwoordelijk voor het beheer van de distributie en het voorkomen van hongersnood en speculatie.
* Voedselvoorziening: Aardappelen waren het belangrijkste volksvoedsel. Door het vervoer strikt te verbieden of te reguleren, probeerde de overheid de totale oogst te controleren om eerlijke distributie via het bonnenstelsel te garanderen en illegale handel (smokkel naar het buitenland of zwarte handel binnenland) tegen te gaan. Dit type maatregelen leidde in die periode soms tot grote sociale onrust, zoals het bekende "Aardappeloproer" in Amsterdam een jaar eerder (1917).