Getypte ambtelijke brief (doorslag/archiefexemplaar). 5 mei 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markt of de Dienst voor het Marktwezen, Amsterdam). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Amsterdam. [Handgeschreven linksboven:]
Genoemd in
centraal boek 7/5 '41
geciteerd in
Dagschrift v. Dec. [onleesbaar]
JS

[Handgeschreven rechtsboven:]
W. Nijhoff
[Stempel:] 78

VD/HG.

66/9/4 K.
1

5 Mei 1941.

Ontheffing huur nis Hal 3
ten name van Gebr.Docter.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

In bijlage dezes heb ik de eer U over te leggen een afschrift van een brief van de N.V.Vruchtenconserven-, Groenten en Fruithandel v.h.Gebr.Docter d.d. 25 April jl., waarin zij verzoekt te worden ontheven van haar verplichtingen, voortvloeiende uit het met haar gesloten huurcontract voor nis Hal No.3 op de Centrale Markt, welk contract voor den tijd van 1 jaar namelijk van 1 Januari - 31 December 1941 was gesloten.

Genoemde N.V., die op de Centrale Markt uitsluitend groenteconserven verkocht, heeft sedert eenige weken geen handel meer om op de markt te verkoopen; ik kan mij er derhalve mede vereenigen, dat het met haar gesloten huurcontract, gerekend te zijn ingegaan 1 Mei jl. wordt ontbonden.

Ik geef U mitsdien beleefd in overweging te willen bevorderen, dat de met de N.V.Vruchtenconserven- Groenten- en Fruithandel v.h. Gebr.Docter gesloten huurovereenkomst voor nis Hal No.3 op de Centrale Markt, gerekend te zijn ingegaan 1 Mei 1941 door den Regeeringscommissaris voor Amsterdam wordt ontbonden.

De Directeur, Dit document betreft een verzoek tot vroegtijdige beëindiging van een huurcontract voor een verkoopruimte ("nis") in de Centrale Markthal te Amsterdam. De huurder, de N.V. Gebroeders Docter, gespecialiseerd in groenteconserven, geeft aan dat zij geen handel meer hebben om te verkopen. De schaarste aan goederen tijdens het tweede jaar van de Duitse bezetting is hier de directe aanleiding voor.

De directeur van de markt adviseert de wethouder om akkoord te gaan met de ontbinding per 1 mei 1941. Opvallend is de formele ambtelijke stijl en het feit dat er verwezen wordt naar de "Regeeringscommissaris" als uiteindelijke autoriteit die de ontbinding moet bekrachtigen. De rode onderstrepingen in de tekst accentueren de ingangsdatum van de ontbinding, wat wijst op het administratieve belang van deze datum voor de boekhouding. Het document dateert van mei 1941, een cruciaal jaar in de bezetting van Nederland. In maart 1941, kort na de Februaristaking, had de Duitse bezetter de Amsterdamse gemeenteraad en de wethouders naar huis gestuurd. Edward Voûte werd benoemd tot regeringscommissaris (en later burgemeester) van Amsterdam. Hoewel de brief nog gericht is aan "den Heer Wethouder", blijkt uit de laatste alinea dat de werkelijke beslissingsbevoegdheid bij de regeringscommissaris ligt.

De economische context is die van toenemende schaarste. Conserven (ingeblikt voedsel) waren essentieel voor de voedselvoorziening, maar werden op grote schaal geconfisqueerd voor de Duitse Wehrmacht of onderworpen aan strikte distributieregels. Dat een gespecialiseerd bedrijf als Gebr. Docter de handel moet staken omdat er "geen handel meer" is, illustreert de verstikking van de reguliere markt door de oorlogsomstandigheden. De Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat, destijds het kloppend hart van de voedseldistributie in Amsterdam, kreeg hierdoor steeds meer te maken met leegstand en overheidsingrijpen. N.V. Gebroeders W. Nijhoff Marktwezen Wehrmacht