Dienstbrief / Ambtelijk schrijven. 5 mei 1941 (verzonden op 6 mei 1941 blijkens het blauwe potloodkenmerk). De Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markt Amsterdam). VD/HG.

66/9/4 M.
1

[Handgeschreven in blauw potlood:] Verzonden 6/5
[Handgeschreven in grijs potlood, rechtsboven:] In Müller / In Broese

5 Mei 1941.

Ontheffing huur nis Hal 3
ten name van Gebr. Docter.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.

In bijlage dezes heb ik de eer U over te leggen een afschrift van een brief van de N.V. Vruchtenconserven-, Groenten- en Fruithandel v.h. Gebr. Docter d.d. 25 April jl., waarin zij verzoekt te worden ontheven van haar verplichtingen, voortvloeiende uit het met haar gesloten huurcontract voor nis Hal No.3 op de Centrale Markt, welk contract voor den tijd van 1 jaar namelijk van 1 Januari – 31 December 1941 was gesloten.

Genoemde N.V., die op de Centrale Markt uitsluitend groenteconserven verkocht, heeft sedert eenige weken geen handel meer om op de markt te verkoopen; ik kan mij er derhalve mede vereenigen, dat het met haar gesloten huurcontract, gerekend te zijn ingegaan 1 Mei jl. wordt ontbonden.

Ik geef U mitsdien beleefd in overweging te willen bevorderen, dat de met de N.V. Vruchtenconserven- Groenten- en Fruithandel v.h. Gebr. Docter gesloten huurovereenkomst voor nis Hal No.3 op de Centrale Markt, gerekend te zijn ingegaan 1 Mei 1941 door den Regeeringscommissaris voor Amsterdam wordt ontbonden.

De Directeur, * Administratieve weg: De brief toont de formele hiërarchie binnen de gemeente Amsterdam tijdens de vroege bezettingsjaren. Een verzoek van een privaat bedrijf (Gebr. Docter) gaat via de Directeur van de Centrale Markt naar de Wethouder voor Levensmiddelen, die het weer moet voorleggen aan de Regeringscommissaris.
* Kern van de zaak: De firma Gebr. Docter kan haar huurverplichtingen voor een opslag/verkoopplek (nis) in de Centrale Markthal niet meer nakomen omdat er simpelweg geen producten meer zijn om te verhandelen ("geen handel meer om op de markt te verkoopen").
* Termijn: Men stelt voor het contract per 1 mei 1941 te ontbinden, ondanks dat het contract oorspronkelijk tot het einde van het jaar liep. * Oorlog en Schaarsche: Dit document dateert van mei 1941, een jaar na de Duitse inval. De tekst is een directe illustratie van de toenemende schaarste en distributieproblemen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bedrijven die handelden in houdbare producten zoals groenteconserven kregen te maken met vorderingen door de bezetter en het opdrogen van voorraden.
* Bestuurlijke transitie: De vermelding van de "Regeeringscommissaris voor Amsterdam" is historisch saillant. In maart 1941 was de Amsterdamse gemeenteraad door de Duitse bezetter ontbonden en was Edward Voûte aangesteld als regeringscommissaris (in feite een door de nazi's gecontroleerde burgemeester met dictatoriale bevoegdheden). Dit verklaart waarom een ogenschijnlijk simpele huurontbinding op dit niveau bekrachtigd moest worden.
* Locatie: De Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat was het hart van de voedselvoorziening in Amsterdam. De "nissen" waren de vaste standplaatsen voor groothandelaren.