Tweede pagina van een proces-verbaal (getuigenverklaring en verslag van inbeslagname). 26 mei 1941. -2-

"De persoon, die U mij vertoont (ik, verbalisant, vertoon aan Doornveld meerge-
noemden Pelser) heeft hedenmorgen bij mij twee ledige kisten ingeleverd, waarvoor
ik hem twee gulden, zijnde het bedrag aan statiegeld, heb uitbetaald. De kisten,
welke ik U vertoon (Doornveld vertoont mij twee ledige kisten, waarvan één af-
komstig blijkt te zijn van de Loosdrechtsche Veiling) zijn dezelfde, die Pelser
heeft ingeleverd en waarvoor ik hem de twee gulden heb uitbetaald."

Na vertoond te hebben, herkent Pelser ze als de door hem weggenomen en
Kaan ze als de door hem vermiste kisten. De kisten heb ik, verbalisant, van Doorn
veld inbeslaggenomen, terwijl Pelser aan Doornveld de twee gulden weer heeft
terugbetaald. Van de twee door mij inbeslaggenomen kisten heb ik er een aan Kaan
teruggegeven, terwijl ik de kist, voorzien van het opschrift "Loosdrechtsche
Veiling" inbeslag gehouden heb. Deze kist zal door mij op wettige wijze worden
gedeponeerd aan de Griffie van de Arrondissements-Rechtbank alhier. Na voorloopig
door mij te zijn gehoord heb ik Pelser weer heengezonden.

En heb ik hiervan, op den door mij afgelegden ambtseed, dit proces-
verbaal opgemaakt, geteekend en gesloten te Amsterdam, 26 Mei 1941.

                              De ambtenaar van het
                                  Marktwezen,
                                  [Handtekening]

De Commissaris Dit document is de afronding van een proces-verbaal betreffende de diefstal en wederopvraging van twee lege veilingkisten. De kern van de zaak is dat een persoon genaamd Pelser twee kisten heeft ontvreemd en deze voor statiegeld (2 gulden) heeft ingeleverd bij Doornveld.

Tijdens de procedure vindt een confrontatie plaats waarbij:
1. Doornveld de kisten en Pelser identificeert.
2. Pelser bekent de kisten te hebben weggenomen.
3. Kaan zijn vermiste eigendom herkent.

De ambtenaar van het Marktwezen treedt op als verbalisant. Hij regelt de teruggave van het statiegeld en de inbeslagname van de goederen. Eén kist wordt direct teruggegeven aan de rechtmatige eigenaar (Kaan), terwijl de andere kist (met het opschrift "Loosdrechtsche Veiling") als bewijsstuk naar de Griffie van de Arrondissementsrechtbank wordt gestuurd. Pelser wordt na verhoor vrijgelaten ("heengezonden"). Het proces-verbaal is opgemaakt in mei 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. In deze tijd was er een schaarste aan goederen en materialen, waardoor zelfs zaken als lege veilingkisten en het bijbehorende statiegeld van administratief en juridisch belang waren.

De "Dienst van het Marktwezen" in Amsterdam hield toezicht op de handel en de naleving van regels op de markten. Dat een ambtenaar van deze dienst het proces-verbaal opmaakt, suggereert dat de overtreding op of nabij een marktterrein plaatsvond. De procedure weerspiegelt de nauwgezette bureaucratie van het Nederlandse ambtelijke apparaat, dat ook onder de bezetting grotendeels volgens de bestaande juridische kaders bleef functioneren. Marktwezen