Getypte doorslag van een uitgaande brief. 29 januari 1942 (handgeschreven). De Burgemeester van Amsterdam (E.J. Voûte), getekend door de Gemeentesecretaris (J.F. Franken). Aan het Bureau Regeling Aankoop
van groenten en fruit,
Surinamestraat 18,
's-GRAVENHAGE ( ).

L.M. 133
-1942- 29 Januari 1942.

In antwoord op Uw schrijven d.d. 14 Januari j.l., No.522, doe ik U toekomen een afschrift van een brief door mij gericht tot den Burgemeester van Weesp, die om 15 ton uien verzocht. Het zal U duidelijk zijn, dat het mij niet mogelijk is een andere dan een afwijzende houding aan te nemen. Immers de alhier gereserveerde voorraad stapelgroenten is gebaseerd op het vermoedelijk verbruik in deze Gemeente, zoodat niet plotseling aan andere gemeenten, waarvan aantal en inwonerstal onbekend zijn, van dezen voorraad kan worden verstrekt. Indien mocht worden besloten, dat voor het volgende winterseizoen voorraden mede voor een aantal kringgemeenten zouden moeten worden gereserveerd, dan zou deze organisatie tijdig moeten worden voorbereid.

De Burgemeester van Amsterdam,
vM (get.) Voûte

de Gemeentesecretaris,
(get.) J. F. FRANKEN * Inhoud: De brief betreft een weigering van de burgemeester van Amsterdam om 15 ton uien af te staan aan de gemeente Weesp. De burgemeester beargumenteert dat de huidige voorraden in Amsterdam ("stapelgroenten") nauwkeurig zijn afgestemd op de eigen behoefte van de stad. Hij stelt dat hij niet zomaar voorraden kan overhevelen naar andere gemeenten waarvan de precieze behoefte hem niet bekend is. Wel oppert hij om voor het volgende seizoen de bevoorrading van omliggende "kringgemeenten" centraal te organiseren.
* Bestuurlijke context: De brief illustreert de strakke gemeentelijke regie over voedselvoorraden. De burgemeester van Amsterdam in deze periode was de pro-Duitse Edward John Voûte. De brief toont aan dat zelfs in tijden van bezetting en centrale distributie, de lokale belangen (het voeden van de eigen bevolking) zwaar wogen en dat er bureaucratische frictie bestond tussen naburige gemeenten over schaarse goederen.
* Terminologie: "Stapelgroenten" zijn groenten die langdurig bewaard kunnen worden (zoals uien, wortelen, kool), wat essentieel was voor de voedselvoorziening in de wintermaanden tijdens de oorlog. Deze brief dateert uit de winter van 1942, een periode in de Tweede Wereldoorlog waarin de voedselschaarste in de Nederlandse steden begon toe te nemen. Het systeem van rantsoenering was in volle gang en de distributie van basisbehoeften werd streng gecontroleerd door zowel de Nederlandse administratie als de bezettingsautoriteiten. Het "Bureau Regeling Aankoop van groenten en fruit" was een overheidsinstelling die toezag op de inkoop en eerlijke verdeling van deze producten op nationaal niveau. De angst van de burgemeester van Amsterdam voor tekorten in de eigen stad was reëel, aangezien de aanvoerlijnen kwetsbaar waren en de bevolking van de hoofdstad groot was. De genoemde J.F. Franken was destijds de gemeentesecretaris van Amsterdam.