Archiefdocument
Origineel
24 april 1942. No. 348 L.M.1942 4/5. A f s c h r i f t .
Verslag van de vergadering inzake groentevoorziening met vertegenwoordigers van gemeenten, gehouden op 24 April 1942 in de vergaderzaal der Vereeniging van Nederlandsche Gemeennten, Paleisstraat 5, 's-Gravenhage.
AANWEZIG zijn de heeren F.V.Valstar en Velders, van de Afdeeling Groenten-, Fruit-en Sierteelt van het Rijksbureau voor Voedselvoorziening in oorlogstijd, alsmede:
voor de gemeente Amsterdam: J.L.Strak, wethouder voor de levensmiddelen, F. van Meurs, Adviseur inzake Voedings-en Distributie-aangelegenheden;
voor de gemeente Arnhem: Ch.J.Matser, wethouder;
voor de gemeente Delft: J.Hamelijnck, commies ter secretarie;
voor de gemeente Eindhoven: H.Apeldoorn, secretaris van den burgemeester;
voor de gemeente Enschede: H.C.Nijkamp, wethouder bedrijven,
Mr. J.W.A.v.Hattum, hoofd-commies-redacteur;
voor de gemeente Gouda: C.J. van As, Referendaris ter Secretarie;
voor de gemeente 's-Gravenhage: G.H. van Steyn, Adj.Directeur van den Crisis-en Distributiedienst;
voor de gemeente Groningen: Mr. J.Klaassen, commies ter secretarie;
voor de gemeente Haarlem: A van Driel, Directeur van den Distributiedienst;
voor de gemeente Hilversum: T.v.d.Heeg, leider levensmiddelenvoorziening;
voor de gemeente Leeuwarden: G.Botke, wethouder;
voor de gemeente Maastricht: R.Hamers, Adj.Directeur van den Distributiedienst;
voor de gemeente Rotterdam: P.Klemper, wethouder Volksgezondheid,
A.J. te Velthuis, chef levensmiddelendienst;
voor de gemeente Tilburg: H.Eykemans, wethouder,
G.V.B.Kevenaar, leider distributiebedrijf;
voor de gemeente Utrecht: J.B.v.Grunsven, assistent van den burgemeester;
C.A.v.Rooyen, Directeur levensmiddelenvoorziening;
voor de gemeente Zwolle: Mr. A.W.E. Brandsma, wethouder;
voor de Vereeniging van de Nederlandsche Gemeenten: N.Arkema en Mr. H.F.Torringa, Directeuren, M.L.v.Putten, Adjunct-directeur en H.J.Bruckel, ambtenaar.
VOORZITTER is de heer N.Arkema.
De VOORZITTER opent de vergadering met een woord van welkom tot de aanwezigen. Spreker herinnert aan de vergadering, gehouden op 2 October 1941 bij den heer Valstar. Nu de winter achter den rug is, acht spreker het een gunstig oogenblik, om aan de hand van de in den afgeloopen winter opgedane ervaringen de positie der gemeenten ten aanzien van de groentevoorziening te bezien. Zulksmet het oog op de voorziening zoowel voor den komenden winter als voor den zomer. Het document is een verslaglegging van een administratieve bijeenkomst op hoog niveau tussen het Rijksbureau voor Voedselvoorziening en vertegenwoordigers van de grootste Nederlandse gemeenten.
- Vorm: De tekst is getypt op een schrijfmachine, met een duidelijke hiërarchische structuur (aanwezigenlijst, voorzitter, opening).
- Inhoud: De focus ligt op de coördinatie van de voedselvoorziening (specifiek groenten) tijdens de oorlog. Er wordt teruggeblikt op de ervaringen van de winter 1941-1942 om plannen te maken voor de komende seizoenen.
-
Opvallende zaken: De lijst met aanwezigen toont een dwarsdoorsnede van het lokaal bestuur in oorlogstijd: wethouders, directeuren van distributiediensten en secretarissen. De naam van de voorzitter, N. Arkema, verwijst naar de toenmalige directeur van de VNG. Dit document stamt uit april 1942, de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
-
Voedselschaarste: Gedurende de bezetting werd de voedselvoorziening steeds problematischer door vorderingen van de bezetter en stagnerende import. Het "Rijksbureau voor Voedselvoorziening in oorlogstijd" (RBVO) was verantwoordelijk voor het beheer van de schaarse middelen via distributie en rantsoenering.
- Bestuur onder toezicht: Hoewel de gemeenten nog functioneerden, stonden ze onder streng toezicht van de bezetter. De bijeenkomst bij de VNG (Vereeniging van Nederlandsche Gemeenten) toont aan dat de VNG in die jaren probeerde de belangen van gemeenten te behartigen binnen de krappe kaders van de bezettingsmacht.
- Winter 1941-1942: Deze winter was streng en leidde tot logistieke problemen bij de aanvoer van groenten. De vergadering was bedoeld om de "honger" of tekorten van de volgende winter te voorkomen door betere organisatie en afstemming tussen het rijk en de steden. A.W.E. Brandsma C.J. van As F. van Meurs G.H. van Steyn N. Arkema Gemeente Amsterdam Rijksbureau