Archief 745
Inventaris 745-369
Pagina 321
Dossier 7
Jaar 1942
Stadsarchief

Archiefdocument

4 of 5 mei 1942 (gezien de context van de overgang naar de zomerregeling).

Origineel

4 of 5 mei 1942 (gezien de context van de overgang naar de zomerregeling). No. 348 L.M. 1942 4/5. A f s c h r i f t IV.

Verschillende vertegenwoordigers maken van deze gelegenheid gebruik. Zij laten aan hun vragen de opmerking voorafgaan, dat, ongeacht de moeilijkheddn welke zich hebben voorgedaan, de regeling van het bureau bevredigend is geweest. Tevens wordt hierbij naar voren gebracht de prettige wijze, waarop de heeren Velders en Valstar met hun bureau gedurende den afgeloopen winter steeds gereeds stonden de moeilijkheden voor de gemeenten op te lossen.
Voor het yoekomende doen de aanwezige vertegenwoordigers, uit naam ook van de andere gemeenten, gaarnein den zelfden zin een beroep op beide heeren. De volgende vragen en opmerkingen worden den heer Valstar voorgelegd.

Vragen betreffende de zomerregeling.
1. Prijs zomergroenten. Enkele vertegenwoordigers vestigen de aandacht op de hooge prijzen der zomergroenten. Een groot deel der bevolking zal deze groenten niet kunnen koopen, waarbij de gelegenheid om gebruik te maken van wintergroenten onder de huidige omstandigheden zeer gering is. Het vraagstuk van den prijs is derhalve van veel belang voor de groentevoorziening.
2. De voorziening in de eerstvolgende dagen. Enkele vertegenwoordigers verklaren beangst te zijn, dat de groentevoorziening in de eerstvolgende dagen bij den overgang naar de groenten van den kouden grond, vast zal loopen.
3. De voorziening zomer 1942. Van verschillende zijden wordt de vraag gesteld, of verwacht mag worden, dat er dezeh zomer inderdaad voldoende groente zal zijn, en of er zekerheid is, dat die groente ook werkelijk de veilingen, en van daar de gemeenten zal bereiken.
ewezen wordt op de omstandigheid, dat groote hoeveelheden groenten buiten de veilingen om in den onregelmatigen handel komen.
4. Het vraagstuk van het transport. Een der vertegenwoordigers acht het niet mogelijk dat de gemeenten voor het groentevervoer materiaal beschikbaar stellen. Bestreden wordt de opmerking, dat de gemeenten de beschikking over transportmateriaal zouden hebben.
Bovendien zou bij inschakeling van de gemeente de figuur kunnen ontstaan, dat de grossiers vergoedingen ontvangen voor een transport, waarvoor de gemeenten de alsten op zich nemen,
5. De werkzaamheid van het Bureau gedurende de zomermaanden. Verschillende vertegenwoordigers dringen er bij den heer Valstar op aan, ook gedurende de zomermaanden de regeling, welke gedurende den afgeloopen winter van kracht is geweest, te doen voortbestaan.

Vragen betreffende de winterregeling.
1. De Winteropslag. Ten aanzien van den opslag van groenten voor den winter 1942-1943 wordt er op aangedrongen, met de regling vroeger te beginnen dan het vorige jaar, en ook grootere hoeveelheden te doen opslaan.
Het gevaar voor bederf, hetwelk door deze maatregelen grooter zal zijn moet daarbij worden aanvaard, omdat bij opslag op een later tijdstip in het jaar meère bederf zal ontstaan tengevolge van het vervoer en van de lichte vorst.
2. De vatgroenten. Enkele vertegenwoordigers stellen de vraag, of er gedurende den komenden winter weder vatgroenten beschikbaar zullen zijn. * Taal en spelling: Het document is opgesteld in het Nederlands met de toen gangbare spelling (bijv. "heeren", "afgeloopen"). Er komen diverse typefouten voor die wijzen op een snelle vervaardiging: "moeilijkheddn" (moeilijkheden), "yoekomende" (toekomende), "gaarnein" (gaarne in), "dezeh" (deze), "alsten" (lasten) en "regling" (regeling).
* Inhoudelijke kern: De centrale problematiek is de schaarste en de distributie van voedsel (groenten) tijdens de bezettingsjaren. Er is vrees voor prijsstijgingen waardoor de bevolking het basisvoedsel niet meer kan betalen.
* Logistiek: Er is een duidelijke spanning zichtbaar tussen de gemeenten en de centrale organisatie over wie verantwoordelijk is voor transportmateriaal en de bijbehorende kosten.
* Zwarte markt: Het document maakt melding van de "onregelmatigen handel", een eufemisme voor de zwarte markt, die de officiële veilingen en distributiekanalen ondermijnde. Dit document stamt uit mei 1942, de periode waarin de Duitse bezetter de grip op de Nederlandse voedselvoorziening steeds verder verstrakte. De heren Velders en Valstar waren functionarissen binnen de distributie-organen (waarschijnlijk verbonden aan het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd).

In 1942 begon de voedselsituatie in Nederland nijpend te worden. De overgang van "wintergroenten" (vaak opslag- of vatgroenten zoals zuurkool) naar verse "zomergroenten" was een kritiek moment in de jaarlijkse planning. De overheid probeerde via een strak gereguleerd veilingsysteem de prijzen laag te houden en de distributie eerlijk te laten verlopen, maar de praktijk bleek weerbarstig door brandstoftekorten, gebrek aan transportmiddelen en de verleiding van boeren om producten op de zwarte markt te verkopen voor hogere prijzen. De "vatgroenten" waar in het laatste punt naar gevraagd wordt, waren essentieel voor de wintervoorraad omdat deze groenten (gezouten of ingelegd) langer houdbaar waren zonder koeling.

Samenvatting

  • Taal en spelling: Het document is opgesteld in het Nederlands met de toen gangbare spelling (bijv. "heeren", "afgeloopen"). Er komen diverse typefouten voor die wijzen op een snelle vervaardiging: "moeilijkheddn" (moeilijkheden), "yoekomende" (toekomende), "gaarnein" (gaarne in), "dezeh" (deze), "alsten" (lasten) en "regling" (regeling).
  • Inhoudelijke kern: De centrale problematiek is de schaarste en de distributie van voedsel (groenten) tijdens de bezettingsjaren. Er is vrees voor prijsstijgingen waardoor de bevolking het basisvoedsel niet meer kan betalen.
  • Logistiek: Er is een duidelijke spanning zichtbaar tussen de gemeenten en de centrale organisatie over wie verantwoordelijk is voor transportmateriaal en de bijbehorende kosten.
  • Zwarte markt: Het document maakt melding van de "onregelmatigen handel", een eufemisme voor de zwarte markt, die de officiële veilingen en distributiekanalen ondermijnde.

Historische Context

Dit document stamt uit mei 1942, de periode waarin de Duitse bezetter de grip op de Nederlandse voedselvoorziening steeds verder verstrakte. De heren Velders en Valstar waren functionarissen binnen de distributie-organen (waarschijnlijk verbonden aan het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd).

In 1942 begon de voedselsituatie in Nederland nijpend te worden. De overgang van "wintergroenten" (vaak opslag- of vatgroenten zoals zuurkool) naar verse "zomergroenten" was een kritiek moment in de jaarlijkse planning. De overheid probeerde via een strak gereguleerd veilingsysteem de prijzen laag te houden en de distributie eerlijk te laten verlopen, maar de praktijk bleek weerbarstig door brandstoftekorten, gebrek aan transportmiddelen en de verleiding van boeren om producten op de zwarte markt te verkopen voor hogere prijzen. De "vatgroenten" waar in het laatste punt naar gevraagd wordt, waren essentieel voor de wintervoorraad omdat deze groenten (gezouten of ingelegd) langer houdbaar waren zonder koeling.

Gerelateerde Documenten 6