Concept-notitie of ontwerpbrief (handgeschreven). 8 juli 1942. [Bovenaan in rood potlood:] 214/11/2
[Bovenaan rechts in inkt:] W l M

Onder terugzending van het met Uw kantbrief onder no. 620 L 17. 142
~~In antwoord met het~~ mij om advies gezonden stuk
~~den Burgemeester dd bij No. 610 [?]~~ heb ik de eer U te berichten,
[ingevoegd: Inspectie]
dat door de ~~Prijsbeheersching~~ [ingevoegd: van de Prijsbeheersching] is toegestaan dat de kleinhandelaren
alleen aan vaste klanten verkoopt.
Gezien de meerdere aanvoer van groente die in de komende
dagen te verwachten is, zullen ~~waarschijnlijk~~ de kleinhandelaren
[ingevoegd: waarschijnlijk]
van ~~hun thans~~ dit stelsel afstappen; [?] voor het
geval dat dit niet zou gebeuren is wellicht te overwegen
[ingevoegd: de Inspectie voor de]
Prijsbeheersching te verzoeken den kleinhandel aan te
leggen tot vrijen verkoop over te gaan.

[geparafeerd: J.D.J.]

8 Juli 42 Het document is een werkversie van een ambtelijk schrijven. De vele doorhalingen en boven de regel ingevoegde correcties wijzen op een proces van zorgvuldige formulering. De kern van de tekst gaat over een versoepeling van de verkoopregels voor groenten.

In de zomer van 1942 was het kleinhandelaren blijkbaar toegestaan (door de Inspectie van de Prijsbeheersching) om uitsluitend aan "vaste klanten" te leveren. Dit was een maatregel om schaarste te beheersen en hamsteren te voorkomen. De auteur van dit stuk merkt echter op dat er een grotere aanvoer van groenten wordt verwacht (waarschijnlijk door de zomerse oogst). Hij verwacht dat winkeliers hierdoor uit eigen beweging weer aan iedereen zullen gaan verkopen ("vrijen verkoop"). Mochten zij echter vast blijven houden aan het systeem van vaste klanten, dan adviseert de auteur om de Inspectie te laten ingrijpen en de vrije verkoop af te dwingen. De brief is gedateerd op 8 juli 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de voedselvoorziening een kritieke zaak die strak werd gereguleerd door de overheid via de "Prijsbeheersching". Dit bureau moest inflatie en de zwarte markt tegengaan door prijzen en distributiemethoden vast te leggen.

De discussie over "vaste klanten" versus "vrije verkoop" is illustratief voor de spanning tussen de gecontroleerde distributie van schaarse goederen en de noodzaak om bederfelijke producten zoals groenten efficiënt te verkopen wanneer er een (tijdelijk) overschot was. De term "kantbrief" verwijst naar een officieel schrijven waarop in de marge (de kant) aantekeningen voor afhandeling zijn geplaatst.