Administratieve opgave van bezettingsschade. 2 december 1942. Directeur van het Marktwezen. Wethouder voor de Assurantiezaken en Wettelijke Aansprakelijkheid. HB.

Behoort bij brief no.3/10/7 M.d.d. 2 December 1942 aan den Heer Wethouder voor de Assurantiezaken en Wettelijke Aansprakelijkheid van den Directeur van het Marktwezen.

Opgaaf over de maand November 1942 van bezettingsschade geleden door het Bedrijf van de Centrale Markt, als gevolg van het in gebruik nemen van onroerende goederen door de Duitsche Wehrmacht.

II a. Andere vermogensschaden.

--- Dit document is een kwantitatief overzicht van de financiële derving die de Amsterdamse Centrale Markt leed door de vordering van haar terreinen en gebouwen door de bezetter. Het document is strikt administratief van aard en maakt gebruik van een tabel om de schade per object te berekenen.

De berekening is gebaseerd op het verschil tussen de "normale huurwaarde" (wat de marktwaarde zou zijn in vredestijd) en de "ontvangen vergoeding" (het bedrag dat de Duitse Wehrmacht daadwerkelijk betaalde). Voor de maand november 1942 wordt een totale schade geclaimd van ƒ 2.570,93. De grootste posten betreffen terreinen voor opslag, met een gezamenlijke oppervlakte van 44.500 m².

De opbouw is typisch voor ambtelijke correspondentie uit die tijd: een verwijzing naar een begeleidende brief, een duidelijke titel met de juridische context ("bezettingsschade") en een gestructureerde tabel met dubbele onderstrepingen voor de totalen.

--- Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) werden op grote schaal civiele eigendommen en gemeentelijke terreinen gevorderd voor militair gebruik. De Centrale Markt in Amsterdam, gelegen aan de Jan van Galenstraat, was vanwege de logistieke infrastructuur en ruimte een strategisch belangrijk object.

Hoewel de bezetter vaak een vergoeding betaalde voor het gebruik van deze objecten, lag deze vergoeding bijna altijd aanzienlijk lager dan de werkelijke exploitatie- of huurwaarde. Gemeentelijke diensten zoals het Marktwezen hielden deze tekorten nauwkeurig bij. Dit werd niet alleen gedaan voor de lopende boekhouding, maar ook met het oog op eventuele toekomstige schadeclaims of herstelbetalingen na de oorlog.

Het document illustreert hoe de Nederlandse bureaucratie onder de bezetting bleef functioneren: zelfs in een tijd van oorlog en vorderingen werden verliezen tot op de cent nauwkeurig berekend en gerapporteerd aan de bevoegde wethouder. De term "Duitsche Wehrmacht" met de oude spelling 'ch' is typerend voor de Nederlandse taalnorm van voor 1947.