Getypte brief (doorslag) met handgeschreven kanttekeningen. 7 september 1942. De Directeur (vermoedelijk van een gemeentelijke marktdienst of sociale dienst). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier. [Handgeschreven in paars potlood:] Verzonden 8/9 [en rechtsboven:] Inspecteur

S/HB.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

20/24/2 M. 1. 7 September 1942.

Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d. 2 September j.l. om advies ontvangen stuk No.778 L.M.1942 heb ik de eer U te berichten, dat ingevolge Uw opdracht aan houders van standplaatsen buiten de markten, die ingevolge den jongsten maatregel van den Secretaris-Generaal van het Departement van den Landbouw hun plaats verloren hebben, geen standplaats op de markten wordt gegeven.

Hoewel het de vraag is hoe Hermanus van Dijk, die een vaste standplaats had buiten de markten, gezien zijn geestestoestand, zal reageeren op een drukke marktomgeving, bestaat er dezerzijds geen bezwaar om voorloopig bij wijze van proef aan genoemde, in afwijking van Uw bovenbedoelde opdracht, een plaats op een der markten te verleenen.

Gaarne zie ik Uw beslissing dienaangaande tegemoet.

De Directeur, Deze brief betreft een verzoek om advies over de toewijzing van een marktstandplaats aan een individu in oorlogstijd. De kernpunten zijn:

1. Beleid: Er is een nieuwe maatregel van het Departement van Landbouw waardoor handelaren die buiten de officiële markten stonden, hun plek zijn kwijtgeraakt. Volgens de vigerende instructies van de wethouder krijgen deze mensen normaal gesproken geen vervangende plek op de markt.
2. Casus Hermanus van Dijk: Er wordt een uitzondering overwogen voor een zekere Hermanus van Dijk.
3. Zorgpunt: De directeur uit zijn twijfels over de "geestestoestand" van Van Dijk en of deze de drukte van een reguliere markt wel aankan.
4. Advies: Ondanks de algemene regel adviseert de directeur om Van Dijk bij wijze van proef toch een plek op de markt toe te staan. Het document stamt uit september 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De voedselvoorziening en distributie (markten) stonden onder strikte controle van de bezetter en de Nederlandse departementen die onder hun toezicht werkten.

De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was een cruciale post in deze tijd van schaarste en distributie. Dat er specifiek wordt ingegaan op de "geestestoestand" van een individuele marktkoopman, duidt erop dat de lokale bureaucreatie, ondanks de rigide bezettingsmaatregelen, nog oog had voor individuele sociale omstandigheden of dat Van Dijk een bekende was bij de betreffende instanties. De brief illustreert hoe lokale ambtenaren probeerden te schipperen tussen strikte centrale orders en de menselijke maat in de praktijk.