Archief 745
Inventaris 745-374
Pagina 404
Dossier 106
Jaar 1942
Stadsarchief

Proces-verbaal of officieel verslag van een incident.

Origineel

Proces-verbaal of officieel verslag van een incident. kan mij hier vandaan krijgen."
Nadat ik mij als marktambtenaar bekend had gemaakt,
hetgeen hij schijnbaar wel wist, maakte ik mij tevens
bekend als buitengewoon veldwachter door hem de
politiepenning te toonen.
Op het moment, dat ik de politiepenning toonde,
kwam de controleur Engelen in mijn nabijheid na-
dat hij vanaf de visscherduelplaats de opeenhooping
van menschen had gadegeslagen, terwijl vrijwel ter-
zelfder tijd de controleur Rak, die bezig was met het
"opnemen" der marktkramen, ter plaatse verscheen.
Nogmaals verzocht ik den heer Schalkwijk om de
plaats vrij te maken, wat een kleine moeite voor hem
zou zijn, doch opnieuw kreeg ik ten antwoord, dat hij
bleef staan op de door hem ingenomen plaats.
Om een einde aan den ongewenschten toestand te
maken, trok ik daarop met controleur Engelen de
stal van Schalkwijk uit de kramenrij, doch oogen-
blikkelijk trok hij de stal driftig in de rij terug.
Nu ontpopte zich de schijnbaar kalme markt-
koopman als een machtswellusteling.
Wat Schalkwijk daarop voor leelijks uitskraamde
is met geen pen te beschrijven.
Hij begon mij o.a. toe te voegen: „Wat ben jij voor
een vent! Maar ik begrijp het wel. Het wordt tijd, dat
hier eens groote schoonmaak gehouden wordt en hier
aan het gekuip een einde komt. Je bent misschien * Taalgebruik: Het document is geschreven in een formele, ambtelijke stijl met de voor die tijd kenmerkende spelling (bijv. "visscher", "menschen", "toonen"). De rapporteur gebruikt krachtige termen zoals "machtswellusteling" en "gekuip" (intrigeren/samenspannen) om de ernst van de situatie en de houding van de tegenpartij te benadrukken.
* Status van de ambtenaar: De schrijver benadrukt zijn dubbele autoriteit: hij is zowel marktambtenaar als buitengewoon veldwachter. Het tonen van de "politiepenning" is een cruciaal moment in het escaleren van zijn formele gezag.
* Conflict: De kern van het conflict is een weigering van een koopman om een plaats te ontruimen. De fysieke handeling (het wegtrekken van de stal door de ambtenaren) en de directe reactie van Schalkwijk tonen een hoogoplopende spanning.
* Getuigen: De aanwezigheid van de controleurs Engelen en Rak dient waarschijnlijk als officiële bevestiging voor het verslag, wat duidt op een zorgvuldige dossiervorming. Dit verslag geeft een inkijkje in de dagelijkse handhaving op een lokale markt in het begin van de 20e eeuw. Markten waren destijds strak gereguleerd en de toewijzing van plaatsen was vaak een bron van conflict. De beschuldiging van Schalkwijk over "gekuip" (corruptie of vriendjespolitiek) suggereert dat er spanningen heersten tussen de marktkooplieden en het marktbestuur, waarbij de koopman zich mogelijk onrechtvaardig behandeld voelde door de ambtenarij. Zulke rapporten werden doorgaans opgesteld als voorbereiding op een boete of een ontzegging van de markttoegang.

Samenvatting

  • Taalgebruik: Het document is geschreven in een formele, ambtelijke stijl met de voor die tijd kenmerkende spelling (bijv. "visscher", "menschen", "toonen"). De rapporteur gebruikt krachtige termen zoals "machtswellusteling" en "gekuip" (intrigeren/samenspannen) om de ernst van de situatie en de houding van de tegenpartij te benadrukken.
  • Status van de ambtenaar: De schrijver benadrukt zijn dubbele autoriteit: hij is zowel marktambtenaar als buitengewoon veldwachter. Het tonen van de "politiepenning" is een cruciaal moment in het escaleren van zijn formele gezag.
  • Conflict: De kern van het conflict is een weigering van een koopman om een plaats te ontruimen. De fysieke handeling (het wegtrekken van de stal door de ambtenaren) en de directe reactie van Schalkwijk tonen een hoogoplopende spanning.
  • Getuigen: De aanwezigheid van de controleurs Engelen en Rak dient waarschijnlijk als officiële bevestiging voor het verslag, wat duidt op een zorgvuldige dossiervorming.

Historische Context

Dit verslag geeft een inkijkje in de dagelijkse handhaving op een lokale markt in het begin van de 20e eeuw. Markten waren destijds strak gereguleerd en de toewijzing van plaatsen was vaak een bron van conflict. De beschuldiging van Schalkwijk over "gekuip" (corruptie of vriendjespolitiek) suggereert dat er spanningen heersten tussen de marktkooplieden en het marktbestuur, waarbij de koopman zich mogelijk onrechtvaardig behandeld voelde door de ambtenarij. Zulke rapporten werden doorgaans opgesteld als voorbereiding op een boete of een ontzegging van de markttoegang.

Locaties

Een marktplein specifiek nabij de "visscherduelplaats".

Gerelateerde Documenten 6