Handgeschreven brief (verzoekschrift). 12 mei 1942 (gebaseerd op het stempel en de tekst). E.E. Coops, Stadhouderskade 95, Amsterdam. WelEd. Heer C.F. Sixma, Directeur Marktwezen, Amsterdam. [Stempel/Aantekeningen linksboven:]
Nº 46A / 114/3 M. 1942 12/5
opl.
beslissing blijft voorloopig
straf gehandhaafd
D [Paraaf]

[Rechtsboven:]
Den WelEd. Heer C.F. Sixma.
Dir. Marktwezen.
Amsterdam.

[Midden:]
WelEd. Heer,

Ondergetekende E.E. Coops, Stadhouderskade 95 A’dam. Tel. 97243, neemt hiermede beleefd de vrijheid zich naaraanleiding van het l.l. Donderdag 7 Mei met U gevoerde telefonisch gesprek, tot U te wenden met onderstaande.

Zooals U bekend, is de Heer J.J. Maagedoorn v. Hogendorpstraat 67 II A’dam, vischkoopman van beroep voorloopig wegens prijsopdrijving uitgesloten.

Het is begrijpelijk, dat maatregelen daartegen moeten worden genomen, doch ook is het voor genoemde H: Maagedoorn een zeer zware straf, daar hij door deze maatregel in het uitoefenen van zijn beroep wordt belemmerd. Vooral daar het hem toegewezen kwantum visch reeds zeer gering was.

Hierdoor is hij dan ook in de verleiding gekomen om tegen te hoogen prijs te verkoopen, om zoodoende in het onderhoud van zijn gezin te kunnen voorzien.

Reden waarom hij U dan ook beleefd, doch dringend laat verzoeken Uwe geëerde medewerking
te [einde pagina] * Toon en Stijl: De brief is geschreven in een zeer formele, beleefde en bijna onderdanige toon ("neemt hiermede beleefd de vrijheid", "geëerde medewerking"). Dit was gebruikelijk in correspondentie met overheidsinstanties, zeker tijdens de bezettingsjaren waarin de machtsverhoudingen scherp getrokken waren.
* Kern van het betoog: De schrijver (Coops) treedt op als pleitbezorger voor Maagedoorn. Hij ontkent de overtreding ("prijsopdrijving") niet, maar voert verzachtende omstandigheden aan: extreme schaarste. Door de lage visquota ("gering kwantum") kon de koopman niet rondkomen, wat hem tot wanhoopsdaden dreef om zijn gezin te onderhouden.
* Administratieve afhandeling: De handgeschreven notitie linksboven is cruciaal. Ondanks het "dringende" verzoek om clementie, noteerde de ambtenaar (waarschijnlijk namens de directie) op 12 mei 1942: "beslissing blijft voorloopig straf gehandhaafd". Het pleidooi mocht dus niet baten; de uitsluiting van het beroep bleef van kracht. Dit document biedt een inkijkje in de economische realiteit van Amsterdam tijdens de Duitse bezetting in mei 1942.

1. Schaarste en Distributie: De term "kwantum visch" verwijst naar het distributiestelsel. Vanwege oorlogsschaarste kregen handelaren slechts kleine hoeveelheden goederen toegewezen om te verkopen tegen vastgestelde prijzen.
2. Prijsbeheersing: De "Directie Marktwezen" hield streng toezicht op de prijzen om inflatie en de zwarte markt tegen te gaan. "Prijsopdrijving" werd zwaar bestraft, vaak met een beroepsverbod (uitsluiting), wat voor een zelfstandig ondernemer destijds de financiële ondergang betekende.
3. Overlevingsstrategieën: De brief illustreert het morele dilemma van de kleine middenstander: zich aan de (bezettings)regels houden en honger lijden, of de regels overtreden om te overleven met het risico alles kwijt te raken.
4. De ambtenaar C.F. Sixma: Cornelis Floris Sixma was inderdaad de directeur van het Amsterdamse Marktwezen tijdens de oorlog. Hij stond bekend als een strikt handhaver van de regels, wat ook blijkt uit de korte afwijzing op deze brief.