Ambtsverslag / Rapportage. 6 juli 1942. Een controleur van het Marktwezen (ondertekening lijkt "S. Sybema"). Rapport.

Op dagrapport van
Vrijdag 3 Juli j.l. heb
ik gerapporteerd H. Rietveld.
Hij gaf mij toen op een
toewijzing versche aal (40 pond).
Bij contrôle mijnerzijds bleek
mij dat hij maar 14 menschen
ieder 2 pond aal verkocht en
toen uitverkocht was.
Rietveld gaf te kennen dat
hij 12 pond voor eigen eten had
afgenomen.

Aan den Heer Amsterdam
Inspecteur 6 Juli 1942.
v/h Marktwezen [Handtekening: S. Sybema] Dit handgeschreven rapport is opgesteld door een functionaris van de Amsterdamse dienst voor het Marktwezen. De kern van de melding is een geconstateerde onregelmatigheid bij de verkoop door een zekere H. Rietveld.

Rietveld had voor de verkoop op 3 juli 1942 een toewijzing gekregen van 40 pond verse aal. Bij controle bleek echter dat hij slechts 28 pond had verkocht (14 klanten x 2 pond). De resterende 12 pond bleken te ontbreken in de officiële verkoopcijfers. Wanneer hiermee geconfronteerd, verklaarde Rietveld dat hij deze 12 pond — bijna een derde van de totale toewijzing — voor eigen consumptie had achtergehouden.

De toon van het document is zakelijk en feitelijk, bedoeld voor interne verslaglegging en mogelijke verdere sancties tegen de verkoper. Het document dateert uit juli 1942, de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze tijd was er sprake van toenemende voedselschaarste en een streng distributiesysteem. Producten zoals vis waren schaars en de handel stond onder strikt toezicht van overheidsinstanties zoals het Marktwezen.

Het achterhouden van een aanzienlijke hoeveelheid aal voor eigen gebruik ("eigen eten") werd in deze context gezien als een ernstige overtreding. Het onttrekken van goederen aan het officiële distributiecircuit kon worden aangemerkt als hamsteren of illegale handel, zaken die door de bezetter en de lokale autoriteiten streng werden vervolgd om de voedselvoorziening (officieel) eerlijk te laten verlopen. Dit rapport illustreert de fijnmazige controle die destijds op zelfs relatief kleine hoeveelheden voedsel werd uitgeoefend. H. Rietveld S. Sybema Marktwezen