Ambts-eedig rapport (proces-verbaal) van de Centrale Crisis Controle-dienst (C.C.D.). 29 augustus 1942. [Linksboven in rood potlood doorgestreept en voorzien van paraaf]

Centrale - Crisis - Controle - dienst.
Afd. Opsporing en Visscherij
Onderwerp:
Het onderling verkoopen of overnemen
van toegewezen Visch door
Y Rienstra / J Schilder (Fch)

[Rechtsboven]
Nº 460/321/74
M. 1342 2/9 987
Amsterdam, 29 Augustus 1942.

Aan de Directie van het Marktwezen
te Amsterdam
Jan v. Galenstraat 17.

[Middentekst]
Ambts-eedig rapport.

Op Zaterdag den 29 sten Augustus 1942 des voormiddags te ongeveer 9 uur en 50 minuten, bevond ik, Andreas Hoogeveen, oud 23 jaar, adj. Controleur Landbouw-Crisiswet 1933, juncto art. 28 lid 3 van het Commissie-besluit, wonende te Amsterdam, Marnixkade 3 I hoog, in mijn officieele hoedanigheid in het perceel Reguliersdwarsstraat 72, alhier is gevestigd de vischhandel van Y. Rienstra, thans speciaal belast met het onderzoek inzake het overnemen van door J. Schilder (Fch) op 28 Augustus 1942 toegewezen Visch.

Na mij te hebben bekend gemaakt sprak ik op genoemde tijd en plaats met een mij onbekende persoon, die mij desgevraagd opgaf te zijn:

Rienstra Ybrand
geboren te Amsterdam 31 Maart 1905, Nat: Nederlander van beroep vischhandelaar, en wonende te Amsterdam Reguliersdwarsstraat 72 II die opgaf te zijn de van bovenvermeld bedrijf verantwoordelijke bedrijfsleider.

Op mijn vraag of hij op 28 Augustus 1942 van J Schilder - Fch een partij Visch had over- [hier stopt de pagina]

[Aantekeningen in linker kantlijn]
Schilder opgeroepen 16-9-'42 de Haas
p. 2/9 '42
5 vellen bijvoegen.

Geval Schilder is thans geregeld.
Schilder krijgt voortaan wel "fijne" visch toegewezen, doch uitsluitend kleinere soorten.
Schilder ernstig gewaarschuwd om voortaan zelf zijn visch te verhandelen of ook uitsluitend af te nemen welke hij niet kan verkoopen - af te melden.
30-9-42 de Haas Dit document is een officieel rapport van een opsporingsambtenaar van de Centrale Crisis Controle-dienst (C.C.D.). De kern van de zaak is een overtreding van de distributieregels tijdens de Tweede Wereldoorlog.

• De Overtreding: Het illegaal overnemen of doorverkopen van toegewezen partijen vis tussen handelaren (Rienstra en Schilder). In een distributiestelsel mochten goederen alleen via de officiële kanalen en tegen vastgestelde prijzen worden verhandeld. Het onderling verhandelen werd gezien als een economisch delict omdat het de controle op de voedselvoorziening ondermijnde.
• De Procedure: De inspecteur, Andreas Hoogeveen, voert een controle uit ter plaatse (de viswinkel in de Reguliersdwarsstraat). Hij stelt de identiteit van de bedrijfsleider vast en start de ondervraging.

• Afhandeling: De handgeschreven kanttekeningen (waarschijnlijk van een superieur genaamd 'de Haas') laten zien dat de zaak administratief is afgedaan. Schilder is opgeroepen en "ernstig gewaarschuwd". Als sanctie of corrigerende maatregel krijgt hij voortaan alleen nog "kleinere soorten" vis toegewezen. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) was er een nijpend tekort aan bijna alle levensmiddelen. Om een eerlijke verdeling te garanderen (en om de Duitse oorlogsmachine te voeden), werd het distributiestelsel ingevoerd.

• C.C.D.: De Centrale Crisis Controle-dienst was de instantie die toezag op de naleving van de distributiewetten en de Crisiswet uit 1933. Zij traden hard op tegen de zwarte handel en illegale slacht of handel.

• Visdistributie: Ook vis was gerantsoeneerd. Handelaren kregen specifieke hoeveelheden toegewezen die zij aan de bevolking moesten verkopen tegen inlevering van distributiebonnen.
• Economische Controle: Documenten als deze tonen de enorme bureaucratische druk en de mate van controle waaraan kleine ondernemers tijdens de bezetting onderworpen waren. Elke afwijking van de toegewezen quota kon leiden tot zware straffen of uitsluiting van verdere leveringen. J. Schilder Landbouw (Controleur) Y. Rienstra Marktwezen