Politierapport (Rapport van overtreding). 4 november 1942. No 46A/321/129 M. 1942 5/11 Rapport.

(In de marge rechtsboven:)
(349 4-11 42
1 ex. naar vischmarkt gezonden
291)

Hedenmiddag te $\pm$ 13.45 uur, passeerde ik den Beuken-
weg, aldaar zag ik, dat een mij onbekend persoon,
welke mij later opgaf genaamd te zijn:
T. H. Tilstra, geb. 5-12 '12, vischhandelaar
van een driewielige bakfiets, waarop gerookte visch
lag uitgestald, aan het aldaar passeerende publiek
verkocht. Daar Tilstra, zich aan een overtreding van
het 2de Visscherijbesluit 1942 schuldig maakte, heb ik
deze visch in beslag genomen en door Tilstra, over
laten brengen naar het politie-posthuis Dapperplein.
Ik heb daarna Tilstra, gehoord, deze verklaarde mij:
„ Ik heb deze visch van een IJmuidervischhandelaar,
welke ook wel op de Amsterdamsche vischmarkt komt,
gekocht, daar mijn toewijzing zoo klein is. ” Daarna
heb ik een persoon gezocht welke de in beslag genomen
visch naar de Vischmarkt kon brengen. In de
Wagenaarstraat trof ik de vischhandelaar, genaamd
Robyn Jr, welk nog naar de vischmarkt moest, aan
hem heb ik de visch meegegeven. De in beslag geno-
men visch bestond uit het navolgende:
132 kistjes gerookte bliek $\pm$ ½ KG, 2 ½ kist gerookte schar $\pm$ 25 KG
per kist, 6 kist gerookte bliek $\pm$ 7 KG, 1 kist gerookte bliek $\pm$ 10 KG.

gen. ber.

(Onderaan links:)
Ventverordening model 15. 10.000-1-'37-388 Het rapport beschrijft een incident op 4 november 1942 waarbij een Amsterdamse politieagent de visboer T.H. Tilstra aanhoudt op de Beukenweg. Tilstra verkoopt gerookte vis vanaf een bakfiets, maar overtreedt hiermee het "2de Visscherijbesluit 1942". De agent neemt de handelswaar direct in beslag.

In zijn verklaring bekent Tilstra de vis buiten de officiële kanalen om te hebben gekocht van een handelaar uit IJmuiden. Zijn motivering is typerend voor de schaarste in oorlogstijd: zijn officiële "toewijzing" (de toegestane hoeveelheid vis die hij legaal mocht inkopen en verkopen) was te klein om een inkomen mee te genereren. Na de inbeslagname wordt de vis (bliek en schar) via een andere handelaar naar de centrale vismarkt gestuurd, vermoedelijk om daar via legale wegen alsnog te worden verdeeld. Dit document biedt een inkijkje in de economische handhaving tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Vanwege de groeiende voedselschaarste werd de distributie van goederen strikt gereguleerd door middel van rantsoenering en toewijzingen. Handelaren die probeerden hun voorraad aan te vullen via de zwarte markt of buiten de officiële besluiten om, riskeerden inbeslagname en boetes.

De genoemde locaties in Amsterdam-Oost (Beukenweg, Dapperplein, Wagenaarstraat) zijn van oudsher plekken met veel handel en markten. De Dappermarkt, nabij het genoemde politie-posthuis, was destijds een belangrijk knooppunt voor voedseldistributie. De term 'bliek' verwijst naar kleine vissoorten (zoals jonge haring of sprot) die in die tijd een goedkoop en populair volksvoedsel waren, zeker in gerookte vorm.