Officieel rapport van de Centrale Markt Amsterdam. 21 december 1942. $N\underline{o}\ 77/107/1\ \ M.\ 1942\ \frac{21}{12}$

$\underline{\text{R A P P O R T}}$

Op Dinsdag 15 December 1942 werd door kooper A. Kok, wonende Jan Haringstraat 34/II alhier medegedeeld, dat van zijn paard en wagen welke op pier 0 van de Centrale Markt stond een pak zakken was weggenomen. Op aanwijzing van een jongen die een en ander gezien zou hebben is door controleur Schiermeier in de Jan van Galenstraat alhier aangehouden en aan mij overgeleverd een persoon die mij desgevraagd opgaf te zijn genaamd:

$\underline{\text{Jan van der Woude,}}$

geboren te Leeuwarden 25 november 1915, zonder beroep en wonende Jan Hanzestraat 48/II alhier, die mij desgevraagd als volgt verklaarde. Ongeveer een half uur geleden bevond ik mij op pier 0 van de Centrale Markt om voor mijn baas een vracht aardappelen te halen. Nadat ik de vracht geladen en met mijn handkar het terrein van de Centrale Markt wilde verlaten zag ik op pier 0 een pak zakken liggen. Ik heb deze zakken op mijn handkar gedeponeerd en meegenomen. Ik deed dit met de bedoeling om de zakken voor mijzelf te behouden. Ik kom den laatsten tijd zelf steeds ledige zakken te kort en had in dit geval een goede gelegenheid om mijn aantal te vermeerderen. Kok doet aangifte en zal door mij van dit geval proces verbaal worden opgemaakt.

$\begin{aligned} &\text{Amsterdam 21 December 1942} \ &\text{Controleur,} \ &\text{[Handtekening]} \end{aligned}$

$\begin{aligned} &\text{Den Heer Bedrijfschef} \ &\text{van de Centrale Markt.} \end{aligned}$

$\text{GvE.}$

[Handgeschreven aantekeningen in de kantlijn/onderzijde:]
14 dagen straf 77/107/2
met voorstel aan
Weth. 6 maanden 77/107/3

Donderdag 31/12
P * Inhoud: Het document betreft een proces-verbaal van een diefstal van een pak lege zakken op de Centrale Markt in Amsterdam. De verdachte, Jan van der Woude, legt een volledige bekentenis af. Hij motiveert de diefstal door te wijzen op het nijpende tekort aan lege zakken voor zijn werkzaamheden.
* Juridische afwikkeling: De handgeschreven notities onderaan wijzen op een tuchtrechtelijke of strafrechtelijke afhandeling. Er is sprake van "14 dagen straf" en een voorstel aan de Wethouder voor een zwaardere sanctie van "6 maanden" (mogelijk een ontzegging van de toegang tot de markt).
* Taalgebruik: Het taalgebruik is zakelijk en formeel, typerend voor ambtelijke rapportages uit de helft van de 20e eeuw (bijv. "alhier", "desgevraagd", "gedeponeerd"). * Historische context: Het rapport dateert uit december 1942, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland.
* Schaarste: De diefstal van lege zakken lijkt triviaal, maar in de oorlogseconomie van 1942 was er aan alles een gebrek. Verpakkingsmaterialen zoals jute zakken waren schaars en essentieel voor de voedseldistributie. De bekentenis van de dader ("Ik kom den laatsten tijd zelf steeds ledige zakken te kort") onderstreept deze schaarste.
* De Centrale Markt: De Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat waren het logistieke hart van de Amsterdamse voedselvoorziening. Toezicht was streng, wat blijkt uit de snelle aanhouding door de marktcontroleurs. De vermelding van een voorstel aan de "Weth[ouder]" suggereert dat de marktbesturing nauw verweven was met het gemeentelijk apparaat onder toezicht van de bezetter. A. Kok