Doorslag (carbonkopie) van een ambtelijke kennisgeving of besluit.
Origineel
Doorslag (carbonkopie) van een ambtelijke kennisgeving of besluit. 17 maart 1942 (datum van verzending) en 1 maart 1942 (ingangsdatum/referentie). [Handgeschreven, rechtsboven:] Inspecteur
[Links van het midden:] HG
[Linksboven:] 86/9/2 M.
[Handgeschreven, midden boven:] Verzonden 17/3
[Rechtsboven:] 17 Maart 1942.
[Links:] Joubertstraat.
[Rechts:] den Heer J.Schelvis,
p/a Rustoord "Beth Refoeah",
Hooge Naarderweg 49,
H I L V E R S U M .
[Midden:] vrijstelling betaling
marktgeld Joubertstraat.
[Rechtsonder:] Joubertstraat
1 Maart 1942
[Onderaan:] xxxxxxxx Dit document is een administratief bewijsstuk betreffende een financiële regeling voor een marktkoopman of standplaatshouder tijdens de Duitse bezetting.
- Administratieve proces: De handgeschreven tekst "Verzonden 17/3" bevestigt dat het origineel van deze brief op 17 maart 1942 is verstuurd naar de geadresseerde. De code "HG" zou kunnen staan voor de afdeling 'Handel en Gewerbe' of een lokale gemeentelijke afdeling.
- De geadresseerde: De heer J. Schelvis verblijft op dat moment in "Beth Refoeah" in Hilversum. Dit was een Joods herstellingsoord/sanatorium. Het feit dat hij daar verblijft, is waarschijnlijk de reden voor de aanvraag van vrijstelling: hij kon zijn nering op de markt niet uitoefenen wegens ziekte of herstel.
-
Locatie: De Joubertstraat in de Amsterdamse Transvaalbuurt was in 1942 aangewezen als een van de weinige plaatsen waar Joodse marktlui nog hun waren mochten verkopen en waar Joodse burgers hun inkopen moesten doen. Dit document moet worden gezien in het licht van de anti-Joodse maatregelen tijdens de Tweede Wereldoorlog in Nederland.
-
Segregatie op de markt: Vanaf september 1941 werden Joden in Amsterdam gedwongen hun inkopen te doen op speciaal aangewezen "Joodse markten". De markt in de Joubertstraat was een van de bekendste. Joodse marktkooplieden mochten alleen nog op deze markten staan.
- Beth Refoeah: Dit rustoord aan de Hooge Naarderweg 49 in Hilversum bood plek aan Joodse patiënten. Tijdens de bezetting werd het een toevluchtsoord, maar uiteindelijk werden ook de bewoners van dergelijke instellingen gedeporteerd. In april 1943 werd Beth Refoeah door de bezetter ontruimd.
- Jules Schelvis: Hoewel niet met zekerheid te zeggen, is het zeer aannemelijk dat dit document betrekking heeft op (familie van) Jules Schelvis, de bekende Holocaust-overlevende en historicus, die zelf ook uit de Transvaalbuurt afkomstig was en werkzaam was in de grafische sector (wat raakvlakken kan hebben met marktverkoop van papier/drukwerk).
- Bureaucratie van de uitsluiting: Het document illustreert de wrange realiteit dat, terwijl de Joodse bevolking systematisch werd beroofd van haar rechten en bezittingen, de ambtelijke molen bleef doordraaien voor zaken als "vrijstelling van marktgeld".