Ambtsbericht / Begeleidende brief bij juridisch advies. 18 oktober 1938. In de transcriptie is de oorspronkelijke spelling en interpunctie aangehouden.

[Handgeschreven: extra]

87/2/10 M.
1
VP/G.

18 October 1938.

Advies Gemeente-Advocaat
inzake maatregelen wanbe-
taling Centrale Markt.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Onder terugzending van het met Uw apostille no. 630 L.M. 1937 d.d. 12 October jl. om advies ontvangen stuk, heb ik de eer U het navolgende te berichten.

De Gemeente-Advocaat begint zyn advies met een zakelyke uiteenzetting van de feiten, waarmede ik my uiteraard kan vereenigen.

Op pagina 8 e.v. der onderhavige nota wordt vervolgens een critische beschouwing ontwikkeld, die deels betrekking heeft op bestaande voorschriften, deels op de ontworpen regeling ten aanzien van de wanbetalers.

I. Critiek op de bestaande voorschriften.
Artikel 35 lid 4 - en ook artikel 39 lid 3 - behooren, volgens den Gemeente-Advocaat, in het Reglement op de Centrale Markt niet thuis; zy zyn van zuiver contractueelen en privaatrechtelyken aard en dienden in de huurcontracten betreffende de pakhuisafdeelingen en kantoren te worden geplaatst. Ik ben van meening, dat inderdaad de onderhavige voorschriften zonder bezwaar in de contracten, in plaats van in het Reglement zouden kunnen staan. Het model der contractsformulieren was echter reeds vastgesteld, toen het alsnog wenschelyk leek de onderhavige bepalingen te maken. Aangezien artikel 1 der contracten onder andere het Reglement op de Centrale Markt, "zooals dit thans luidt, benevens de eventueele wyzigingen, die daarin nog zullen worden aangebracht," op de overeenkomsten van toepassing verklaart, is - in plaats * Taalgebruik: Het document is opgesteld in de toenmalige spelling (vóór de spelling-Marchant van 1947), gekenmerkt door woorden als "zyn", "zakelyke", "vreeenigen", "critische" en de uitgang "-en" bij bijvoeglijke naamwoorden ("privaatrechtelyken aard"). De toon is formeel-ambtelijk ("heb ik de eer U het navolgende te berichten").
* Juridische kwestie: De kern van het geschil is een formeel-juridische afbakening. De Gemeente-Advocaat stelt dat bepaalde bepalingen over wanbetaling niet thuishoren in een publiekrechtelijk 'Reglement', maar in privaatrechtelijke 'huurcontracten'.
* Bestuurlijke pragmatiek: De schrijver van de brief erkent de juridische juistheid van het advies, maar voert een praktische reden aan waarom het toch in het Reglement is gezet: de formulieren voor de contracten waren al gedrukt/vastgesteld. Men heeft dit opgelost door in de contracten te verwijzen naar het Reglement (inclusief toekomstige wijzigingen), waardoor de bepalingen via een omweg alsnog contractueel van kracht werden. Dit document stamt uit oktober 1938, een periode van economische herijking vlak voor de Tweede Wereldoorlog. De "Centrale Markt" verwijst vrijwel zeker naar de Centrale Markthallen in Amsterdam-West (geopend in 1934), die een cruciale rol speelden in de voedselvoorziening van de stad. Het innen van gelden bij handelaren was een essentieel onderdeel van het beheer. Het document illustreert de nauwe samenwerking tussen de politiek (de Wethouder), de ambtelijke top en de juridische adviseurs (Gemeente-Advocaat) bij de inrichting van gemeentelijke diensten. Het laat zien hoe ambtelijke molens draaiden en hoe men omging met de spanning tussen juridische zuiverheid en praktische uitvoering. I. Critiek