Getypt ambtelijk schrijven / memorandum (doorslag). 18 oktober (jaartal niet expliciet vermeld op deze pagina, vermoedelijk jaren '30 gezien de spelling en context). 4                                    18 October                  8
87/2/10                  den Heer Wethouder voor de
Amsterdam.                                  Levensmiddelen

gebreke blyft."
Hier wordt niet ingegrepen in de verhouding tus-
schen verkooper en kooper, doch wordt, ter bevordering van den
goeden gang van zaken op de markt, een maatregel mogelyk ge-
maakt, die myns inziens tevens "in het belang van de openbare
orde" kan worden geacht te zyn. Immers by toelating van ern-
stige wanbetalers tot de markt dreigt de orde te worden ver-
stoord, doordien benadeelde crediteuren hun "verhaal" trach-
ten te zoeken; dientengevolge deden zich zelfs reeds wanorde-
lykheden op de markt voor. De bepaling strekt dus niet alleen
voor het verdere economische doel, dat ik als bevordering van
den goeden gang van zaken aanduidde, zy is myns inziens ook
als een werkelyk orde-voorschrift op te vatten.
De Gemeente-Advocaat betrekt in de ontworpen rege-
ling de Vereeniging "Pecunia". Hy wyst er terecht op, dat een
maatregel der Overheid alleen geoorloofd en rechtsgeldig is,
indien hy allen kan treffen, die zich aan de omschreven over-
treding schuldig maken. Ik meen, dat de ontworpen regeling
ten volle aan dit vereischte voldoet. Zy houdt niet in, dat
alleen de zwarte lyst van "Pecunia" zal worden gevolgd. In-
tegendeel, de Directeur van het Marktwezen moet zelfstandig
elk geval van wanbetaling onderzoeken, dat door een op de
Centrale Markt gevestigden crediteur te zyner kennis wordt
gebracht. Of die crediteur lid is van "Pecunia" en dus de
zaak via die Vereeniging by den directeur aanhangig wordt ge-
maakt, dan wel dat de crediteur zich rechtstreeks tot den di-
recteur wendt, deze onderzoekt gelykelyk voor allen en, waar
noodig, zal hy de ontworpen regeling toepassen. Bereids in
myn rapport van 12 April jl. (No.87/2/2 M) schreef ik U (op
vervolgblad 5): "de Gemeentelyke regeling sanctionneert dus
niet uitsluitend de maatregelen eener bepaalde organisatie,
doch zy geldt algemeen..."
De geheele critiek van den Gemeente-Advocaat, zoo-
als die is ontwikkeld op pagina 12 laatste alinea en in de
eerste drie alineae van pagina 13 zyner nota gaat uit van een
regeling, alleen voor "Pecunia"; deze critiek is myns inziens

--- * Kern van het document: De schrijver verdedigt een nieuwe marktverordening tegenover kritiek van de Gemeente-Advocaat. De regeling is bedoeld om wanbetalers van de markt te kunnen weren.
* Argumentatie:
1. Openbare orde: Het weren van wanbetalers is niet alleen een economische maatregel, maar ook nodig voor de openbare orde. Schuldeisers die op de markt hun geld ("verhaal") probeerden te halen, veroorzaakten opstootjes en wanordelijkheden.
2. Algemene geldigheid: De Gemeente-Advocaat vreesde dat de regeling onrechtmatig zou zijn omdat deze te veel gebaseerd zou zijn op de "zwarte lijst" van de private vereniging "Pecunia". De schrijver weerlegt dit door te stellen dat de Directeur van het Marktwezen elk geval objectief en zelfstandig toetst, ongeacht of de klager lid is van Pecunia of niet.
* Stijl: Formele, juridisch-ambtelijke taal, kenmerkend voor de Nederlandse bureaucratie uit de eerste helft van de 20e eeuw.

--- Dit document heeft betrekking op het beheer van de Centrale Markt in Amsterdam (geopend in 1934 aan de Jan van Galenstraat). In de jaren '30 (de crisistijd) was kredietwaardigheid een groot probleem in de handel. Verenigingen zoals "Pecunia" traden op als een soort vroege kredietinformatiebureaus voor handelaren.

De discussie in dit document illustreert het spanningsveld tussen privaatrechtelijke belangen (schulden tussen handelaren) en publiekrechtelijke handhaving (de rol van de gemeente in het waarborgen van een ordelijk marktverloop). De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was in die tijd een cruciale figuur voor de voedselvoorziening en de regulering van de handel in de stad. De gehanteerde spelling (vóór de hervorming van 1947) en de verwijzing naar rapporten uit april van hetzelfde jaar duiden op een lopend wetgevingsproces binnen de gemeente Amsterdam. Gemeente Amsterdam Marktwezen