Archiefdocument
Origineel
[Handgeschreven, middenboven]: Verzonden 12/5
HG.
103/46/2 M.
12 Mei 1942.
den Heer G. Kreveld,
Retiefstraat 35 II,
Gaaspstraat. Amsterdam-Oost.
Wijk 20.
vrijstelling betaling
marktgeld Gaaspstraat.
Te goed: f 0,60
Gaaspstraat
26 April 1942
xxxxxxx Dit document is een ambtelijke mededeling aan een marktkoopman, de heer G. Kreveld, over een vrijstelling van marktgeld voor de markt in de Gaaspstraat te Amsterdam. De brief bevestigt een "te goed" van 0,60 gulden, waarschijnlijk als gevolg van een teveel betaald bedrag of een correctie over de periode vanaf 26 april 1942.
Opvallend is de administratieve nauwkeurigheid (tot op de cent en de wijkindeling) in een tijd van grote maatschappelijke ontreddering. De handgeschreven kanttekeningen "Inspecteur" en "Verzonden 12/5" tonen de interne afhandeling binnen de betreffende gemeentelijke dienst (waarschijnlijk de Marktwezen-administratie). De kruisjes onderaan ("xxxxxxx") dienden als afsluiting van de getypte tekst om latere toevoegingen te voorkomen. De historische context van dit document is beladen. In mei 1942 was Nederland twee jaar bezet door nazi-Duitsland. De genoemde locaties, de Retiefstraat en de Gaaspstraat in de Transvaalbuurt van Amsterdam-Oost, bevonden zich in het hart van de toenmalige Joodse buurt.
Sinds juli 1941 was de markt aan de Gaaspstraat door de bezetter aangewezen als een specifieke "Joodse markt". Joodse kooplieden mochten alleen nog op dergelijke markten hun waar verkopen, en Joodse Amsterdammers mochten alleen daar hun inkopen doen.
De geadresseerde, Gerrit Kreveld (1895-1943), was een Joodse marktkoopman. Dit document is een wrang bewijs van hoe de bureaucratie rondom belastingen en marktgelden simpelweg doorliep, terwijl de Joodse bevolking stelselmatig werd beroofd van haar rechten en bezittingen. Slechts enkele maanden na deze brief begonnen de grootschalige deportaties uit Amsterdam. Uit archieven blijkt dat Gerrit Kreveld in juli 1943 in vernietigingskamp Sobibor is vermoord.
Samenvatting
Dit document is een ambtelijke mededeling aan een marktkoopman, de heer G. Kreveld, over een vrijstelling van marktgeld voor de markt in de Gaaspstraat te Amsterdam. De brief bevestigt een "te goed" van 0,60 gulden, waarschijnlijk als gevolg van een teveel betaald bedrag of een correctie over de periode vanaf 26 april 1942.
Opvallend is de administratieve nauwkeurigheid (tot op de cent en de wijkindeling) in een tijd van grote maatschappelijke ontreddering. De handgeschreven kanttekeningen "Inspecteur" en "Verzonden 12/5" tonen de interne afhandeling binnen de betreffende gemeentelijke dienst (waarschijnlijk de Marktwezen-administratie). De kruisjes onderaan ("xxxxxxx") dienden als afsluiting van de getypte tekst om latere toevoegingen te voorkomen.
Historische Context
De historische context van dit document is beladen. In mei 1942 was Nederland twee jaar bezet door nazi-Duitsland. De genoemde locaties, de Retiefstraat en de Gaaspstraat in de Transvaalbuurt van Amsterdam-Oost, bevonden zich in het hart van de toenmalige Joodse buurt.
Sinds juli 1941 was de markt aan de Gaaspstraat door de bezetter aangewezen als een specifieke "Joodse markt". Joodse kooplieden mochten alleen nog op dergelijke markten hun waar verkopen, en Joodse Amsterdammers mochten alleen daar hun inkopen doen.
De geadresseerde, Gerrit Kreveld (1895-1943), was een Joodse marktkoopman. Dit document is een wrang bewijs van hoe de bureaucratie rondom belastingen en marktgelden simpelweg doorliep, terwijl de Joodse bevolking stelselmatig werd beroofd van haar rechten en bezittingen. Slechts enkele maanden na deze brief begonnen de grootschalige deportaties uit Amsterdam. Uit archieven blijkt dat Gerrit Kreveld in juli 1943 in vernietigingskamp Sobibor is vermoord.