Archief 745
Inventaris 745-394
Pagina 396
Jaar 1942
Stadsarchief

Medisch attest / doktersverklaring.

16 november 1942 (stempeldatum 26 november 1942). Van: Dr. I. Bloch, arts te Amsterdam.

Origineel

Medisch attest / doktersverklaring. 16 november 1942 (stempeldatum 26 november 1942). Dr. I. Bloch, arts te Amsterdam. [Briefhoofd]
I. BLOCH
ARTS
KLOVENIERSBURGWAL 53
Telefoon 35625

[Handgeschreven tekst]
16 - 11 - ’42

R
De hr. Ed. Leeuw,
Droogbak 9, mag
wegens ziekte de markt-
verkoop niet bezoeken.

J. Bloch,

[In ander handschrift:]
Gez. Haarfijn

[Stempel onderaan]
№ /03/184/1 M. 1942 26/11 Dit document is een korte medische verklaring van de Amsterdamse arts Isidor Bloch. Hij verklaart dat zijn patiënt, de heer Eduard Leeuw, vanwege ziekte niet in staat is om de "marktverkoop" bij te wonen. De letter 'R' linksboven staat traditioneel voor Recipe (recept), maar wordt hier gebruikt als aanduiding voor een doktersvoorschrift of verklaring.

Onderaan het document staat de handtekening van de arts en een latere aantekening "Gez. [Gezien] Haarfijn", vermoedelijk door een controleur of ambtenaar. Het grote paarse stempel met de letter 'M' (mogelijk verwijzend naar de afdeling Marktwezen van de gemeente) en het dossiernummer suggereert dat dit briefje officieel is ingediend om een verzuim te rechtvaardigen. De verwerkingstijd tussen de uitschrijving (16 nov) en de stempel (26 nov) bedraagt tien dagen. Het document biedt een schrijnend inkijkje in de bureaucratische controle op de Joodse bevolking tijdens de Duitse bezetting in 1942.

  1. Dr. Isidor Bloch: Hij was een Joodse arts met een praktijk aan de Kloveniersburgwal. Vanaf 1941 mochten Joodse artsen alleen nog Joodse patiënten behandelen. Dr. Bloch (1890) is in 1943 samen met zijn gezin gedeporteerd naar en vermoord in Sobibor.
  2. Marktverkoop: Joden waren in deze periode onderworpen aan strikte beperkingen. Zij mochten hun inkopen alleen doen op specifieke Joodse markten (zoals aan het Waterlooplein of de Gaaspstraat) binnen beperkte tijden. Voor marktkooplieden gold dat zij alleen nog op deze markten hun waren mochten verkopen. Afwezigheid zonder medisch bewijs kon leiden tot intrekking van de vergunning of zwaardere represailles door de bezetter.
  3. Adres: De Droogbak is een straat nabij het Centraal Station in Amsterdam. In 1942 woonden daar diverse Joodse gezinnen die later bijna allen zijn gedeporteerd.

Dit schijnbaar triviale briefje was voor de heer Leeuw een cruciaal bewijsstuk om in de verstikkende mazen van de anti-Joodse regelgeving te kunnen overleven. I. Bloch J. Bloch Marktwezen

Samenvatting

Dit document is een korte medische verklaring van de Amsterdamse arts Isidor Bloch. Hij verklaart dat zijn patiënt, de heer Eduard Leeuw, vanwege ziekte niet in staat is om de "marktverkoop" bij te wonen. De letter 'R' linksboven staat traditioneel voor Recipe (recept), maar wordt hier gebruikt als aanduiding voor een doktersvoorschrift of verklaring.

Onderaan het document staat de handtekening van de arts en een latere aantekening "Gez. [Gezien] Haarfijn", vermoedelijk door een controleur of ambtenaar. Het grote paarse stempel met de letter 'M' (mogelijk verwijzend naar de afdeling Marktwezen van de gemeente) en het dossiernummer suggereert dat dit briefje officieel is ingediend om een verzuim te rechtvaardigen. De verwerkingstijd tussen de uitschrijving (16 nov) en de stempel (26 nov) bedraagt tien dagen.

Historische Context

Het document biedt een schrijnend inkijkje in de bureaucratische controle op de Joodse bevolking tijdens de Duitse bezetting in 1942.

  1. Dr. Isidor Bloch: Hij was een Joodse arts met een praktijk aan de Kloveniersburgwal. Vanaf 1941 mochten Joodse artsen alleen nog Joodse patiënten behandelen. Dr. Bloch (1890) is in 1943 samen met zijn gezin gedeporteerd naar en vermoord in Sobibor.
  2. Marktverkoop: Joden waren in deze periode onderworpen aan strikte beperkingen. Zij mochten hun inkopen alleen doen op specifieke Joodse markten (zoals aan het Waterlooplein of de Gaaspstraat) binnen beperkte tijden. Voor marktkooplieden gold dat zij alleen nog op deze markten hun waren mochten verkopen. Afwezigheid zonder medisch bewijs kon leiden tot intrekking van de vergunning of zwaardere represailles door de bezetter.
  3. Adres: De Droogbak is een straat nabij het Centraal Station in Amsterdam. In 1942 woonden daar diverse Joodse gezinnen die later bijna allen zijn gedeporteerd.

Dit schijnbaar triviale briefje was voor de heer Leeuw een cruciaal bewijsstuk om in de verstikkende mazen van de anti-Joodse regelgeving te kunnen overleven.

Genoemde Personen 2

Locaties

Gaaspstraat (Joodse Markt) Waterlooplein

Producten

A.G.F. (Groenten): Sla Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 100

Alicanten en Gros Maroc Waterlooplein " 80.00
Alicanten en Gros Maroc Waterlooplein " 76.00
Alicanten en Gros Maroc Waterlooplein " 72.--
Elisabeth Gobets - van Brink Waterlooplein " 14.40
ANDIJVIE (Glas). Waterlooplein " 24.00
ANDIJVIE (GLAS) Waterlooplein " 20.80
ANDIJVIE (GLAS). Waterlooplein " 26.40
B 51-200 gram ongewasschen Waterlooplein
BOSPEEN (GLAS). Waterlooplein " 24.00
GLASKOOLRABI (2-4 cm. Ø) Waterlooplein
GLASKOOLRABI. (2-4 cm. Ø) Waterlooplein
L. Blitz Waterlooplein " 24.--
J. Renz. Waterlooplein " 26.00
J. Renz. Waterlooplein " 25.00
J. Renz. Waterlooplein f. 31.--
J. Renz. Waterlooplein f. 35.50
J. Renz. Waterlooplein f.32.50
I boven 20 cm. over den kop gemeten Waterlooplein " 25.60
I boven 7 cm. ø Waterlooplein
I boven 7 cm. ø Waterlooplein
I boven 7 cm.ø Waterlooplein
I boven 7 cm. Ø Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51-200 gram, ongewasschen Waterlooplein
III " 10-16 cm. over den kop gemeten Waterlooplein " 12.80
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6