Zakelijke circulaire / Dienstbrief. 20 oktober 1942. Directie van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale, gevestigd te 's-Gravenhage (Laan Copes van Cattenburch 62). NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE

Laan Copes van Cattenburch 62 's-Gravenhage.

DIRECTIE
Dict.: AP.- Typ.: AK.- AAN DE VEILINGEN
No. 481'42

                                   's-GRAVENHAGE, 20 October 1942.

  In verband met bij ons binnengekomen aanvragen om toestemming tot

het koopen van appelen en peren voor opslag ten behoeve van de Duitsche
Weermacht berichten wij U, zulks in overeenstemming met de van het Bu-
reau van den Chefintendant beim Wehrmachtbefehlshaber in den Niederlanden
ontvangen mededeeling, dat tot nader order voor dit doel geen fruit mag
worden geleverd.

  Indien bij eventueele aanbieding van Wehrmachtbezugscheine blijkt,

dat de daarop aangevraagde hoeveelheden voor opslag zijn bestemd, kan
naar bovenstaande instructie worden verwezen.

  Slechts voor de directe voorziening van de diverse onderdeelen

kunnen Scheine worden geaccepteerd en kan fruit uit het exportgedeelte
ter beschikking worden gesteld.

  U gelieve van deze mededeelingen goede nota te nemen.

                           NEDERL. GROENTEN- EN FRUITCENTRALE:
                           [Handtekening/Paraaf]

No. 105/120/1 M. 1942
R 21976 e/o 42 - K 983 Deze brief is een officiële instructie van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale aan de Nederlandse veilingen tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de mededeling is een verbod: er mag tot nader order geen fruit (appels en peren) worden geleverd aan de Duitse Wehrmacht als dit bestemd is voor opslag (voorraadvorming).

De brief maakt een belangrijk onderscheid tussen twee situaties:
1. Opslag: Verboden. Aanvragen hiervoor moeten worden afgewezen onder verwijzing naar deze instructie.
2. Directe voorziening: Wel toegestaan. Wanneer Duitse legereenheden "Wehrmachtbezugscheine" (aankoopbonnen) overleggen voor directe consumptie, mag er wel fruit geleverd worden. Dit fruit moet echter onttrokken worden aan het "exportgedeelte" (de quota die sowieso al voor Duitsland bestemd waren), om de binnenlandse markt niet extra te belasten.

De bron van dit besluit ligt bij het bureau van de Chefintendant beim Wehrmachtbefehlshaber in den Niederlanden, de hoogste Duitse militaire civiele autoriteit in bezet Nederland. Het document dateert uit oktober 1942, een periode waarin de Duitse bezetter de Nederlandse economie en voedselvoorziening steeds strakker reguleerde. De Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale was een distributie-orgaan dat onder toezicht stond van de bezetter om de stroom van landbouwproducten te beheersen.

De instructie weerspiegelt de complexe logistiek van de bezetting. Enerzijds werd Nederland leeggehaald ten behoeve van Duitsland, anderzijds moest de Duitse legerleiding in Nederland de distributie stroomlijnen om chaos op de lokale markt te voorkomen. Het verbod op opslag suggereert dat er op dat moment mogelijk tekorten waren of dat men voorrang gaf aan directe consumptie boven het aanleggen van militaire voorraden door individuele eenheden.

De stempels onderaan ("M. 1942") en de codes wijzen op de administratieve verwerking binnen het archiefsysteem van de Centrale of een ontvangende instantie. De handgeschreven blauwe haak bij de derde alinea benadrukt de uitzonderingsregel voor de "directe voorziening". Puls Wehrmacht