Handgeschreven klachtbrief. 25 november 1943. Een groep "huismoeders", klanten van de groentewinkel van de Heer Visser. De Directeur van de Gemeentelijke Groentenhallen, Jan van Galenstraat, Amsterdam. [Linksboven in paars stempel/inkt:]
No. 2c/87/1 M. 1943 27/11

[Linksboven handgeschreven:]
Ontvangen 17/12/’43.
[onleesbare paraaf]

[Rechtsboven:]
Amsterdam 25 November 1943

[Adres:]
Aan den Heer Directeur
der Gem. Groentenhallen
Jan van Galenstraat
Alhier

[In de rechterkantlijn diverse aantekeningen in potlood en rode inkt, o.a.:]
mr. Dri.
Defebbre [?]

[Inhoud brief:]
Welledel. Heer

Bij deze zijn wij, klanten van den
Heer Visser Meidoornplein 21, zoo vrij tot U te komen
met de klacht alsdat wij onze bonnen inleveren
voor groenten, wanneer dan de kar met groenten
van de markt komt, moeten wij, kooltjes, bloem
kool à f 0.35 per pond en per stuk betalen, want zoo
zegt de filiaalhouder wij moeten het zelf ook zwart
in koopen want van de markt krijgen wij niets, terwijl
met onze eigen oogen wordt gezien dat het wel van de
markt komt. Deze filiaalhouder moffeld alles weg
in een zij hok van de winkel wat bestemd is voor
de zwarte handel, zelfs het fruit, appelen zijn ge
sorteerd de kleintjes werden op de bon verkocht, maar
het groote soort werd verkocht voor f 1.75 K.G.
Het word tijd dat er tegen dezen zwarten handelaar
maatregelen word genomen, anders zullen wij ons
tot een andere instantie wenden.

Hoogachtend
eenige huismoeders (klanten) van
den Heer Visser.

[Postscriptum linksonder:]
P.S
Zaterdags werden wij
helemaal afgezet * Taalgebruik en spelling: De brief is geschreven in het Nederlands van de jaren '40, met enkele spelfouten die kenmerkend zijn voor de gesproken taal van die tijd (bijv. "moffeld" in plaats van "moffelt", "het word" in plaats van "het wordt"). De toon is formeel maar dwingend.
* Kern van de klacht: De klanten beschuldigen de filiaalhouder van de Heer Visser (Meidoornplein 21, Amsterdam-Noord) van misleiding. Hoewel de groenten gewoon via de officiële markt worden aangevoerd, beweert de winkelier dat hij ze "zwart" moet inkopen om zo de woekerprijzen te rechtvaardigen.
* Specifieke producten en prijzen:
* Bloemkool/kooltjes: f 0,35 per stuk of pond (zeer hoog voor die tijd).
* Appels: Kleine exemplaren gingen "op de bon" (officiële distributie), terwijl de grote exemplaren voor f 1,75 per kilo buiten de bonnen om (zwart) werden verkocht.
* Dreigement: De vrouwen dreigen zich tot een "andere instantie" te wenden als er niet wordt ingegrepen. In de context van 1943 kon dit een indirecte verwijzing zijn naar de Duitse bezettingsautoriteiten of de Prijsbeheersing, wat voor de winkelier ernstige gevolgen kon hebben. Dit document biedt een inkijkje in het dagelijks leven in bezet Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. In 1943 was er sprake van toenemende voedselschaarste en een streng distributiesysteem met bonnen. De "zwarte handel" was een wijdverbreid fenomeen waarbij winkeliers goederen achterhielden om deze tegen veel hogere prijzen illegaal te verkopen.

De "Gem. Groentenhallen" aan de Jan van Galenstraat (de huidige Centrale Markthallen) vormden het knooppunt van de Amsterdamse groente- en fruithandel. Dat burgers direct naar de directeur van deze hallen schreven, getuigt van de wanhoop en de sociale druk onder huisvrouwen om hun gezin te kunnen voeden. De locatie, het Meidoornplein in Amsterdam-Noord, was een volksbuurt die in 1943 ook nog eens zwaar getroffen was door geallieerde bombardementen op de nabijgelegen Fokker-fabrieken, wat de sociale spanningen in de wijk waarschijnlijk nog verder vergrootte.