Archief 745
Inventaris 745-398
Pagina 387
Dossier 100
Jaar 1943
Stadsarchief

Dienstbrief / Circulaire van de gemeente Amsterdam.

Amsterdam, 10 december 1943. Van: Centrale Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening, Afdeling Kleeding & Schoeisel.

Origineel

Dienstbrief / Circulaire van de gemeente Amsterdam. Amsterdam, 10 december 1943. Centrale Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening, Afdeling Kleeding & Schoeisel. [Stempel linksboven:]
CENTRALE DIENST VOOR DE
LEVENSMIDDELENVOORZIENING
Afd. KLEEDING & SCHOEISEL
V. REIGERSBERGENSTR. 2
AMSTERDAM-W.

[Getypt links:]
Afd. Kleeding &
Schoeisel.
no. 7102/3.h/CDL

[Getypt rechtsboven:]
Amsterdam, 10 December 1943.
[Handgeschreven in inkt:] ontv. 13/12 43 [paraaf]

[Midden, onderstreept:]
Aan Heeren Hoofden van Diensten
Bedrijven en Administratien.

[Midden, groot paars stempel met handgeschreven toevoeging:]
No. 7/24/1 M. 1943 13/12

[Body tekst:]
Gezien de schaarschte aan klompen, welke uiteraard steeds grootere
vormen aanneemt, heeft de Wethouder voor de Levensmiddelen mij ver-
zocht hem een distributieplan voor klompen voor te leggen.

In verband hiermede verzoek ik U beleefd mij zoo spoedig mogelijk
op te geven:

a. welke categorieën van ambtenaren en werklieden van Uw dienst
of bedrijf voor de verstrekking van klompen in aanmerking komen,
met een korte omschrijving van de werkzaamheden dier ambtenaren
en werklieden,

b. het aantal onder a. bedoelde ambtenaren en werklieden per
categorie.

[Ondertekening:]
De wnd. Directeur,
[Handgeschreven handtekening in rode inkt:] V. Janssen

[Handgeschreven aantekeningen links:]
drie
plm.
+ 5 vatenwll. [?]

[Handgeschreven namenlijst onderaan:]
Visch.: Ham, Wigman,
v. de Duin, Jongbloed,
Lobbes, Huisman,
Laman, Sooljes [?], Nijhuis (bil.), v. Katz,
Otte, Melles, Symons, Huisman

[Handgeschreven rechtsonder:]
7 Dit document is een officiële oproep van de Amsterdamse distributiedienst tijdens de Tweede Wereldoorlog. Vanwege de toenemende tekorten aan leer en rubber (die nodig waren voor de Duitse oorlogsmachine) was er een nijpend tekort aan reguliere schoenen. Klompen werden hierdoor een essentieel alternatief voor het werkvolk.

De brief is een inventarisatie: de gemeente wil weten welke ambtenaren en arbeiders voor hun werk écht klompen nodig hebben, om zo een eerlijk distributieplan op te stellen. Dit getuigt van de vergaande regulering van het dagelijks leven tijdens de bezettingsjaren.

De handgeschreven aantekeningen onderaan lijken een interne verwerking van het verzoek. Er wordt een lijst met namen van werknemers opgesomd, mogelijk degenen die binnen een specifieke afdeling (wellicht 'Visscherij' gezien de afkorting 'Visch.') voor de klompenregeling in aanmerking kwamen. In december 1943 bevond Nederland zich in de diepste periode van de bezetting. De schaarste was totaal: niet alleen voedsel, maar ook kleding en schoeisel waren strikt op de bon. De 'Centrale Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening' was de instantie die deze tekorten in Amsterdam moest beheren.

Klompen, vanouds het schoeisel voor de lagere klassen en boeren, werden door de nood gedwongen geaccepteerd als officieel werkschoeisel voor stadsambtenaren en fabrieksarbeiders. Het document illustreert de bureaucratische werkelijkheid van de oorlog: zelfs de toewijzing van een paar houten klompen vereiste een officiële aanvraag, een functieomschrijving en goedkeuring van een wethouder.

Samenvatting

Dit document is een officiële oproep van de Amsterdamse distributiedienst tijdens de Tweede Wereldoorlog. Vanwege de toenemende tekorten aan leer en rubber (die nodig waren voor de Duitse oorlogsmachine) was er een nijpend tekort aan reguliere schoenen. Klompen werden hierdoor een essentieel alternatief voor het werkvolk.

De brief is een inventarisatie: de gemeente wil weten welke ambtenaren en arbeiders voor hun werk écht klompen nodig hebben, om zo een eerlijk distributieplan op te stellen. Dit getuigt van de vergaande regulering van het dagelijks leven tijdens de bezettingsjaren.

De handgeschreven aantekeningen onderaan lijken een interne verwerking van het verzoek. Er wordt een lijst met namen van werknemers opgesomd, mogelijk degenen die binnen een specifieke afdeling (wellicht 'Visscherij' gezien de afkorting 'Visch.') voor de klompenregeling in aanmerking kwamen.

Historische Context

In december 1943 bevond Nederland zich in de diepste periode van de bezetting. De schaarste was totaal: niet alleen voedsel, maar ook kleding en schoeisel waren strikt op de bon. De 'Centrale Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening' was de instantie die deze tekorten in Amsterdam moest beheren.

Klompen, vanouds het schoeisel voor de lagere klassen en boeren, werden door de nood gedwongen geaccepteerd als officieel werkschoeisel voor stadsambtenaren en fabrieksarbeiders. Het document illustreert de bureaucratische werkelijkheid van de oorlog: zelfs de toewijzing van een paar houten klompen vereiste een officiële aanvraag, een functieomschrijving en goedkeuring van een wethouder.

Kooplieden in dit dossier 100

Aal en paling Waterlooplein 1.954 1/2
Aal en paling Waterlooplein 154.200
Aal en paling Waterlooplein 1.025
Aandeel huur hoofdkantoor Waterlooplein
Aankoop kisten Waterlooplein
Aantal auto’s (mosselen) Waterlooplein ---
Aantal vaartuigen Waterlooplein 54
Aantal vaartuigen Waterlooplein 77
Aantal wagons (mosselen) Waterlooplein ---
Aardap.: Waterlooplein 216.830.550
Aardap.: Waterlooplein 216.830.830
W. Fruithof Waterlooplein 550
Aard.gr.fruit Waterlooplein 173
Aard.gr.fruit Waterlooplein -359
Aard.gr.fruit Waterlooplein -172
Afschrijving dubieuze debiteuren Waterlooplein
Afschrijving dubieuze debiteuren Waterlooplein
Afschrijving overeenkomende met de verplichte aflossing op leeningen Waterlooplein 02
Afschrijving, overeenkomende met de verplichte aflossing op leeningen Waterlooplein
Af te dragen Loonbelasting Waterlooplein
Af te dragen Loonbelasting Waterlooplein 84
A. Cuypstraat Waterlooplein 15.456
A. Cuypstraat Waterlooplein 9.816
A. Cuypstraat Waterlooplein 9.816
A. Cuypstraat Waterlooplein 9.816
A. Cuypstraat Waterlooplein 9.816
A. Cuypstraat Waterlooplein 9.816
A. Cuypstraat Waterlooplein 15.456
A. Cuypstraat Waterlooplein 9.816
A. Cuypstraat Waterlooplein 9816 / 15.456
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6