Dienstbrief / Circulaire van de Gemeente Amsterdam. 3 februari 1943. De Burgemeester van Amsterdam (E.J. Voûte) en de Gemeentesecretaris (J.F. Franken). Heeren Hoofden van Diensten, Bedrijven en Administratiën. [Gedrukte tekst]

GEMEENTE-AMSTERDAM

No. 70a Arb.1943
Onderwerp:
Onderscheidingsteeken
Eerste Hulp bij Ongelukken

Amsterdam, 3 Februari 1943.

Aan Heeren Hoofden van Diensten,
Bedrijven en Administratiën.

No. 8a/20/1M.

Hierbij breng ik te Uwer kennis door mij ontvangen schrijven van den Secretaris-Generaal van het Departement van Binnenlandsche Zaken, d.d. 7 Januari 1943, No. 611/R Afd. Ambtenarenzaken, luidende als volgt:

"1. In overeenstemming met het gevoelen van het Duitsche Bestuur bepaal ik, dat door overheidspersoneel, hetwelk gerechtigd is, eerste hulp aan gewonden te verleenen, in dienst of bij gekleed gaan in uniform een band van witte stof, voorzien van de woorden "Eerste Hulp bij Ongelukken" in zwarte letters, in gevallen, waarbij hulp moet worden verleend, aan den arm bevestigd worden.

1. Ik moge U verzoeken, hieraan de vereischte bekendheid te verleenen en dienovereenkomstig te doen handelen".

Ik verzoek U aan dit schrijven de noodige uitvoering te willen geven.

De Burgemeester van Amsterdam
(wg)
Voûte.

De Gemeentesecretaris,
(wg)
J.F. Franken.

[Handgeschreven aantekeningen in de kantlijn en onderaan]

Rechtsboven (rood potlood): Bedr. Chef

Linksonder:
bespr.
ben v/h - tal banden
opgeven
9/2 -'43
JH
banden worden niet van
gemeentewege verstrekt

Midden/Rechtsonder:
indienen
banden aanvraag (f 0.50 ?)
10/2 '43 bij d.v. EHBO aanvragen 11-2-43 er. Dit document is een officiële bekendmaking van het Amsterdamse gemeentebestuur tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het betreft de invoering van een verplichte witte armband voor overheidspersoneel dat bevoegd is tot het verlenen van EHBO. De tekst benadrukt dat deze maatregel is genomen "in overeenstemming met het gevoelen van het Duitsche Bestuur", wat de directe invloed van de bezetter op de civiele administratie illustreert.

De handgeschreven notities onderaan bieden inzicht in de praktische afhandeling binnen een specifieke dienst. Er wordt genoteerd dat de aantallen banden moeten worden opgegeven, maar ook dat de gemeente deze niet gratis verstrekt. Er is sprake van een prijs (waarschijnlijk 50 cent per stuk) en een aanvraagprocedure via een EHBO-instantie in februari 1943. In 1943 was Nederland ruim twee jaar bezet. Het burgerlijk bestuur stond onder toezicht van de Rijkscommissaris (Seyss-Inquart). De burgemeester van Amsterdam, Edward Voûte, was door de Duitsers aangesteld en werkte nauw met hen samen.

Dergelijke verordeningen betreffende uiterlijke herkenbaarheid van hulpverleners waren noodzakelijk vanwege de toenemende dreiging van geallieerde bombardementen en de daaruit voortvloeiende noodzaak voor efficiënte civiele bescherming (Luchtbeschermingsdienst). De armband zorgde ervoor dat bevoegd personeel in de chaos van een incident direct herkend werd en ongehinderd zijn werk kon doen, ook door de Duitse autoriteiten.