Handgeschreven concept-brief/notitie van de Dienst van het Marktwezen. 9 mei 1943. 4 X concept
A'dam, 9/5 1943

Regeling werktijd. [onderstreept]
W.h.M.

Naar aanleiding van het Besluit van den B.M. dd. 22 April j.l. No 655 a Arb. 1943 324 L.M. 1943 i.z. verlenging van den werktijd voor de ambtenaren, wiens werktijd niet overeenkomt met dien der werklieden hebben de ondergetekenden de eer U het volgende te berichten.

Voor eenige onderdeelen van den Dienst van het Marktwezen is het niet mogelijk om vast te houden aan de onder 2e van genoemd Besluit voorgeschreven verdeeling van den werktijd nl. voor de Vischmarkt en voor de Algemeene dag- en weekmarkten. Wij hebben daarom voor deze onderdeelen een andere werktijdverdeeling vastgesteld, welke wij in bijlage dezes ter goedkeuring voorleggen.

Ten aanzien van de Vischmarkt is een werktijd opgesteld met inbegrip van een half uur koffiedrinken; totaal 51 uren per week; afgetrokken moet worden 6 dagen x 1/2 uur, zodat de werkelijke werktijd 48 uur per week bedraagt. In verband met den aard van het bedrijf is het niet mogelijk om het half uur ter onderbreken voor koffiedrinken in den rooster tot uitdrukking te brengen.

Ten aanzien van de dagmarkten is ervoor zorggedragen, dat op de groote markten (Cuypstr. en Ten Katestr.) bij voortduring den geheelen dag tenminste één ambtenaar aanwezig is; op de kleinere is dit, evenals thans reeds het geval is, niet mogelijk.

[Gezien de paraaf onderaan:] J.S. Het document is een ambtelijk concept waarin wordt gerapporteerd over de praktische uitvoering van een werktijdverlenging voor ambtenaren bij de Dienst van het Marktwezen in Amsterdam. De kern van het schrijven is dat de algemene regels uit een besluit van 22 april 1943 niet één-op-één toepasbaar zijn op specifieke marktsituaties.

Opvallend is de berekening van de werkweek: er wordt gesproken over een bruto werkweek van 51 uur, die na aftrek van pauzes (6 x een half uur per dag) uitkomt op een netto werkweek van 48 uur. Dit duidt op een aanzienlijke arbeidsbelasting. De schrijver merkt op dat bij de Vischmarkt de pauzes niet formeel in het rooster kunnen worden vastgelegd vanwege de aard van de werkzaamheden ("het bedrijf"). Daarnaast wordt de personele bezetting op belangrijke Amsterdamse markten (Albert Cuypstraat en Ten Katestraat) besproken, waarbij de prioriteit ligt bij een constante aanwezigheid van ten minste één ambtenaar gedurende de gehele dag. Dit document is geschreven in mei 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode werden door het bezettingsbestuur en de gelijkgeschakelde gemeentebesturen de arbeidsvoorwaarden vaak verscherpt en de werktijden verlengd om de productie en efficiëntie te verhogen.

De verwijzing naar "den B.M." (de Burgemeester) betreft in deze context de door de Duitsers benoemde regeringscommissaris/burgemeester van Amsterdam, Edward Voûte. De "Dienst van het Marktwezen" was essentieel voor de voedselvoorziening en de controle op de distributie in de stad. De genoemde markten (Albert Cuyp en Ten Katestraat) waren ook toen al centrale punten in het Amsterdamse sociale en economische leven, hoewel ze tijdens de oorlogsjaren te kampen hadden met schaarste en strenge controles.