Distributiebon (Bestelbon A) voor groenten.
Origineel
Distributiebon (Bestelbon A) voor groenten. (Linkerkolom)
XXX
Gemeentelijke Distributie van Groenten
Bestelbon A № 026616
GEZINSKAART No. .....................................................
Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen
afgifte van dezen bon en van de desbetreffende
strook der gezinskaart. De groenten kunnen op
de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald
aan distributieplaats ..................................................... .
Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.
Deze bon is slechts geldig in de week
volgende op die waarin besteld is.
Datum bestelling .....................................................
(Rechterkolom)
........... pond roode kool
........... ,, savoye kool
........... ,, uien
........... ,, wortelen
........... ,, koolrapen
........... ,, bieten (rauw)
........... ,, zuurkool
Totaal ........... pond à 3 cent per kg = f ...........
Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.
(Handteekening) * Functie: Dit formulier diende als officieel bestelbewijs voor gesubsidieerde of gerantsoeneerde groenten. De burger moest dit inleveren samen met een strook van de 'gezinskaart' om fraude te voorkomen.
* Producten: De lijst bevat typische wintergroenten die goed bewaard konden worden: rode kool, savooiekool, uien, wortelen, koolrapen, rauwe bieten en zuurkool. Dit duidt op een distributiesysteem dat gericht was op basisbehoeften en seizoensgebonden beschikbaarheid.
* Prijsstelling: Er wordt een prijs vermeld van "3 cent per kg". Dit is een extreem lage, gereguleerde prijs, typerend voor de distributie van schaarse goederen tijdens de bezettingsjaren om de eerste levensbehoeften betaalbaar te houden voor de gehele bevolking.
* Symboliek: De drie kruisen (XXX) linksboven zijn het symbool van de stad Amsterdam, wat bevestigt dat dit een lokaal uitgegeven bon van de gemeente Amsterdam betreft. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) ontstonden al snel tekorten aan voedsel en andere goederen. Om een eerlijke verdeling te waarborgen, voerde de overheid het distributiestelsel in. Burgers ontvingen distributiestamkaarten en gezinskaarten waarmee ze bonnen konden verkrijgen.
Deze specifieke bestelbon illustreert de bureaucratische controle op de voedselvoorziening. Groenten waren niet altijd op de vrije markt beschikbaar, waardoor de Gemeentelijke Distributie de toewijzing regelde. De nadruk op "zoek geraakte bonnen worden niet vergoed" onderstreept de waarde van deze papieren in een tijd van schaarste; het verlies van een bon betekende letterlijk minder eten voor het gezin. De beperkte geldigheid (slechts één week na bestelling) was nodig om de logistiek van de beperkte voorraden te kunnen beheersen. Gemeente Amsterdam