4 september 1944. Vereeniging ter behartiging van den Nederlandschen Aardappelhandel „V. B. N. A.”, Plaatselijk Verkoopkantoor Amsterdam. Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam. [Briefhoofd links]
Vereeniging ter behartiging van den
Nederlandschen Aardappelhandel
„V. B. N. A.”
Plaatselijk Verkoopkantoor Amsterdam
Telefoon 87811 *
Bankier: Nederlandsche Middenstandsbank, J. P. Heyestraat 73-75
Postrekening 476655
Verzoeke bij beantwoording te vermelden: Nr. 2926 / MM.HR.

[Briefhoofd rechts]
K 192
Amsterdam - W., 4 September 1944.
Centrale Markt H 78

[Handgeschreven notitie rechtsboven]
m-i. Dir.
dupl. br. v. Reuna
+ lijst pakh. (??)

[Adresgeadresseerde]
Marktwezen
Jan van Galenstraat 14
A M S T E R D A M.

[Inhoud]
Mijne Heeren,

Hiermede berichten wij U, dat de voorraad consumptie-
aardappelen, aanwezig te Amsterdam op 2 September 1944, bedroeg
1.579.155 Kg.

De lossing bedroeg deze week 3.688.943 Kg.

Hoogachtend,

V. B. N. A.
[Paars stempel:] Plaatselijk Verkoopkantoor AMSTERDAM
[Handtekening door stempel heen] Deze brief is een wekelijkse rapportage over de aardappelvoorziening in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het document geeft specifieke cijfers over de aanwezige voorraad consumptieaardappelen (ruim 1,5 miljoen kilo) en de hoeveelheid die in die specifieke week is gelost (ruim 3,6 miljoen kilo).

De afzender, de V.B.N.A., was een koepelorganisatie die de belangen van de aardappelhandel behartigde. In oorlogstijd was dergelijke handel streng gereguleerd en gecontroleerd door de bezetter en de Nederlandse distributieorganen. De ontvanger, het "Marktwezen" aan de Jan van Galenstraat, was gevestigd op het terrein van de Centrale Markthallen, het hart van de voedseldistributie in de stad.

De handgeschreven notities duiden op intern administratief verkeer, mogelijk een kopie naar een directeur en een bijgevoegde lijst van pakhuizen. De datum van de brief, 4 september 1944, is historisch zeer relevant. Het is de dag voordat de geallieerden Antwerpen bevrijdden en de dag vóór "Dolle Dinsdag" (5 september 1944). Op dat moment heerste er in Nederland een enorme spanning: men verwachtte dat de bevrijding van Nederland nog slechts een kwestie van dagen zou zijn.

Ondanks de naderende frontlinie en de chaos van die dagen, ging de bureaucratische rapportage over de voedselvoorziening gewoon door. De cijfers laten zien dat er op dat moment nog aanzienlijke hoeveelheden aardappelen de stad binnenkwamen. Echter, kort hierna zou de situatie drastisch verslechteren. Als reactie op de Spoorwegstaking (die begon op 17 september 1944) stelden de Duitsers een voedselembargo in voor het westen van Nederland, wat de directe aanloop vormde naar de Hongerwinter van 1944-1945. Deze brief legt dus de logistieke situatie vast aan de vooravond van een van de meest kritieke periodes in de Amsterdamse geschiedenis.