6 maart 1944. V.B.N.A., Plaatselijk Verkoopkantoor Amsterdam. Marktwezen, Centrale Markt, Amsterdam-W. Vereeniging ter behartiging van den
Nederlandschen Aardappelhandel
„V. B. N. A.”

Plaatselijk Verkoopkantoor Amsterdam

Telefoon 87811 tot 5 uur, na 6 uur 84372
Bankier: Ned. Middenstandsbank, J. P. Heyestraat 73-75
Postrekening 476655 LS/ND.
Verzoeke bij beantwoording te vermelden: Mr. 1621.*

[Stempel linksboven in paars:]
Nº 2A/1/15 M. 1944 8/3

[Rechtsboven:]
Amsterdam-W., 6 Maart 1944
[Doorgestreepte adresregel]
Centrale Markt H 78

Marktwezen
Centrale Markt
A M S T E R D A M. W.

[Handgeschreven aantekening in blauw potlood:]
n.v. op lijst
Afschr. V.B.N.A. Prins. [onzeker]
acc. g.
8/3 '44

Mijne Heeren,

Hierbij laten wij volgen de voorraad per 4 Maart
1944 in Amsterdam aanwezig:

Pelikaan 977 ton
Zoutkeet 944 "
Maandag 400 "
Woensdag 412 "
Nw.Dok 52 190 "
Heeres 355 "
Prins Hendrik 488 "
Vierwindenstraat 172 "
Hal 1.082 "
Houtmankade 1.536 "
Wittenburg 245 "
Europa 86 "
Nw.Dok 44 143 "
Hutten 1.495 "
Lichters 1.299 "
Schepen 9.333 " 19.157 ton
___ _____

De lossing is deze week geweest 3.908 ton.

Hoogachtend,

[Stempel in paars:]
V. B. N. A.
Plaatselijk Verkoopkantoor
AMSTERDAM

[Handtekening]

[Rechtsonder handgeschreven:]
27.

--- * Administratieve nauwkeurigheid: Het document is een formeel logistiek overzicht. De voorraad wordt per specifieke locatie (kaaien, dokken en schepen) bijgehouden, wat duidt op een strakke controle op de voedselvoorraad.
* Locaties: De genoemde namen zoals 'Zoutkeet', 'Houtmankade' en 'Wittenburg' verwijzen naar bekende overslagpunten in de Amsterdamse haven en langs de grachten, essentieel voor de aanvoer per schip.
* Volume: Een totale voorraad van ruim 19.000 ton aardappelen is aanzienlijk, maar gezien het feit dat bijna de helft (9.333 ton) nog op schepen ligt en de wekelijkse lossing bijna 4.000 ton bedraagt, is de omloopsnelheid hoog.
* Instelling: De V.B.N.A. speelde een centrale rol in de gereguleerde aardappelhandel tijdens de oorlogsjaren, waarbij ze nauw samenwerkten met de gemeentelijke instanties (het Marktwezen).

--- * Oorlogstijd en Distributie: In maart 1944 bevond Nederland zich in het vierde jaar van de Duitse bezetting. Voedselvoorziening was een kritieke zaak geworden door schaarste en rantsoenering. De aardappel was het belangrijkste basisvoedsel voor de bevolking.
* Logistiek: De aanvoer van aardappelen gebeurde in die tijd grotendeels over water (vandaar de vermeldingen van schepen en lichters). De controle op deze voorraden was essentieel om de distributie in de stad draaiende te houden en om zwarte handel tegen te gaan.
* Voorspel van de Hongerwinter: Hoewel de situatie in maart 1944 al precair was, zou de echte crisis (de Hongerwinter) pas een half jaar later beginnen na de Spoorwegstaking en het blokkeren van voedseltransporten door de bezetter. Dit document toont de "normale" gereguleerde situatie vlak voordat de logistieke ketens volledig zouden instorten.