Archiefdocument
Origineel
13 maart 1944 De Directeur (vermoedelijk van de Dienst Marktwezen Amsterdam) Den Heer Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte), Raadhuis, Alhier. 2a/1/13aM. 13 Maart 1944. vD/SV.
Aardappelpositie Den Heer Burgemeester van
Kabinet. Amsterdam,
Raadhuis,
A l h i e r.
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 28 Februari jl. no.5/8a P.S.B.1944 en onder verwijzing naar het telefonisch gesprek, dat ik over dit onderwerp reeds met U ter zake mocht voeren heb ik de eer U te berichten, dat de gegevens omtrent de aardappelvoorraden wekelijks door de administratie van de V.B.N.A welk lichaam de aardappelvoorziening,zooals U bekend geheel in handen heeft en dus uitsluitend over de noodige gegevens daaromtrent beschikt aan mijn Dienst worden verstrekt.
Naar de leider der plaatselijke afdeeling der Vebena nader mededeelde was de opgave omtrent de voorraad Coenhaven welke hij op desbetreffend verzoek op 21 Februari 's avonds aan den Gemeentelijken Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden verstrekte, juist in zijn bezit gekomen. Deze opgave is echter door genoemden leider eerst later aan de admi-stratie Vebena doorgegeven. Deze afdeeling was op het moment dat zij de gegevens aan Marktwezen verstrekte nog niet van de betreffende mutatie op de hoogte. Van daar het verschil tusschen de beide opgaven.
De Directeur, Deze ambtelijke brief uit maart 1944 behandelt een discrepantie in de rapportage over de aardappelvoorraden in Amsterdam, specifiek betreffende de voorraad in de Coenhaven. De directeur van de betreffende dienst (waarschijnlijk Marktwezen) legt aan de burgemeester uit waarom er een verschil zat tussen twee verschillende opgaven van voorraadgegevens.
De kern van het probleem was een vertraging in de interne informatievoorziening bij de Vebena (Vereniging van Beambten in de Aardappelhandel). Een plaatselijk leider had op 21 februari direct cijfers verstrekt aan de Gemeentelijk Adviseur, maar deze informatie niet direct formeel doorgegeven aan de centrale administratie van de Vebena. Hierdoor beschikte de V.B.N.A. (Vereniging van Bemiddelaars in Nederlandsche Aardappelen) niet over de meest actuele "mutatie" toen zij hun wekelijkse rapportage aan de gemeente opstelden.
De brief illustreert de complexe bureaucratie en het belang van nauwkeurige data-voorziening binnen de streng gereguleerde voedselvoorziening tijdens de bezettingsjaren. Het document dateert uit de late fase van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. De voedselvoorziening was in 1944 een kritiek punt van zorg voor het gemeentebestuur. Hoewel de beruchte Hongerwinter pas later dat jaar (na de geallieerde invasie en de spoorwegstaking) zou beginnen, was de distributie van basisvoedingsmiddelen zoals aardappelen al strikt genormaliseerd en onderhevig aan zware controles.
De genoemde organisaties (V.B.N.A. en Vebena) speelden een centrale rol in de keten van aardappeldistributie onder toezicht van de bezetter. De burgemeester van Amsterdam in deze periode was Edward Voûte, die door de Duitse autoriteiten was aangesteld. De Coenhaven, die in de brief wordt genoemd, was en is een belangrijk logistiek punt in de haven van Amsterdam voor de opslag van goederen.