Ambtsbrief / Rapportage
Origineel
Ambtsbrief / Rapportage 6 september 1943 De Directeur (vermoedelijk van de Dienst Voedselvoorziening) Den Heer Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte) [Handgeschreven aantekeningen bovenaan:]
Verzonden 6/9
WEM
AVD
[Getypte tekst:]
2a/3/36 M. 6 September 1943. SV.
Den Heer Burgemeester
van Amsterdam,
Raadhuis,
A l h i e r.
Naar aanleiding van den brief van Uw Secretaris d.d. 2 April 1943 (no.P.S.B.) en ten vervolge op mijn brief d.d. 30 Augustus 1943 (no.2a/3/35 M.), heb ik de eer U onderstaand een opgave te doen toekomen van den aardappelvoorraad te Amsterdam op 28 Augustus 1943; de aanvoer in de week van 30 Augustus tot en met 4 September ; de aflevering aan kleinhandel en instellingen in deze week en de boekvoorraad op 4 September 1943.
De Directeur,
Voorraad op 28 Augustus 1943: 9.022 hl
Aanvoer week 30/8 - 4/9/43: 71.162 hl
80.184 hl
Aflevering week 30/8 - 4/9/43: 60.209 hl
Voorraad op 4 September 1943 des
avonds: 19.975 hl
========== Dit document is een kwantitatieve rapportage betreffende de aardappelvoorraad in Amsterdam gedurende de nazomer van 1943. De directeur van de betreffende dienst (waarschijnlijk de distributiedienst of voedselvoorziening) rapporteert aan de burgemeester over de in- en uitstroom van dit cruciale volksvoedsel.
Kerngegevens uit de rapportage:
* Beginsaldo (28 aug): 9.022 hectoliter (hl).
* Wekelijkse aanvoer: 71.162 hl (een zeer aanzienlijke hoeveelheid, wijzend op de oogstperiode).
* Consumptie/Distributie: 60.209 hl werd geleverd aan de detailhandel en instellingen (zoals ziekenhuizen of gaarkeukens).
* Eindsaldo (4 sept): 19.975 hl.
De nauwkeurigheid van de cijfers (tot op de hectoliter nauwkeurig) weerspiegelt de strikte bureaucratische controle op de voedselvoorziening tijdens de bezettingsjaren. Het document dateert uit september 1943, een periode waarin Nederland ruim drie jaar bezet was door nazi-Duitsland. De voedselvoorziening werd in deze tijd steeds nijpender en stond onder streng toezicht van zowel de Nederlandse autoriteiten (die collaboreerden of probeerden de orde te handhaven) als de Duitse bezetter.
Aardappelen vormden het belangrijkste bestanddeel van het Nederlandse dieet, zeker toen andere producten schaars werden. De distributie verliep via een ingewikkeld systeem van bonnen. De burgemeester van Amsterdam in 1943 was Edward Voûte, een regeringscommissaris die door de Duitsers was aangesteld.
De grote hoeveelheid 'aanvoer' die in dit document wordt genoemd, is typerend voor de septembermaand, wanneer de aardappeloogst van het land kwam en de voorraden voor de winter moesten worden opgebouwd. Een jaar later, tijdens de Hongerwinter (1944-1945), zouden dergelijke rapportages veel dramatischer cijfers laten zien.