Archief 745
Inventaris 745-420
Pagina 119
Dossier 2A
Jaar 1944
Stadsarchief

Dienstbrief / Rapportage over voedselvoorraden.

24 augustus 1943. Van: De Directeur (vermoedelijk van de lokale Distributiedienst of het Bureau Voedselvoorziening). Aan: De Burgemeester van Amsterdam (destijds de regeringscommissaris Edward Voûte).

Origineel

Dienstbrief / Rapportage over voedselvoorraden. 24 augustus 1943. De Directeur (vermoedelijk van de lokale Distributiedienst of het Bureau Voedselvoorziening). De Burgemeester van Amsterdam (destijds de regeringscommissaris Edward Voûte). Noot: De handgeschreven tekst is tussen [vierkante haken] geplaatst.

2a/3/82 M. [Handgeschreven blauw: Verzonden 24/8 mrb. AVD]
24 Augustus 1943. SV.

                      Den Heer Burgemeester
                      van Amsterdam,

                      Raadhuis,

                      A l h i e r.
                      ===========

              Naar aanleiding van den brief van Uw
    Secretaris d.d. 2 April 1942 (no.P.S.B.) en
    ten vervolge op mijn brief d.d. 19 Augustus
    1943(no.2a/3/82 M.), heb ik de eer U onder-
    staand een opgave te doen toekomen van den
    aardappelvoorraad te Amsterdam op 14 Augustus
    1943; de aanvoer in de week van 16 tot en
    met 21 Augustus; de aflevering aan klein-
    handel en instellingen in deze week en de
    boekvoorraad op 21 Augustus 1943.

                                  De Directeur,


    Voorraad op 14 Augustus 1943:    45.219 hl
    Aanvoer week 16/8 - 21/8/43:     49.437 hl
                                     ---------
                                     94.656 hl
    Aflevering week 16/8 - 21/8/43:  60.716 hl
                                     ---------
    Voorraad op 21 Augustus 1943     33.940 hl
    des avonds: Het document is een zakelijke, ambtelijke rapportage betreffende de logistiek van de voedselvoorziening in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De toon is formeel-onderdanig ("heb ik de eer U...").

De kern van het document is de tabel met voorraadcijfers, uitgedrukt in hectoliter (hl):
* De week begon met een voorraad van 45.219 hl.
* Er kwam 49.437 hl bij via aanvoer.
* Er werd echter aanzienlijk meer afgeleverd aan de kleinhandel en instellingen (zoals gaarkeukens of ziekenhuizen) dan er binnenkwam, namelijk 60.716 hl.
* Dit resulteerde in een flinke afname van de totale 'boekvoorraad' naar 33.940 hl aan het einde van de week.

De handgeschreven aantekening bovenaan duidt op de administratieve verwerking; de brief is daadwerkelijk verzonden op 24 augustus, de dag van datering. Het document stamt uit augustus 1943, de periode van de Duitse bezetting van Nederland. In deze fase van de oorlog was het distributiesysteem volledig operationeel en zeer strikt. Aardappelen waren het basisvoedsel voor de bevolking, zeker nu andere producten steeds schaarser werden.

De burgemeester van Amsterdam was in deze periode Edward Voûte, die door de bezetter was aangesteld. De nauwkeurigheid van de rapportage (tot op de hectoliter nauwkeurig) laat zien hoe cruciaal de controle op de voedselvoorraad was voor het stadsbestuur om hongeroproeren te voorkomen en de algemene orde te handhaven. Het feit dat de aflevering groter was dan de aanvoer in deze specifieke week, wijst op een hoge consumptiebehoefte of een tijdelijke hapering in de aanvoerlijnen vanuit de landbouwgebieden.

Samenvatting

Het document is een zakelijke, ambtelijke rapportage betreffende de logistiek van de voedselvoorziening in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De toon is formeel-onderdanig ("heb ik de eer U...").

De kern van het document is de tabel met voorraadcijfers, uitgedrukt in hectoliter (hl):
* De week begon met een voorraad van 45.219 hl.
* Er kwam 49.437 hl bij via aanvoer.
* Er werd echter aanzienlijk meer afgeleverd aan de kleinhandel en instellingen (zoals gaarkeukens of ziekenhuizen) dan er binnenkwam, namelijk 60.716 hl.
* Dit resulteerde in een flinke afname van de totale 'boekvoorraad' naar 33.940 hl aan het einde van de week.

De handgeschreven aantekening bovenaan duidt op de administratieve verwerking; de brief is daadwerkelijk verzonden op 24 augustus, de dag van datering.

Historische Context

Het document stamt uit augustus 1943, de periode van de Duitse bezetting van Nederland. In deze fase van de oorlog was het distributiesysteem volledig operationeel en zeer strikt. Aardappelen waren het basisvoedsel voor de bevolking, zeker nu andere producten steeds schaarser werden.

De burgemeester van Amsterdam was in deze periode Edward Voûte, die door de bezetter was aangesteld. De nauwkeurigheid van de rapportage (tot op de hectoliter nauwkeurig) laat zien hoe cruciaal de controle op de voedselvoorraad was voor het stadsbestuur om hongeroproeren te voorkomen en de algemene orde te handhaven. Het feit dat de aflevering groter was dan de aanvoer in deze specifieke week, wijst op een hoge consumptiebehoefte of een tijdelijke hapering in de aanvoerlijnen vanuit de landbouwgebieden.

Kooplieden in dit dossier 12

Aanvoer week 10-15/4 1944:
P.S. Adres Zwanenburgwal
Aflevering week 10-15/4 1944:
Bruseker A.M.R. Waterlooplein 5
Komkommers, kropsla, radys en tomaten Waterlooplein 9 %
Komkommers, kropsla, radys en tomaten Waterlooplein 10 %
Komkommers, kropsla, radys en tomaten Waterlooplein 10 %
Voorraad op 15 April 1944 des avonds:
Voorraad op 8 April 1944:

Gerelateerde Documenten 6